Jewgienij Eduardowicz Messner, (ur. w Odessie, zm. ) – rosyjski żołnierz, pułkownik, szef oddziału propagandowego sztabu 1 Rosyjskiej Armii Narodowej pod koniec II wojny światowej, emigracyjny publicysta, pisarz, działacz kombatancki i teoretyk wojskowości.
Życiorys Ukończył 3 gimnazjum w Odessie, a następnie kursy matematyczne na wydziale fizyczno-matematycznym uniwersytetu w Noworosyjsku. W 1910 r. wstąpił do armii rosyjskiej. Służył w 15 Brygadzie Artylerii. W 1911 r. awansował do stopnia praporszczyka rezerwy. W 1912 r. zdał egzamin oficerski w Michajłowskiej Szkole Artylerii w Petersburgu. Następnie w stopniu podporucznika służył w 5 Baterii 15 Brygady Artylerii. Brał udział w I wojnie światowej na Froncie Rumuńskim. Początkowo pełnił obowiązki adiutanta 2 Dywizjonu Brygady. Dwukrotnie był ranny. W kwietniu 1915 r. awansował na porucznika, zaś w lutym 1916 r. na sztabskapitana. Był starszym oficerem 1, 6, a następnie 3 Baterii Brygady. Na początku 1917 r. przeszedł przyśpieszony kurs w Nikołajewskiej Akademii Sztabu Generalnego. Powrócił na front, obejmując obowiązki szefa sztabu 15 Dywizji Piechoty. W marcu 1918 r. wraz z częścią Dywizji przybył do Odessy, gdzie odmówił służby w ukrainizowanych oddziałach wojskowych. Pomimo tego znalazł się w spisie oficerów armii ukraińskiej.
Na początku listopada 1918 r. wstąpił do wojsk Białych gen. Antona I. Denikina. Mianowano go feldfeblem w 1 Oficerskiej Baterii Artylerii Odeskiego Centrum Armijnego. Od poł. listopada tego roku pełnił obowiązki oficera sztabowego do poruczeń w sztabie Centrum. Pod koniec kwietnia 1919 r. przeniesiono go do sztabu Samodzielnej Odeskiej Brygady Strzeleckiej. Został oberoficerem do poruczeń. Od początku maja tego roku pełnił funkcję starszego adiutanta w sztabie Brygady. Po odwrocie Brygady do Rumunii i przewiezieniu morzem do Noworosyjska została ona przeformowana w 7 Dywizję Piechoty. Jewgienij E. Messner uczestniczył w walkach na Donbasie, a następnie zdobyciu Carycyna. W połowie lipca pełnił obowiązki adiutanta w sztabie Oddziału Połtawskiego. Pod koniec grudnia mianowano go kapitanem. Pod koniec stycznia 1920 r. został odkomenderowany do Sztabu Głównego. Brał udział w Marszu Bredowskim, po czym wraz z pozostałymi wojskowymi został internowany w Polsce. Osadzono go w obozie w Pikulicach. Pod koniec lipca przybył na Krym. Od poł. sierpnia był członkiem komisji likwidacyjnej Oddziału Bredowskiego. Jednocześnie pełnił funkcję szefa sztabu Eupatoryjskiego Rejonu Tyłowego. Od poł. września w stopniu podpułkownika był oficerem Dywizji Korniłowskiej. Kilka dni później objął obowiązki szefa sztabu Dywizji. Na początku listopada awansował na pułkownika. W połowie listopada wraz z wojskami Białych został ewakuowany z Krymu do Gallipoli.
Na emigracji zamieszkał w Królestwie SHS. Pracował w miejskim biurze katastralnym w Belgradzie. Był naczelnikiem sekcji geodezyjnej. Następnie został przedstawicielem handlowym przedsiębiorstwa Remington. Od 1931 r. wykładał na Wyższych Naukowych Kursach Wojskowych.
Po zajęciu Jugosławii przez wojska Osi w kwietniu 1941 r., pracował w redakcji gazety „Обнова”, kierując oddziałem wiadomości i wojskowym. Następnie pełnił funkcję dyrektora Niemieckiego Biura Informacyjnego, które przekazywało prasie serbskiej komunikaty wojenne. Jesienią 1941 r. zaangażował się w formowanie Rosyjskiego Korpusu Ochronnego. Kontynuował wykłady na belgradzkich Wyższych Naukowych Kursach Wojskowych, otrzymyjąc tytuł doktora, a następnie profesora nauk wojskowych. Oficjalnie służył w Wydziale Propagandowym „Południowy Wschód” Wehrmachtu, gdzie kierował sekcją rosyjską. W latach 1943–1944 redagował pismo Korpusu „Русское дело”. Od poł. marca 1945 r. w stopniu majora stał na czele oddziału propagandowego sztabu 1 Rosyjskiej Armii Narodowej gen. Borisa A. Smysłowskiego. Na początku maja tego roku wraz z pozostałymi wojskowymi został internowany w Liechtensteinie.
W grudniu 1947 r. wyjechał do Argentyny. W Buenos Aires działał w Rosyjskim Związku Ogólnowojskowym (ROWS), Stowarzyszeniu Rosyjskich Oficerów Sztabu Generalnego oraz pułkowych i innych zrzeszeniach. W latach 50. współtworzył południowoamerykański oddział Instytutu Badań Problemu Wojny i Pokoju im. prof. gen. Nikołaja N. Gołowina. Publikował liczne artykuły w rosyjskiej prasie emigracyjnej. Napisał kilka książek, w tym „Мятеж – имя Третьей Всемирной” (; pol. „Bunt - imię Trzeciej Światowej”) (1960) i „Всемирная Мятежевойна” (; pol. „Światowa Wojna Buntownicza”) (1971). Opisywał i analizował w nich konflikt zbrojny nowego typu (stworzył dla niego nazwę мятежевойна), a także takie metody walki, jak światowy terroryzm, ruch powstańczy, czy partyzantka ludowa.
Przypisy
Bibliografia Jarosław Tinczenko, Офицерский корпус армии Украинской Народной Республики, 2007
Linki zewnętrzne Biografia J.E. Messnera, www.grwar.ru Biografia J.E. Messnera, www.pseudology.org
Kategoria:Oficerowie Imperium Rosyjskiego Kategoria:Biali (wojna domowa w Rosji) Kategoria:Biali emigranci rosyjscy Kategoria:Biali Rosjanie współpracujący z III Rzeszą Kategoria:Wojskowi rosyjskich formacji kolaboranckich w służbie Niemiec hitlerowskich Kategoria:Urodzeni w 1891 Kategoria:Zmarli w 1974 Kategoria:Internowani w II Rzeczypospolitej Kategoria:Internowani w Liechtensteinie w czasie II wojny światowej Kategoria:Absolwenci Michajłowskiej Akademii Artylerii Kategoria:Absolwenci Nikołajewskiej Akademii Sztabu Generalnego