Autostrada A8 (tzw. Autostradowa Obwodnica Wrocławia, AOW) – autostrada w Polsce o przekroju dwujezdniowym i trzech pasach w każdą stronę między węzłami Wrocław Południe i Wrocław Północ oraz dwupasmowym na odcinku Wrocław Północ – Wrocław Psie Pole. Na odcinku węzeł Wrocław Południe – węzeł Wrocław Psie Pole długości ok. 22,7 km ( km) oznakowana jako autostrada A8. Jest najkrótszą autostradą w Polsce. Długość obwodnicy zachodniej Wrocławia (Tyniec Mały – Wrocław Psie Pole) wraz z fragmentem oznaczonym jako droga ekspresowa S8 wynosi 26,8 km, a całkowita długość wraz z łącznicami do istniejących dróg krajowych wynosi 35,4 km.
Jest to jedyna polska autostrada, która nie posiada miejsc obsługi podróżnych. Na całej długości objęta jest systemem elektronicznego poboru opłat e-TOLL.
Historia Po raz pierwszy autostrada A8 pojawiła się w rządowym planie sieci autostrad i dróg ekspresowych we wrześniu 1993 z wyznaczonym przebiegiem (Warszawa) Łódź – Wrocław – Bolków (Praha). W kolejnym rozporządzeniu, wydanym w 1996 roku A8 przedstawiono jako trasę relacji Łódź – Wrocław (Praha). W 2001 roku dokonano znacznego skrócenia autostrady do dzisiejszej postaci, czyli obwodnicy Wrocławia, jednocześnie rezygnując z dalszego odcinka do granicy polsko-czeskiej. Odcinek Łódź – Wrocław został włączony do drogi ekspresowej S8.
Pierwotnie niektóre węzły w ciągu A8 były planowane w innym kształcie niż zbudowano: węzeł Wrocław Północ – projektowany jako koniczynka, bez połączenia z wrocławskimi ulicami Sułowską (DW359) i Żmigrodzką (DK5 E261); jako przedłużenie trasy S5 zakładano nową drogę dwujezdniową węzeł Wrocław Psie Pole – projektowany jako odgałęzienie; zjazd z autostrady i wjazd na nią miały być tylko z kierunku południowo-zachodniego.
W momencie powstawania autostrady zakładano, iż przebieg autostrady będzie wspólny z drogą krajową nr 5 i trasą europejską E261, co było początkowo odzwierciedlane przez drogowskazyZobacz zdjęcie oznakowania na węźle Wrocław Stadion z lipca 2011 roku.. Po oddaniu do użytku arterii powstał spór między Generalną Dyrekcją Dróg Krajowych i Autostrad a miastem Wrocław co do oznakowania przebiegu drogi nr 5. Ostatecznie pozostawiono przebieg drogi krajowej przez miasto (z wykorzystaniem obwodnicy śródmiejskiej) oraz zaklejono na wszystkich tablicach odległościowych (znak E-14a) i drogowskazach na węzłach w ciągu autostrady numerację drogi nr 5 i trasy E261.
Od czerwca 2020 roku na całej długości autostrady obowiązuje ograniczenie prędkości do 120 km/h, jest ono podyktowane podniesieniem poziomu bezpieczeństwa kierowców oraz redukcją emitowanego hałasu. Dodatkowo 25 listopada 2025 roku pomiędzy węzłami Wrocław Lotnisko i Wrocław Północ uruchomiono odcinkowy pomiar prędkości.
Włączenie w układ komunikacyjny
Droga omija centrum Wrocławia od strony zachodniej i północnej. Prowadzi z południa od obecnej drogi krajowej nr 8 we wsi Magnice (węzeł Kobierzyce) łącznikiem „Kobierzyce” o długości ok. 2,5 km (2,489 km), następnie przyjmuje parametry drogi ekspresowej prowadząc do węzła Wrocław Południe.
