Patthana (pāli: paṭṭhāna; pol.: Księga zależności; ang.: The Book of Relations) – jest buddyjskim tekstem, częścią Kanonu palijskiego buddyzmu therawady. Jest zawarty w Abhidhamma Pitace (pāli: abhidhammapiṭaka). Patthana to nieproporcjonalnie największy tom Tipitaki (pāli: Tipiṭaka; pol.: Trzy kosze; ang.: three baskets), czyli Kanonu Pali. W edycji siamskiej zawiera ponad 6.000 stron. Patthana opisuje 24 paccaya, lub prawa dotyczące zależności pojawiających się pomiędzy dhammami (pāli: dhamma). Te prawa, zastosowane we wszystkich możliwych permutacjach pomiędzy dhammami, opisanymi w Dhammasangani (księga 1. Abhidhammy), dają pełny wachlarz wszystkich dostępnych poznaniu doświadczeń.
Tłumaczenie angielskie Patthany Conditional Relations (vol I), tłum. z Pali: Czcig. U Narada (Oxford: Pali Text Society Pali Text Society, 1969). Część pierwsza sekcji Tika-patthana. Conditional Relations (vol II), tłum. z Pali: Czcig. U Narada (Oxford: Pali Text Society , 1981). Część druga sekcji Tika-patthana. A Guide to Conditional Relations, tłum. z Pali: Czcig. U Narada (Oxford: Pali Text Society , 1978). Wprowadzenie i przewodnik dotyczący pierwszych 12 stron (!) Patthany. Abhidhamma Pitaka na stronach www.accesstoinsight.org
Treść Patthany Patthana, "Księga warunkowych relacji" (ang.: Book of Conditional Relations) jest prawdopodobnie najważniejszym tekstem w Abhidhamma Pitaka i stąd jest tradycyjnie określana jako "Wielki traktat" (pāli: mahapakarana). Gigantyczna zarówno w rozmiarach jak i w treści księga, składa się z pięciu tomów o łącznej sumie 2500 stron w birmańskim tekście edycji utworzonej na Szóstym Soborze Buddyjskim. Celem Patthany jest zastosować jej schemat 24 warunkowych relacji, do wszystkich fenomenów zawartych w matrycy Abhidhammy. Główna część tekstu ma cztery rozdziały: powstawanie w oparciu o metodę pozytywną powstawanie w oparciu o metodę negatywną powstawanie w oparciu o metodę pozytywno-negatywną powstawanie w oparciu o metodę negatywno-pozytywną. Każdy z nich ma sześć podrozdziałów: powstawanie triad powstawanie diad powstawanie połączenia diad i triad powstawanie połączenia triad i diad powstawanie połączenia triad i triad powstawanie połączenia diad i diad
Wewnątrz tego wzorca 24 sekcji, stosowane są 24 tryby zależności. Zależności te są odnoszone do wszystkich fenomenów istnienia we wszystkich możliwych do wyobrażenia permutacjach. Pomimo suchego i tabularycznego układu, Patthana może być z łatwością doceniona nawet przez humanistycznego "profana", jako monumentalne dzieło ludzkiego umysłu. Zdumiewa szeroką wizją, rygorystyczną logiką i wielką dbałością o detale. Dla ortodoksji therawady, jest najbardziej elokwentnym świadectwem, pozbawionej wszelkich przeszkód, wszechwiedzy Buddy. A Comprehensive Manual of Abhidhamma na stronach www.accesstoinsight.org
Dwadzieścia cztery rodzaje zależności to:
Warunek Przyczyny : hetu paccaya Warunek Przedmiotu : āramman.a paccaya Warunek Dominacji : adhipati paccaya Warunek Bliskości : anantara paccaya Warunek Przylegania : samanantara paccaya Warunek Współpowstawania : sahajāta paccaya Warunek Wzajemności : aññamañña paccaya Warunek Wspierania : nissaya paccaya Warunek Decydującego Wspierania : upanissaya paccaya Warunek Uprzedniego Powstawania : purejāta paccaya Warunek Późniejszego Powstawania : pacchājāta paccaya Warunek Powtarzania : āsevana paccaya Warunek Kammy : kamma paccaya Warunek Rezultatu : vipāka paccaya Warunek Pożywienia : āhāra paccaya Warunek Zdolności : indriya paccaya Warunek Jhāny : jhāna paccaya Warunek Ścieżki : magga paccaya Warunek Związania : sampayutta paccaya Warunek Rozpadu : vippayutta paccaya Warunek Obecności : atthi paccaya Warunek Nieobecności : natthi paccaya Warunek Zanikania : vigata paccaya Warunek Niezanikania : avigata paccaya
W tradycji buddyzmu Birmy recytacja tych dwudziestu czterech zależności ma działanie ochronne.
Przypisy
Kategoria:Sutry