Józef Hurtig (ur. 19 marca 1770 rokuŁoza podaje datę 19 marca 1771 roku w Warszawie, zm. 15 sierpnia 1831 tamże) – generał brygady armii Królestwa Polskiego, kawaler Orderu Virtuti Militari.
Życiorys Wywodził się z Moraw, z rodziny, która osiedliła się w WarszawieMarek Tarczyński, Generalicja powstania listopadowego, Wyd. MON, Warszawa 1988, s. 173.. Służbę wojskową rozpoczął w 1788 w artylerii. Podporucznik z 1790, porucznik z 1792.
Walczył przeciwko interwencji rosyjskiej i w powstaniu kościuszkowskim 1794. Odznaczył się męstwem i znajomością rzemiosła wojskowego. Awansowany na kapitana. Po powstaniu poza wojskiem. Od 1806 major w sztabie J. H. Dąbrowskiego i wkrótce dowódca artylerii w 3 Legii. Uczestniczył w interwencji francuskiej w Hiszpanii. Pułkownik z 1811.
Brał udział w wojnie kampanii moskiewskiej i walkach Napoleona w latach 1812–1814. Odznaczył się. Po powrocie do kraju w 1815 dowódca baterii artylerii lekkokonnej w Armii Królestwa Polskiego.
W latach 1817–1820 służył w sztabie korpusu artylerii. Od 1828 komendant twierdzy Zamość. Awansowany do stopnia generała w 1826. Na tym stanowisku zasłynął z sadystycznego traktowania więźniów politycznych przetrzymywanych w kazamatach twierdzy. Wyjątkowo znęcał się nad członkami Towarzystwa Patriotycznego z majorem W. Łukasińskim.
Po wybuchu powstania listopadowego odwołany do Warszawy, pozostał bez przydziału. Znienawidzony za serwilizm i podejrzany o konszachty z Rosjanami oraz działania na szkodę powstania (później okazało się, że bezpodstawnie).
W czerwcu 1831 aresztowany i podczas rozruchów sierpniowych zamordowany przez motłoch na ulicach Warszawy.
Gen. Hurtig był żonaty z Krystyną Fryderyką Hauke (1774-1823), córką prof. Fryderyka Karola Haukego, siostrą gen. Maurycego Haukego. Ich jedyna córka Aniela ur. ok. 1790 r. wyszła za mąż za Teodora Wiktora Kisielnickiego (1793-1862), naczelnika powiatowego w Płocku, kawalera orderu Legii Honorowej i orderu Virtuti Militari.
Działalność masońska
Był członkiem loży wolnomularskiej Bracia Zjednoczeni w 1808 roku, członek loży Jedność Słowiańska w 1821 roku.Stanisław Małachowski-Łempicki, Wykaz polskich lóż wolnomularskich oraz ich członków w latach 1738–1821, w: Archiwum Komisji Historycznej, t. XIV, Kraków 1930, s. 216.
Odznaczenia Legia Honorowa V.kl. (1807) Order Virtuti Militari IV.kl. (1807) Legia Honorowa IV. kl. (1812) Order św. Anny II.kl z brylantami (1825) Order Świętego Stanisława II. kl. (1829Stanisław Łoza, Kawalerowie orderu Św. Stanisława, w: Miesięcznik Heraldyczny, r. X, nr 10, Warszawa 1931, s. 233.)
Przypisy
Bibliografia H. P. Kosk, Generalicja polska t. 1, wyd. Oficyna Wydawnicza "Ajaks", Pruszków 1998. Polski Słownik Biograficzny, t. X, Wrocław etc. 1961
Kategoria:Generałowie brygady Wojska Królestwa Kongresowego Kategoria:Kapitanowie I Rzeczypospolitej Kategoria:Ludzie urodzeni w Warszawie Kategoria:Odznaczeni Orderem Świętego Stanisława II klasy (Królestwo Kongresowe) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Złotym Orderu Virtuti Militari (Księstwo Warszawskie) Kategoria:Ofiary samosądów w powstaniu listopadowym Kategoria:Oficerowie Wojska Księstwa Warszawskiego Kategoria:Oficerowie powstania kościuszkowskiego Kategoria:Polscy wolnomularze (Królestwo Kongresowe) Kategoria:Polscy wolnomularze (Księstwo Warszawskie) Kategoria:Straceni w czasie powstania listopadowego Kategoria:Uczestnicy inwazji na Rosję 1812 (strona polska) Kategoria:Uczestnicy wojny polsko-rosyjskiej 1792 Kategoria:Polacy – Kawalerowie Legii Honorowej Kategoria:Polacy – Oficerowie Legii Honorowej Kategoria:Polacy odznaczeni Orderem Świętej Anny Kategoria:Urodzeni w 1770 Kategoria:Więźniowie władz powstania listopadowego Kategoria:Zmarli w 1831