thumb|Nagrobek kpt.Andrzeja Brzuchal-Sikorskiego na Cmentarzu parafialnym w Busku-Zdroju Andrzej Brzuchal-Sikorski (ur. 12 listopada 1867 w Udryczach, zm. 2 grudnia 1931 w Busku) – kapitan, kapelmistrz orkiestry I Brygady Legionów Polskich Józefa Piłsudskiego, pierwszy wykonawca i aranżer Marsza I Brygady (My, Pierwsza Brygada), prawdopodobny autor muzyki do tego utworuLeszek Marciniec, Vademecum kuracjusza 21 Wojskowego Szpitala Uzdrowiskowo-Rehabilitacyjnego w Busku-Zdroju – przewodnik po Busku-Zdroju, 2005, s. 47..
Życiorys Urodził się jako Andrzej Brzuchal we wsi Udrycze (parafia Sitaniec), w powiecie zamojskim, z małżeństwa Bartłomieja (ur. 1835) i Franciszki z KardaszówWiesław Chmielewski, Legionowy epizod, "Strażak", nr 12/2004. Jego siostra Franciszka Bakuniakowa (ur. 1878) była działaczką i poetką ludową. Od 1894 r. był mężem Felicji z Wojnakowskich (1878–1928). Razem z bratem Józefem grali w Orkiestrze Symfonicznej im. Karola Namysłowskiego w Zamościu. W 1905 r. został kapelmistrzem, reaktywowanej w 1899 r., orkiestry Kieleckiej Straży Ogniowej.
10 września 1914, gdy oddziały strzeleckie opuszczały Kielce, kapelmistrz Brzuchal wraz z całą orkiestrą wstąpił w szeregi strzelców. Od tego dnia kielecka orkiestra i jej kapelmistrz, który przybrał pseudonim „Sikorski”, towarzyszyli oddziałom Józefa Piłsudskiego. W 1917 r. po kryzysie przysięgowym Niemcy internowali legionistów, orkiestrę i jej kapelmistrza w Szczypiornie. Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości Brzuchal, wraz z innymi muzykami z orkiestry wstąpił w szeregi Wojska Polskiego.
Był kapelmistrzem 9 Pułku Piechoty Legionów w Zamościu. 31 grudnia 1926 został przeniesiony w stan spoczynku. W 1930 r. zamieszkał u rodziny Lotków we wsi Siesławice koło Buska-Zdroju. Kilka ostatnich miesięcy przed śmiercią spędził u państwa Banasiewiczów w Busku-Zdroju. Na jego pogrzeb przybyły trzy orkiestry dęte: 4 Pułku Piechoty Legionów z Kielc, OSP Busko i OSP Kielce. Pożegnany został melodią Marsza kieleckiego nr 10. Spoczywa na cmentarzu parafialnym w Busku-Zdroju.
Ordery i odznaczenia Krzyż Niepodległości – pośmiertnie 16 marca 1937 „za pracę w dziele odzyskania niepodległości”.
Upamiętnienie W sierpniu 2001 r., w Kielcach, na budynku przy ul. św. Leonarda, w którym niegdyś mieściła się straż ogniowa, odsłonięta została tablica pamiątkowa o treści: "Andrzejowi Brzuchalowi, który 10.IX.1914 roku wstąpił z orkiestrą do oddziałów strzeleckich Józefa Piłsudskiego przynosząc ze sobą melodię Marsza kieleckiego, później pieśni My, Pierwsza Brygada – Kielczanie – Związek Piłsudczyków Oddz. Świętokrzyski – Woj. Konserwator Zabytków – Pracownia Plastyczna A. i K. Moderau – Kielce 2001". Pierwsza tablica, która była umieszczona w tym miejscu w 1939 r., zaginęła podczas wojny.
W październiku 2016 r. w Szkole Podstawowej imienia Kornela Makuszyńskiego w Siesławicach odsłonięto tablicę pamiątkową poświęconą Andrzejowi Brzuchalowi-Sikorskiemu.
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Kapitanowie kapelmistrze II Rzeczypospolitej Kategoria:Legioniści internowani po kryzysie przysięgowym w Szczypiornie Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Niepodległości Kategoria:Urodzeni w 1868 Kategoria:Zmarli w 1931 Kategoria:Żołnierze Legionów Polskich 1914–1918 Kategoria:Oficerowie 9 Pułku Piechoty Legionów