Konklawe 23–24 grudnia 1294 – konklawe, które odbyło się w Neapolu po abdykacji papieża Celestyna V i zakończyło się wyborem Bonifacego VIII na jego następcę.

Pontyfikat Celestyna V. Przywrócenie konstytucji Ubi periculum Celestyn V, świątobliwy eremita wybrany na przez Kolegium Kardynalskie jako kandydat kompromisowy po dwuletniej sediswakancji 1292-94, okazał się całkowicie nieprzygotowany do pełnienia powierzonego mu urzędu. Zdając sobie ze sprawę z własnej niekompetencji 13 grudnia 1294, zaledwie po pięciu miesiącach pontyfikatu, złożył prawdopodobnie pierwszą w dziejach Kościoła całkowicie dobrowolną abdykację. W ciągu tego krótkiego czasu przywrócił jednak moc obowiązującą konstytucji Ubi periculum ustanawiającej instytucję konklawe (została ona zawieszona przez Adriana V w 1276), a także mianował 13 nowych kardynałów.

Powiadano, że duży wpływ na decyzję Celestyna V o abdykacji miał ambitny kardynał Benedetto Caetani, w rzeczywistości jednak wiadomo, że Celestyn V radził się w tej kwestii wielu różnych osób.

Lista uczestników W konklawe wzięło udział 17 z 22 kardynałów, w tym 12 Włochów i 5 FrancuzówLista kardynałów wg oraz , zobacz jednak przypisy odnośnie do nieobecności poszczególnych elektorów: Gerardo Bianchi (nominacja kardynalska: 12 marca 1278) – kardynał biskup Sabiny; prymas Świętego Kolegium Kardynałów Giovanni Boccamazza (22 grudnia 1285) – kardynał biskup Tusculum Matteo d’Acquasparta OFM (16 maja 1288) – kardynał biskup Porto e Santa Rufina; penitencjariusz większy Hugues Aycelin de Billom OP (16 maja 1288) – kardynał biskup Ostia e Velletri; komendatariusz kościołów prezbiterialnych S. Sabina i S. Prassede Simon de Beaulieu (18 września 1294) – kardynał biskup Palestriny Bérard de Got (18 września 1294) – kardynał biskup Albano Benedetto Caetani (12 kwietnia 1281) – kardynał prezbiter Ss. Silvestro e Martino; komendatariusz kościołów prezbiterialnych Ss. IV Coronati i S. Susanna; komendatariusz diakonii S. Agata Tommaso d’Ocra OCel (18 września 1294) – kardynał prezbiter S. Cecilia; kamerling Świętego Kościoła Rzymskiego Jean Le Moine (18 września 1294) – kardynał prezbiter Ss. Marcellino e Pietro Pietro d'Aquila OSB (18 września 1294) – kardynał prezbiter S. Croce in Gerusalemme Guillaume Ferrier (18 września 1294) – kardynał prezbiter S. Clemente Giovanni Castrocoeli OSB (28 października 1294) – kardynał prezbiter S. Vitale; administrator archidiecezji Benewent i diecezji Sant’Agata de’ Goti; wicekanclerz Świętego Kościoła Rzymskiego Matteo Orsini Rosso (31 maja 1262) – kardynał diakon S. Maria in Portico; komendatariusz kościoła prezbiterialnego S. Maria in Trastevere; protodiakon Świętego Kolegium Kardynałów; archiprezbiter bazyliki watykańskiej Giacomo Colonna (12 marca 1278) – kardynał diakon S. Maria in Via Lata; komendatariusz diakonii S. Maria in Aquiro i kościoła prezbiterialnego S. Marcello; archiprezbiter bazyliki liberiańskiej Pietro Colonna (16 maja 1288) – kardynał diakon S. Eustachio Landolfo Brancaccio (18 września 1294) – kardynał diakon S. Angelo in Pescheria Guglielmo de Longhi (18 września 1294) – kardynał diakon S. Nicola in Carcere Tulliano; komendatariusz kościoła prezbiterialnego Ss. XII Apostoli

Spośród obecnych elektorów dziewięciu mianował Celestyn V (1294), trzech Mikołaj IV (1288–1292), dwóch Mikołaj III (1277–1280), po jednym Honoriusz IV (1285–1287) i Urban IV (1261–1264).

Nieobecni 5 kardynałów (2 Włochów i 3 Francuzów) nie uczestniczyło w elekcji. Pietro Peregrossi i Napoleone Orsini byli nieobecni z powodu choroby (Peregrossi zmarł kilka miesięcy po konklawe), natomiast trzech francuskich kardynałów będących nominatami Celestyna V wciąż nie przybyło do kurii papieskiej, por. : Pietro Peregrossi (16 maja 1288) – kardynał prezbiter S. Marco; protoprezbiter Świętego Kolegium Kardynałów; kamerling Świętego Kolegium Kardynałów Nicolas l'Aide de Nonancourt (18 września 1294) – kardynał prezbiter bez tytułu Robert de Pontigny OCist (18 września 1294) – kardynał prezbiter bez tytułu Simon de La Charite OSBCluny (18 września 1294) – kardynał prezbiter bez tytułu Napoleone Orsini Frangipani (16 maja 1288) – kardynał diakon S. Adriano

Dwóch nieobecnych mianował Mikołaj IV, a trzech Celestyn V.

Przebieg konklawe. Wybór Bonifacego VIII Ponieważ do abdykacji Celestyna V doszło w Neapolu, kardynałowie zebrali się na konklawe właśnie w tym mieście w zamku Castel Nuovo. Konklawe rozpoczęło się 23 grudnia 1294 i skończyło się już następnego dnia. W pisemnym głosowaniu wyraźną większość głosów otrzymał kardynał Benedetto Caetani, który w wyniku przeprowadzonego następnie akcesu został jednomyślnie wybrany na papieża i przybrał imię Bonifacy VIII. 23 stycznia 1295 w Rzymie odbyła się uroczysta inauguracja jego pontyfikatu.

Przypisy

1294 Kategoria:Wydarzenia 1294