Odcinek autostradowy A8 długości ok. 22,7 km ( km) prowadzi od węzła Wrocław Południe przez węzły Wrocław Zachód, Wrocław Lotnisko, Wrocław Stadion oraz węzeł Wrocław Północ, gdzie rozpoczyna się droga ekspresowa S5 w kierunku Poznania. Kończy się na węźle Wrocław Psie Pole z drogą ekspresową S8, będącą kontynuacją A8 w kierunku Łodzi, Warszawy i Białegostoku.
Pomiędzy węzłem Wrocław Psie Pole (Pawłowice) a obecną drogą powiatową (dawniej drogą krajową nr 8, następnie do 2022 r. drogą wojewódzką nr 368) zbudowano łącznik „Długołęka” o długości ok. 5,7 km ( km; o parametrach drogi dwujezdniowej przyspieszonej). Od 2022 roku z Długołęki biegnie wschodnia obwodnica Wrocławia.
Na terenie Wrocławia droga przebiega równolegle do ulic Płaskiej, Szczecińskiej, Alei Śląskiej, Rędzińskiej, a następnie przez most Rędziński nad Odrą i pola irygacyjne. Dla mostu Rędzińskiego zaproponowano projekt mostu podwieszonego z dwoma przęsłami o rozpiętości 256 m, wiszącymi na najwyższym pylonie w Polsce o wysokości 122 m. Most główny (612 m) łącznie z estakadami (lewobrzeżna 610 m, prawobrzeżna 520 m) ma 1742 m długości, a przęsło wisi 20 m ponad lustrem Odry. Wybudowany został w okolicy jazu i śluz Rędzin przy Wyspie Rędzińskiej.
Rolą obwodnicy jest przejęcie ruchu tranzytowego z obecnych dróg krajowych nr 5 i nr 8 celem wyprowadzenia go poza istniejący układ ulic miejskich.
Węzły z drogami klasy A i S Nazwa Drogi Miejscowość Schemat Typ Wiadukty Otwarto Wrocław Południe• • • Nowa Wieś Wrocławska 200px mieszany(koniczynka-turbina) 6 30 grudnia 2010 Wrocław Północ• • • Wrocław 200px trąbka z dodatkowymi połączeniami 15 lipca 2011 Wrocław Psie Pole• • Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 23 września 2019 r. w sprawie pozbawienia dróg kategorii dróg krajowych (). Wrocław 200pxtrąbka 2 15 lipca 2011
Harmonogram prac Inwestycję podzielono na trzy etapy: Magnice–Wrocław Lotnisko wraz z łącznicą „Kobierzyce”. Wykonawcą robót był Budimex-Dromex, 14-kilometrowy odcinek zdecydowano się wybudować za 780 milionów złotych. Wrocław Lotnisko–Wrocław Psie Pole wraz z łącznicą „Długołęka”. Budowę 19-kilometrowej części za ponad 2 miliardy złotych powierzono konsorcjum firm: Strabag, Heilit+Woerner, Dywidag i Mostostal. Most Rędziński na drugim odcinku. Wykonawcą robót było konsorcjum firm Mostostal Warszawa SA i Acciona Infraestructura SA.
