Alain Juppé (ur. 15 sierpnia 1945 w Mont-de-Marsan) – francuski polityk, premier dwóch gabinetów, mer Bordeaux, parlamentarzysta krajowy i europejski, minister w różnych resortach, w latach 2002–2004 przewodniczący Unii na rzecz Ruchu Ludowego, członek Rady Konstytucyjnej.
Życiorys Absolwent École normale supérieure i École nationale d’administration (ENA) z 1972. Po ukończeniu studiów pracował we francuskiej generalnej inspekcji finansowej. Od początku kariery politycznej związany z nurtem gaullistowskim, dołączył do Zgromadzenia na rzecz Republiki. Należał do bliskich współpracowników Jacques’a Chiraca. Po objęciu przez tegoż stanowiska mera Paryża w 1977 Alain Juppé został dyrektorem do spraw ekonomicznych i finansowych w stołecznej administracji. W latach 1983–1995 pełnił funkcję zastępcy mera Paryża.
W 1984 i 1989 uzyskiwał mandat posła do Parlamentu Europejskiego, który złożył na początku III kadencji PE. W 1986 po raz pierwszy został wybrany do Zgromadzenia Narodowego, później skutecznie ubiegał się o reelekcję w 1988, 1993, 1997 i 2002.
W marcu 1986 w gabinecie Jacques’a Chiraca został ministrem delegowanym do spraw budżetu, a także rzecznikiem rządu. Obie te funkcje pełnił do maja 1988. Był sekretarzem generalnym RPR, działał na rzecz konsolidacji centroprawicy, co przyczyniło się do jej zwycięstwa wyborczego w 1993. Od marca 1993 do maja 1995 sprawował urząd ministra spraw zagranicznych w rządzie Édouarda Balladura. Aktywnie wspierał kandydaturę Jacques’a Chiraca w wyborach prezydenckich w 1995. W maju 1995, po wygranych przez mera Paryża wyborach, zastąpił Édouarda Balladura na urzędzie premiera. Kierował dwoma kolejnymi gabinetami (tworzonymi przez RPR i UDF) do czerwca 1997. W 1994 powołano go na przewodniczącego Zgromadzenia na rzecz Republiki. W 1995 został także merem Bordeaux (którym pozostawał do 2004). Jako premier próbował jednocześnie realizować zapowiedzi ograniczenia bezrobocia, zwiększenia wydatków socjalnych oraz redukcji wydatków publicznych, co prowadziło do napięć politycznych i społecznych. Zapowiedź reform finansów publicznych pod koniec 1995 przyczyniła się do masowych protestów społecznych. Rozpisane w 1997 przedterminowe wybory parlamentarne zakończyły się porażką obozu rządzącego. Zrezygnował wówczas też z kierowania RPR. W 2002 został przewodniczącym nowo powołanej Unii na rzecz Ruchu Ludowego.
Na początku 2004 za nadużycia w publicznych funduszach z okresu kierowania gaullistami został w pierwszej instancji skazany na karę 18 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania. Orzeczono także pozbawienie prawa do piastowania urzędów publicznych przez 10 lat. Były premier złożył apelację od tego wyroku, zrezygnował jednak z przewodniczenia UMP, urzędu burmistrza i mandatu poselskiego. Pod koniec 2004 sąd odwoławczy zmniejszył karę pozbawienia wolności do 14 miesięcy, a także obniżył okres utraty biernego prawa wyborczego do roku.
Przez rok pracował jako wykładowca w École nationale d’administration publique w Montrealu. W 2006 powrócił do polityki, kiedy to wygrał wybory na urząd burmistrza Bordeaux. 18 maja 2007 został ministrem stanu ds. środowiska, zrównoważonego rozwoju, energii i transportu w pierwszym gabinecie François Fillona. W czerwcu tego samego roku w drugiej turze wyborów do Zgromadzenia Narodowego minimalnie przegrał z kandydatem Partii Socjalistycznej. W związku z powyższym 18 czerwca podał się do dymisji, zgodnie z ustaloną wcześniej przez premiera zasadą, wedle której ci z ministrów, którzy będą kandydowali do parlamentu i nie zostaną wybrani, złożą rezygnację.
W 2008 skutecznie ubiegał się o urząd mera Bordeaux na kolejną kadencję, wygrywając w pierwszej turze z wynikiem ponad 56% głosów. Reelekcję uzyskał również w 2014.
14 listopada 2010 powrócił w skład rządu, obejmując stanowisko ministra stanu, ministra obrony i spraw kombatantów w trzecim gabinecie François Fillona, 27 lutego 2011 został w tym samym gabinecie ministrem spraw zagranicznych i europejskich, urząd ten sprawował do 15 maja 2012.
W 2016 Alain Juppé wziął udział w prawyborach przed wyborami prezydenckimi w 2017, które zorganizowała centroprawica skupiona wokół partii Republikanie (będącej następczynią UMP). W pierwszej turze zajął drugie miejsce z wynikiem 29% głosów. W drugiej turze z wynikiem 33% głosów przegrał ze swoim kontrkandydatem François Fillonem.
W styczniu 2019, negując linię przyjętą przez przewodniczącego Republikanów Laurenta Wauquieza, ogłosił ostatecznie swoje wystąpienie z tej partii. W marcu 2019 zakończył pełnienie funkcji mera, w tym samym miesiącu zasiadł w Radzie Konstytucyjnej na dziewięcioletnią kadencję.
