Władimir Nikołajewicz Nikołajew, ros. Владимир Николаевич Николаев (ur. w Carskim Siole, zm. w Kijowie) – rosyjski architekt, działacz społeczny i pedagog.
Życiorys W 1871 ukończył studia w Akademii Sztuk Pięknych w Petersburgu. W maju 1872 przeprowadził się do Kijowa, gdzie został miejskim architektem (1873–1887). Współpracował również z lokalną Cerkwią prawosławną (1875–1898) m.in. jako projektant Ławry Kijowsko-Pieczerskiej wraz z jej trapeznią.
Był przedstawicielem eklektyzmu. Stworzył ponad 27 budynków mieszkalnych, 18 świątyń, ma również na swym koncie projekty szkół, szpitali i fabryk. Zaprojektował budynek Domu Kupieckiego przy Chreszczatyku (ukr. Купецьке зібрання) wraz z salą koncertową (obecnie Filharmonia), budynek Miejskiego Towarzystwa Kredytowego przy Instytuckiej (1894, nie zachował się), szpitale żydowski i robotników niewykwalifikowanych (tak zwanych czarnorobów).
Jego autorstwa były kijowskie pomniki Bohdana Chmielnickiego, Mikołaja I i Michaiła Glinki, a także rezydencje kijowskich mieszczan i magnatów: Fiodora Tereszczenki (1877–1884] zaprojektowane wspólnie z Andrijem Gunem, obecnie: Kijowskie Muzeum Sztuki Rosyjskiej Markusa Zajcewa (1897) Libermana (1898, obecnie: siedziba Narodowego Związku Pisarzy Ukrainy) Galperina (1899, obecnie należy do Rady Werchownej) Wasyla Symierenki (lata 90. XIX wieku)
Nikołajew zaprojektował też bardzo popularne wśród kijowian budynki hotelu Naciona i Belle-Vi na Chreszczatyku (żaden z nich nie przetrwał do czasów współczesnych).
Napisał kilka książek poświęconych architekturze, pracom restauracyjnym i prawu budowlanemu. Jego syn Hipolit był w latach 1892–1917 architektem miejskim Kijowa, drugi z synów Leonid został z kolei sławnym pianistą i pedagogiem.
Zmarł jesienią 1911 i został pochowany na cmentarzu Askoldowskim (nagrobek się nie zachował).
Twórczość Pomniki: thumb|150px|center|Pomnik Michaiła Glinki, 1904
Świątynie: thumb|150px|center|Cerkiew Wozniesienskaja na cmentarzu Bajkowa, 1884–1888
Domy: thumb|200px|center|Dom Fiodora Tereszczenki thumb|200px|center|Dom Galperina thumb|200px|center|Dom Liebermanna
Inne znane realizacje: thumb|200px|center|Budynek Domu Kupieckiego (dziś filharmonia) thumb|210px|center|Budynek szpitala „czarnorobów” thumb|210px|center|Kaplica Degterewska
Budynki nieistniejące Świątynie: thumb|165px|center|Cerkiew Błagowieszczeńska, 1885–1887 thumb|200px|center|Cerkiew Stryteńska, obecnie odbudowywana thumb|150px|center|Cerkiew Aleksandra Newskiego, 1888–1889 thumb|200px|center|Kaplica na cześć ocalenia życia Aleksandra III, 1891
Domy: thumb|200px|center|Hotel Nacionalthumb|210px|center|Kijowskie Miejskie Towarzystwo Kredytowe, 1894
Zobacz też Władysław Horodecki – architekt tworzący w Kijowie
Kategoria:Ludzie związani z Kijowem Kategoria:Rosyjscy architekci Kategoria:Ukraińscy architekci Kategoria:Urodzeni w 1847 Kategoria:Zmarli w 1911