Grażyna Plebanek (ur. w 1967 w Warszawie) – polska pisarka, felietonistka, autorka bestsellerowych powieści i opowiadań, autorka sztuk teatralnych, scenarzystka filmowa. Publikuje w języku polskim, angielskim, holenderskim, francuskim. Warszawianka, od 2005 mieszka w Brukseli. W latach 2000–2005 mieszkała w Sztokholmie. Członkini-założycielka Unii LiterackiejCzłonkowie UL.
Życiorys Grażyna Plebanek ukończyła filologię polską na Wydziale Polonistyki Uniwersytetu Warszawskiego. Pracowała jako dziennikarka dla agencji Reuters i „Gazety Wyborczej”.
Stała felietonistka tygodnika Polityka, od 2016 pisze felietony w duecie z Sylwią Chutnik. W Wysokich Obcasach Extra publikuje autorski Słownik Wyrazów Obcych. Od 2010 roku ma swój stały felieton w magazynie Trendy. Laureatka nagrody Złote Sowy za promowanie Polski za granicą. Laureatka nagrody Komisji Artystycznej Wrocławskiego Teatru Współczesnego i nagrody specjalnej w II konkursie dramaturgicznym Strefy Kontaktu za sztukę Pani Furia. Premiera 12 maja 2018. Znalazła się w grupie międzynarodowych artystów, których portrety belgijskiego fotografa Stephana Vanfleterena można oglądać na wystawie w Brukseli otwartej w latach 2009-2019. Książka Nielegalne związki "Illegal liaisons" została wybrana przez These Little Words powieścią roku 2012 w Wielkiej Brytanii. Otrzymała też znakomita recenzję w prestiżowym Publishers Weekly. W 2013 roku zorganizowano spacer po Brukseli śladami bohaterów powieści Nielegalne związki. Spacer udokumentowano na zdjęciach Sabiny Jaworek.
Zaangażowana w sprawy kobiet, edukacji a także społeczne uwarunkowania różnic kulturowych. Bierze udział w licznych konferencjach, panelach dyskusyjnych i spotkaniach. Od lat promuje literaturę polską za granicą występując jako gość na festiwalach literackich. M.in. w styczniu 2018 gościła na festiwalu Writers Unlimited w Hadze (Holandia) gdzie odczytała swoją wersje Ody do radości - hymnu europejskiego.
W grudniu 2017 roku w Londynie spotkała się z czytelnikami podczas rozmowy o książce Condradologia (wyd. Comma Press) do której napisała po angielsku opowiadanie pt. Mamy. W 2017 roku w Brukseli była gościem na spotkaniu autorskim zorganizowanym w Parlamencie Europejskim. W 2016, w Barcelonie wzięła udział w panelu "How to foster identification with EU?" podczas konferencji European Citizenship in Challenging Times. Gościła na międzynarodowym festiwalu IFOA w Toronto, w 2013 roku, w którym uczestniczyli również Steven King, Margaret Atwood, Salman Rushdie. Brała udział w spotkaniach m.in. z cyklu "Głosy Europy" na Uniwersytecie Bostońskim w Centrum Studiów Europejskich, w Bostonie w 2013 roku. a także konferencji "United in Diversity" w tym samym roku. W ramach promocji Nielegalnych związków spotkała się z czytelnikami w Nowym Jorku, Chicago, Bostonie (University of Boston).
Stale obecna również na arenie polskiego życia literackiego. Bierze udział w najważniejszych festiwalach w Polsce m.in. Conrad Festival, Off Festiwal Festiwal Opowiadania we Wrocławiu, Apostrof. Międzynarodowy Festiwal Literatury, Big Book Festival, Festiwal Stolica Języka Polskiego w Szczebrzeszynie, gdzie spotyka się z czytelnikami i uczestniczy w panelach dyskusyjnych. Na festiwalu w Szczebrzeszynie prowadzi też Letnią Szkołę Pisania.
Autorka książek Powieści Madmuazelka, Wydawnictwo Agora, 2023 Pani Furia, Znak Litera Nova, 2016 Bokserka, Wydawnictwo W.A.B. (2014, 2017) Nielegalne związki, Wydawnictwo W.A.B.(2010, 2014, 2017) Przystupa, Wydawnictwo W.A.B.(2007, 2010) Pudełko ze szpilkami, Zysk i S-ka 2002; W.A.B. 2006 Dziewczyny z Portofino, Wydawnictwo W.A.B. 2005; Znak Litera Nova 2018
Esej literacki Słowa na szczęście i inne nienazwane stany duszy, Wydawnictwo Agora, 2019 Córki rozbójniczki, Wydawnictwo W.A.B., 2013 Rozbójniczki. Opowieść o ważnych kobietach, Osnova 2021 Bruksela. Zwierzęcość w mieście, Wielka Litera 2021 - wyróżnienie Nagrody Magellana 2022 w kategorii książek podróżniczych
Opowiadania www.fuckclub.com [w] Zachcianki, Świat Książki 2012 K. [w] Dziewczyńskie bajki na dobranoc, Amea 2008 Żywot Gwidona [w] Projekt mężczyzna, Centrum Kultury Zamek 2009 Oczko [w] Zaraz wracam, Centrum Kultury Zamek 2008 Łóżko [w] Wbrew naturze, Centrum Kultury Zamek 2010 W stronę Zośki [w] Piątek, 2:45, Wydawnictwo Filar 2010 Jestem u siebie, je suis chez moi, home, sweet home [w] Transgresje antologia, Towarzystwo Aktywnej Komunikacji, Wrocław 2014 Gare du Midi [w] Atlas Brussel, DW B, Leuven 2017
Wydania zagraniczne Illegal Iiaisons: angielskie wydanie Stork Press 2012. tłum. Danusia Stok amerykańskie wydanie New Europe Books 2013. tłum. Danusi Stok wietnamskie wydanie Nha Xuat Ban Tre 2013. tłum. Tieu thuyet
Audiobooki Bokserka, czyta Anna Apostolakis, Biblioteka Akustyczna 2014 Nielegalne związki, czyta Olga Miłaszewska, Biblioteka Akustyczna 2011 Dziewczyny z Portofino, czyta Grażyna Plebanek, Biblioteka Akustyczna 2008 Pudełko ze szpilkami, czyta Izabela Dąbrowska, Biblioteka Akustyczna 2008
Przypisy
Bibliografia artykuł o Grażynie Plebanek oraz wywiad z nią: „Lampa”, marzec 2006, nr 3(24) wywiad z Grażyną Plebanek, Zwierciadło, kwiecień 2010 wywiad z Grażyną Plebanek, Wysokie Obcasy, kwiecień 2010 recenzja książki pt. Nienachalny feminizm - newsweek.pl artykuł Czas mądrych kobiet, Elle, kwiecień 2010
Kategoria:Absolwenci Wydziału Polonistyki Uniwersytetu Warszawskiego Kategoria:Ludzie urodzeni w Warszawie Kategoria:Pisarze związani z Warszawą Kategoria:Polonia w Belgii Kategoria:Polscy dramaturdzy XXI wieku Kategoria:Polscy eseiści XXI wieku Kategoria:Polscy felietoniści Kategoria:Polscy pisarze współcześni Kategoria:Polscy prozaicy XXI wieku Kategoria:Członkowie Unii Literackiej Kategoria:Urodzeni w 1967