thumb|240px|Tablica pamiątkowa na ścianie kamienicy w której mieszkał Edmund Wasilewski Edmund Wasilewski (ur. 16 listopada 1814 w Rogoźnie w Lubelskiem, zm. 14 listopada 1846 w Krakowie) – polski poeta, nauczyciel, piewca Krakowa. Znany jako poeta Wolnego Miasta Krakowa, uznawany za najwybitniejszego krakowskiego poetę przed Stanisławem Wyspiańskim.
Życiorys Edmund Wasilewski był synem zubożałego szlachcica. Od lat dziecięcych związany z Krakowem, gdzie mieszkał od 1815 roku. Skończył trzy klasy Gimnazjum św. Anny. Wcześnie rozpoczął pracę zarobkową jako bibliotekarz u margrabiów Wielopolskich w pałacu w Książu Wielkim. W latach późniejszych był prywatnym nauczycielem w różnych krakowskich domach. Pod koniec życia mieszkał na Placu Dominikańskim 6. Był członkiem Stowarzyszenia Ludu Polskiego.Edmund Wasilewski został pochowany na cmentarzu Rakowickim (pas 12, rząd wsch.). W 1860 roku na jego grobie odsłonięto pierwszy na krakowskim cmentarzu pomnik wzniesiony ze składek. Zaprojektował go Feliks Księżarski, wykonał Edward Stehlik.
Twórczość Cała jego twórczość ściśle dotyczy miasta Krakowa. Swoje wiersze z elementami folkloru oraz akcentami patriotycznymi i rewolucyjnymi publikował od 1837 roku w „Tygodniku Literackim” i innych krakowskich czasopismach. W 1840 sławę przyniósł mu poemat Krakowiaki złożony z luźno powiązanych fragmentów w postaci przyśpiewek ludowych związanych z Krakowem oraz podania o Lajkoniku. Utwór uznawany jest za jedną z najwybitniejszych XIX-wiecznych stylizacji ludowych. Poemat został opublikowany w „Tygodniku Literackim”. Z Krakowem, a zwłaszcza Wawelem, związane były też jego utwory Katedra na Wawelu (1841) i Dzwon Wawelski (1841). Do wielu utworów Edmunda Wasilewskiego muzykę skomponował Stanisław Moniuszko i pieśni te zyskały popularność ze względu na patriotyczny charakter m.in.Pieśń żeglarzów, Hymn orłów, Krakowiaczek. Był także autorem utworów satyrycznych opisujących ówczesne stosunki w Krakowie m.in. Visum et repertum zmarłej Rzplitej Krakowskiej r. 1839, krążącej w odpisach.
Upamiętnienie Na ścianie domu, w którym zmarł, przy placu Dominikańskim, znajduje się pamiątkowa tablica Jedna z ulic w Dębnikach nosi jego imię. mały|Grób Edmunda Wasilewskiego na cmentarzu Rakowickim
Przypisy Teresa Stanisławska, Jan Adamczewski: Kraków ulica imienia. Kraków: Oficyna Wydawnicza „BIK”, 2000, Nowa encyklopedia PWN. T. 6. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 1996, Kronika Krakowa. Warszawa: Kronika Marian B. Michalik, 1996,
Bibliografia
Linki zewnętrzne
Tygodnik Ilustrowany 1860 nr 47 (18 sierpnia 1860), s. 433-434, Edmund Wasilewski Twórczość Edmunda Wasilewskiego w bibliotece Polona
Kategoria:Polscy poeci XIX wieku Kategoria:Polscy pisarze romantyzmu Kategoria:Pochowani na cmentarzu Rakowickim Kategoria:Urodzeni w 1814 Kategoria:Zmarli w 1846