Odznaczenia Odznaczony Legią Honorową II klasy oraz Orderem Narodowym Zasługi I klasy, a także Krzyżem Wielkim Orderu Zasługi Rzeczypospolitej Polskiej., armeńskim Orderem św. Mesropa Masztoca i kosowskim Orderem Wolności.
Skład rządów Alaina Juppé Pierwszy gabinet (od maja do listopada 1995) Alain Juppé – premier Hervé de Charette – minister spraw zagranicznych Charles Millon – minister obrony Jean-Louis Debré – minister spraw wewnętrznych Alain Madelin – minister gospodarki i finansów (do 25 sierpnia 1995) Jacques Toubon – minister sprawiedliwości Yves Galland – minister przemysłu François Bayrou – minister edukacji narodowej, szkoleń zawodowych, szkolnictwa wyższego i nauki Jacques Barrot – minister pracy i dialogu społecznego Pierre Pasquini – minister ds. weteranów i ofiar wojen Philippe Douste-Blazy – minister kultury Philippe Vasseur – minister rolnictwa, rybołówstwa i gospodarki żywnościowej Corinne Lepage – minister środowiska Jean-Jacques de Peretti – minister terytoriów zamorskich Bernard Pons – minister transportu, planowania regionalnego i zaopatrzenia Roger Romani – minister ds. kontaktów z parlamentem Élisabeth Hubert – minister zdrowia publicznego i ubezpieczeń zdrowotnych Pierre-André Périssol – minister mieszkalnictwa Françoise de Panafieu – minister turystyki François Fillon – minister technologii informatycznych i poczty Jean Puech – minister służb publicznych Jean-Pierre Raffarin – minister ds. średniej i małej przedsiębiorczości, handlu i przemysłu morskiego Claude Goasguen – minister ds. reform, decentralizacji i obywatelstwa Colette Codaccioni – minister ds. solidarności pokoleń Eric Raoult – minister ds. integracji i przeciwdziałania wykluczeniom Jean Arthuis – minister planowania (od 25 sierpnia 1995 także minister gospodarki i finansów) ministrowie delegowani (ministres délégués): Jacques Godfrain, Michel Barnier
Drugi gabinet (od listopada 1995 do czerwca 1997) Alain Juppé – premier Hervé de Charette – minister spraw zagranicznych Charles Millon – minister obrony Jean-Louis Debré – minister spraw wewnętrznych Jean Arthuis – minister gospodarki i finansów Jacques Toubon – minister sprawiedliwości Franck Borotra – minister przemysłu, poczty i telekomunikacji François Bayrou – minister edukacji narodowej, szkoleń zawodowych, szkolnictwa wyższego i nauki Jacques Barrot – minister pracy i stosunków społecznych Philippe Douste-Blazy – minister kultury Philippe Vasseur – minister rolnictwa, rybołówstwa i gospodarki żywnościowej Guy Drut – minister młodzieży i sportu Corinne Lepage – minister środowiska Bernard Pons – minister transportu, mieszkalnictwa, turystyki i zaopatrzenia Roger Romani – minister ds. kontaktów z parlamentem Dominique Perben – minister służb publicznych, reform i decentralizacji Jean-Claude Gaudin – minister ds. polityki miejskiej i regionalnego planowania Jean-Pierre Raffarin – minister ds. średniej i małej przedsiębiorczości, handlu i przemysłu morskiego ministrowie delegowani (ministres délégués): Pierre Pasquini, Jean-Jacques de Peretti, Guy Drut, Pierre-André Périssol, Jacques Godfrain, Michel Barnier, Anne-Marie Couderc, Alain Lamassoure, Yves Galland, François Fillon, Éric Raoult
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Absolwenci École nationale d’administration w Paryżu Kategoria:Absolwenci École normale supérieure w Paryżu Kategoria:Francuscy ministrowie (V Republika) Kategoria:Francuscy ministrowie obrony Kategoria:Francuscy ministrowie spraw zagranicznych Kategoria:Francuscy ministrowie środowiska Kategoria:Francuscy parlamentarzyści (V Republika) Kategoria:Francuscy posłowie do Parlamentu Europejskiego II kadencji Kategoria:Francuscy posłowie do Parlamentu Europejskiego III kadencji Kategoria:Francuscy samorządowcy Kategoria:Merowie Bordeaux Kategoria:Wielcy Oficerowie Legii Honorowej Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Wielkim Orderu Zasługi Rzeczypospolitej Polskiej Kategoria:Odznaczeni Orderem Narodowym Zasługi (Francja) Kategoria:Odznaczeni Orderem św. Mesropa Masztoca Kategoria:Odznaczeni Orderem Wolności (Kosowo) Kategoria:Politycy Republikanów (Francja) Kategoria:Politycy Unii na rzecz Ruchu Ludowego Kategoria:Politycy Zgromadzenia na rzecz Republiki Kategoria:Premierzy Francji Kategoria:Rzecznicy prasowi rządów francuskich Kategoria:Nauczyciele akademiccy uczelni w Montrealu Kategoria:Ludzie urodzeni w Mont-de-Marsan Kategoria:Urodzeni w 1945