Ważniejsze daty 15 kwietnia 2003 – wojewoda dolnośląski wydał decyzję lokalizacyjną dla autostrady A8. 2005 – rozpoczął się wykup gruntów pod inwestycję, który miał być zakończony do końca sierpnia 2006. Małopolska Grupa Geodezyjno-Projektowa zajmująca się wykupem na zlecenie GDDKiA w umownym terminie wykonała zadanie jedynie w 70%. kwiecień 2007 – wojewoda dolnośląski Krzysztof Grzelczyk wydał pozwolenie na budowę Mostu Rędzińskiego w ciągu Autostradowej Obwodnicy Wrocławia A8 20 maja 2008 – podpisano umowę na budowę Mostu Rędzińskiego przez rzekę Odrę, w ciągu autostradowej obwodnicy Wrocławia A8 wraz z estakadami dojazdowymi. Wykonawcą robót zostało konsorcjum firm Mostostal Warszawa SA i Acciona Infraestructura SA. Oddanie mostu do ruchu zaplanowano w połowie listopada 2010, w trakcie prac termin przesunięto wpierw na 30 kwietnia 2011, a później na 31 sierpnia 2011. Koszt inwestycji to 580 mln złotych. 6 października 2008 – podpisano umowę na budowę odcinka Magnice – Wrocław Lotnisko (z węzłem). Ukończenie tego odcinka zaplanowano na wrzesień 2010. 22 października 2008 – podpisano umowę na budowę odcinka Wrocław Lotnisko (bez węzła)–Wrocław Psie Pole. 30 grudnia 2010 – otwarto pierwszy odcinek obwodnicy: Magnice – węzeł Wrocław (A4; Wrocław Południe) oznaczony jako droga ekspresowa S8 o długości ok. 4,8 km (ok. km) wraz z łącznikiem Kobierzyce (ok. 2,489 km) do drogi krajowej nr 8 (razem ok. 7 km [ok. km]). 5 maja 2011 – otwarto odcinek węzeł Wrocław Południe (Nowa Wieś) – węzeł Lotnisko o długości 7,1 km. 15 lipca 2011: otwarto odcinek Wrocław Północ – Wrocław Psie Pole (do łącznika Długołęka) o długości ok. 5 km (5,068 km) wraz z łącznikiem „Długołęka” (ok. km) do drogi krajowej nr 8 (razem ok. km)Wybudowano także 0,5 km S8, stąd w źródle mowa o „ponad 11 km”., otwarto nieciągłyZ przerwą na most nad Odrą. odcinek węzeł Wrocław Lotnisko – Wrocław Północ (zawiera węzeł Wrocław Stadion) o długości ok. km. 23 sierpnia 2011 – zakończenie robót nad mostem Rędzińskim (odcinek ok. km). 31 sierpnia 2011 – otwarto całą obwodnicę (łączna długość ponad 35 km).
Opłaty Autostrada A8 jest bezpłatna dla pojazdów lekkich. Na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie autostrad płatnych z 16 lipca 2002 () została zbudowana jako droga płatna, a jej status został zmieniony rozporządzeniem z 10 października 2011 () wykreślającym A8 z listy odcinków płatnych.
Zobacz też droga ekspresowa S8 droga krajowa nr 8 Wschodnia Obwodnica Wrocławia Obwodnica śródmiejska Wrocławia Droga wojewódzka nr 372
Uwagi
Przypisy 10 rzeczy, które musisz wiedzieć o nowej obwodnicy.
Pozwolenie na budowę wydane. Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 28 września 1993 r. w sprawie ustalenia kierunkowego układu autostrad i dróg ekspresowych (). Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 23 stycznia 1996 r. w sprawie ustalenia sieci autostrad i dróg ekspresowych (). Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 29 września 2001 r. w sprawie ustalenia sieci autostrad, dróg ekspresowych i dróg o znaczeniu obronnym ().
Linki zewnętrzne AOW na stronach SISKOM obwodnica autostradowa w Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Wrocławia, rysunek 7: System transportowy projekt mostu podwieszonego przez Odrę (prezentacja PowerPoint) Przebieg autostrady A8 na mapie OpenStreetMap Przebieg i galeria zdjęć Autostradowej Obwodnicy Wrocławia
08 Kategoria:Obwodnice Wrocławia Kategoria:Maślice Kategoria:Osobowice-Rędzin Kategoria:Muchobór Wielki Kategoria:Leśnica (Wrocław) Kategoria:Lipa Piotrowska Kategoria:Widawa (Wrocław) Kategoria:Polanowice-Poświętne-Ligota