Delta IV Heavy – dwustopniowa rakieta nośna, największa z rodziny rakiet Delta IV. Rakieta została wyprodukowana przez United Launch Alliance, została po raz pierwszy wystrzelona w 2004 roku, a ostatni lot odbył się 9 kwietnia 2024 roku.
W momencie wycofania z użytku w 2024 roku była trzecią największą pod względem udźwigu rakietą kosmiczną, za Space Launch System wyprodukowanym przez NASA i rakietą Falcon Heavy należącą do firmy SpaceX.
Opis techniczny Pierwszy stopień rakiety Delta IV Heavy składa się z centralnego rdzenia zwanego Common Booster Core oraz dwóch dodatkowych pełniących rolę boosterów rakietowych. Przy starcie uruchamiane są wszystkie trzy silniki rakietowe. Po 44 sekundach centralny silnik redukuje swoją moc do 55% w celu oszczędzania paliwa do momentu separacji boosterów, które wypalają się po 242 sekundach od startu i są oddzielane od centralnego stopnia. W tym samym momencie silnik centralny wraca do pełnej mocy i kontynuuje ją przez 86 sekund, po odłączeniu drugi stopień pozwala osiągnąć rakiecie orbitę okołoziemską.
Rodzina rakiet Delta IV została opracowana przez firmę Boeing, program ten został później przeniesiony do United Launch Alliance. Delta IV Heavy została zaprojektowana jako najpotężniejsza rakieta w tej rodzinie rakiet, która zawierała również rakiety Delta IV Medium. Rakieta Delta IV Heavy może wynieść 28 370 kilogramów ładunku użytecznego na niską orbitę okołoziemską a 13 810 kilogramów na .
Historia Pierwszy start rakiety Delta IV Heavy miał miejsce 21 grudnia 2004 roku i zakończył się częściową porażką. Kawitacja ciekłego tlenu w układach paliwowych spowodowała wyłączenie obu boosterów osiem sekund przed ich planowanym wyłączeniem, co spowodowało mniejszą prędkość rakiety, której drugi stopień nie był w stanie wynieść na planowaną orbitę okołoziemską. Ostatecznie ładunek użyteczny został wyniesiony na niższej orbicie niż pierwotnie planowano.
Pierwszym ładunkiem operacyjnym rakiety Delta IV Heavy był satelita DSP-23, który został pomyślnie wystrzelony w 2007 roku. Następnie rakieta została wyznaczona do wyniesienia pięciu satelitów rozpoznawczych dla National Reconnaissance Office do 2013 roku. W grudniu 2014 roku rakieta Delta IV Heavy została wykorzystana do wyniesienia na orbitę okołoziemską statku kosmicznego Orion w ramach Exploration Flight Test 1, którego lot po kilku opóźnieniach rozpoczął się 5 grudnia 2014 roku o godzinie 12:05 UTC.
12 sierpnia 2018 roku rakieta Delta IV Heavy z dodatkowym trzecim stopniem napędzany silnikiem Star 48 została wykorzystana do wyniesienia sondy Parker Solar Probe na orbitę heliocentryczną. W maju 2023 roku zakończono budowę ostatniego egzemplarza rakiety nośnej Delta IV Heavy, oficjalnie kończąc produkcję rakiet z rodziny Delta IV. Ostatnia rakieta Delta IV Heavy wystartowała 9 kwietnia 2024 roku. Od tamtego czasu United Launch Alliance zamierza wykorzystywać w przyszłych lotach rakietę Vulcan Centaur.
Wykaz lotów DataŁadunekMasaMiejsce startuStatus21 grudnia 20043CS-1, 3CS-2~6000 kgCCSFS, SLC-37BCzęściowa porażka11 listopada 2007DSP-235250 kgCCSFS, SLC-37BSukces18 stycznia 2009Mentor 4 (NROL-26)UtajnionaCCSFS, SLC-37BSukces21 listopada 2010Mentor 5 (NROL-32)UtajnionaCCSFS, SLC-37BSukces20 stycznia 2011USA 224 (NROL-49)<17 000 kgVSFB, SLC-6Sukces29 czerwca 2012Mentor 6 (NROL-15)UtajnionaCCSFS, SLC-37BSukces26 sierpnia 2013NROL-65<17 000 kgVSFB, SLC-6Sukces5 grudnia 2014Orion (EFT-1)21 000 kgCCSFS, SLC-37BSukces11 czerwca 2016Mentor 7 (NROL-37)UtajnionaCCSFS, SLC-37BSukces12 sierpnia 2018Parker Solar Probe685 kgCCSFS, SLC-37BSukces19 stycznia 2019NROL-71 UtajnionaVSFB, SLC-6Sukces11 grudnia 2020Mentor 8 (NROL-44)UtajnionaCCSFS, SLC-37BSukces26 kwietnia 2021NROL-82 UtajnionaVSFB, SLC-6Sukces24 września 2022NROL-91UtajnionaVSFB, SLC-6Sukces22 czerwca 2023Mentor 9 (NROL-68)UtajnionaCCSFS, SLC-37BSukces9 kwietnia 2024Mentor 10 (NROL-70)UtajnionaCCSFS, SLC-37BSukces
Zobacz też Atlas V Vulcan Centaur United Launch Alliance
Przypisy
Kategoria:Rakiety Delta Kategoria:Rakiety nośne