Brunon Kazimierz Hołyst (ur. 6 października 1930 w Rogowie) – polski prawnik, profesor nauk prawnych, specjalizujący się w zagadnieniach kryminalistyki i kryminologii, pionier wiktymologii i suicydologii w Polsce.
Życiorys Wychował się w Rogowie, gdzie jego rodzice (Piotr i Maria) pracowali jako nauczyciele; rodzina mieszkała w lokalu służbowym na terenie miejscowej szkoły. W 1952 ukończył studia na Wydziale Prawa Uniwersytetu Łódzkiego. W 1962 uzyskał stopień doktora na Uniwersytecie Warszawskim (jako pierwsza osoba w Polsce obronił doktorat z zakresu kryminalistyki), a w 1969 stopień doktora habilitowanego na Uniwersytecie Łódzkim. W 1974 został profesorem nadzwyczajnym, a cztery lata później profesorem zwyczajnym w zakresie nauk prawnych. W pracy naukowej specjalizuje się w takich dziedzinach jak kryminalistyka, kryminologia, profilaktyka społeczna, suicydologia i wiktymologia. Opublikował około tysiąca prac naukowych, tłumaczonych na liczne języki, w tym ponad 50 pozycji książkowych.
W latach 1955–1962 służył w Milicji Obywatelskiej, pracował też w Instytucie Kryminalistyki i Kryminologii Akademii Spraw Wewnętrznych na stanowisku docenta. Jako pracownik naukowy związany głównie z Uniwersytetem Łódzkim, gdzie doszedł do stanowiska profesora zwyczajnego w Katedrze Postępowania Karnego i Kryminalistyki na Wydziale Prawa i Administracji. Był także wykładowcą Akademii Humanistycznej im. Aleksandra Gieysztora w Pułtusku, Szkole Wyższej im. Pawła Włodkowica w Płocku, Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie, Akademii Pedagogiki Specjalnej im. Marii Grzegorzewskiej w Warszawie i Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego. Został również profesorem na Wydziale Administracji Wyższej Szkoły Policji w Szczytnie, kierownikiem Katedry Kryminalistyki, Kryminologii i Resocjalizacji oraz rektorem Wyższej Szkoły Menedżerskiej w Warszawie, a także profesorem zwyczajnym w Katedrze Prawa Karnego na Uczelni Łazarskiego. Prowadził gościnne wykłady na licznych uczelniach zagranicznych.
Zaangażowany w działalność różnych organizacji naukowych, rad doradczych i konsultacyjnych, w tym rady konsultacyjnej Centralnego Biura Antykorupcyjnego i komitetu doradczego Komendanta Głównego Policji. W latach 1985–2004 był prezesem Polskiego Towarzystwa Higieny Psychicznej. Był współtwórcą Polskiego Towarzystwa Kryminalistycznego i wieloletnim redaktorem wydawanych przez tę organizację periodyków. Został prezesem zarządu Polskiego Towarzystwa Suicydologicznego.
Wśród wypromowanych przez niego doktorów znaleźli się: Andrzej Pecka, Marek Działoszyński, , i Marek Papała.
Życie prywatne Ojciec Roberta, fizyka.
Odznaczenia i wyróżnienia W 2004 otrzymał Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia PolskiPostanowienie Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 8 września 2004 r. o nadaniu orderów ().. W 2010 prezydent Bronisław Komorowski, za wybitne zasługi dla wymiaru sprawiedliwości i rozwoju polskiej nauki, za osiągnięcia w podejmowanej z pożytkiem dla kraju pracy zawodowej i społecznej, odznaczył go Krzyżem Komandorskim tego orderuPostanowienie Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 5 października 2010 r. o nadaniu orderu ()..
W 2011 został doktorem honoris causa Uniwersytetu w Białymstoku, a w 2023 w Nigerii. W 2025 tamże uruchomiono instytut studiów europejskich im. Brunona Hołysta.
Publikacje Bezpieczeństwo. Ogólne problemy badawcze, PWN Warszawa 2014 Kryminalistyka, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 1973 (do 2010 dwanaście wydań) Kryminologia, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 1977 (do 2009 dziesięć wydań) Na granicy życia i śmierci, Iustitia, Warszawa 1994 Psychologia kryminalistyczna, Wyd. Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2004 (do 2009 trzy wydania) Samobójstwo: praca zbiorowa (współred.), PTHP, Warszawa 2002 Terroryzm, t. 1 i 2, Wyd. Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2009 Wandalizm (red.), PWN, Warszawa 1984 Wielka encyklopedia prawa. Wyd. 2 (red.), Prawo i Praktyka Gospodarcza, Warszawa 2005 Wiktymizacja społeczeństwa polskiego w świetle badań ogólnopolskich (współautor), Wyższa Szkoła Administracyjno-Społeczna, Warszawa 2011 Wiktymologia, PWN, Warszawa 1990 (do 2011 cztery wydania) Wykrywalność sprawców zabójstw, Wyd. Prawnicze, Warszawa 1967
Przypisy
Linki zewnętrzne
Kategoria:Absolwenci Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Łódzkiego Kategoria:Członkowie Polskiego Towarzystwa Kryminalistycznego Kategoria:Członkowie Polskiego Towarzystwa Suicydologicznego Kategoria:Doktorzy honoris causa Uniwersytetu w Białymstoku Kategoria:Funkcjonariusze Milicji Obywatelskiej Kategoria:Nauczyciele akademiccy Akademii Humanistycznej im. Aleksandra Gieysztora w Pułtusku Kategoria:Nauczyciele akademiccy Akademii Pedagogiki Specjalnej im. Marii Grzegorzewskiej w Warszawie Kategoria:Nauczyciele akademiccy Szkoły Wyższej im. Pawła Włodkowica Kategoria:Nauczyciele akademiccy Wydziału Humanistycznego Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego Kategoria:Nauczyciele akademiccy Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Łódzkiego Kategoria:Nauczyciele akademiccy Wyższej Szkoły Menedżerskiej w Warszawie Kategoria:Nauczyciele akademiccy Wyższej Szkoły Policji w Szczytnie Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski (III Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (III Rzeczpospolita) Kategoria:Polscy doktorzy honoris causa zagranicznych uczelni Kategoria:Polscy kryminolodzy Kategoria:Polscy specjaliści kryminalistyki Kategoria:Prezesi polskich towarzystw naukowych Kategoria:Urodzeni w 1930