Kniaź – z bułg. кнѣзъ, ze staroruskiego князь: tytuł określający wodza plemienia, później głowę państwa u Słowian i Litwinów, a w końcu dziedziczny honorowy tytuł szlachecki w Wielkim Księstwie Litewskim, Wielkim Księstwie Moskiewskim, Carstwie Rosyjskim i Imperium Rosyjskim. W Rzeczypospolitej Obojga Narodów od lat trzydziestych XVII wieku jedynym tytułem dziedzicznym uznawanym i używanym oficjalnie był właśnie tytuł kniazia. kniaź (prawo wołoskie) – w systemie samorządu osady lokowanej na prawie wołoskim kniaź to osoba stojąca na czele wsi (sołtys).
Słowo w języku ruskim pochodzi ze słowiańskiego *kъnędzь, z którego pochodzą też:
jęz. bułgarski: княз (knjaz, кнѣзъ), żeń. Княгиня / кнѣгинѣ (knjaginja) jęz. ruski i rosyjski: князь jęz. czeski: kněz, męs. kněžka (= książę)); kníže, żeń. kněžna (= księżniczka) jęz. węgierski: кынгды~kündü (podobne jak kenéz) jęz. rumuński: cneaz, chinez jęz. polski: ksiądz (pierwotnie w znaczeniu „książę”, dziś wyłącznie „duchowny”), stąd też książę (z kъnęžę = młody kъnędzь), księżyc (z kъnęžiťь pierwotnie „syn księcia”, potem „miesiąc” oraz (dziś wyłącznie) „satelita ziemi”)Andrzej Bańkowski, Słownik Etymologiczny języka polskiego, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2002,
Zobacz też
książę ksiądz (tu etymologia) kunigas władcy Bułgarii
Przypisy
Kategoria:Tytuły szlacheckie Kategoria:Książęta