Chorągiew husarska koronna Stanisława Rewery Potockiego – oddział ciężkiej jazdy koronnej autoramentu narodowego wojska I Rzeczypospolitej połowy XVII (okresu powstania Chmielnickiego).
Charakterystyka Chorągwie husarskie były jednostkami organizacyjnymi i taktycznymi liczącymi około 100–200 koni. Zaciągano je według systemu pocztów towarzyskich. Składała się z dwu-trzy konnych pocztów: rotmistrza, porucznika, chorążego i pocztów towarzyszy. Broń ofensywną husarii stanowiła kopia długości około 5,5 m, a uzbrojenie ochronne to półzbroja złożona z folg, często kombinowana z kolczugą, później półzbroja łuskowa. Wraz z towarzyszami do boju stawali pocztowi (zwani pacholikami, czeladnikami lub osiadaczami). Oprócz nich husarz dysponował ciurami (sługami obozowymi). Ci ostatni rzadko brali udział w walkach, co najwyżej w obronie taboru lub obozu.
W XVII wieku wojska Rzeczypospolitej prowadziły działania wojenne na kilku frontach. Walczyły z wojskami szwedzkimi, powstańcami Chmielnickiego, Carstwem Moskiewskim, Tatarami Chanatu Krymskiego i Imperium Osmańskim.
Jej stan liczebny pod koniec listopada 1627 wynosił 100 kopiiJerzy Teodorczyk, w: "Wyprawa szwedzka z Meklemburgii do Prus Królewskich 1627 r.".
W latach 40. XVII wieku armia koronna była stosunkowo nieliczna. Etat wojska kwarcianego w latach 1647−1648 obejmował 4036 koni i porcji. Komput zawierał między innymi 14 chorągwi husarskich. Wszystkie one rozmieszczone były na Ukrainie i brały udział w walkach z powstańcami Chmielnickiego. Chorągiew husarska wojewody podolskiego Stanisłąwa Potockiego liczyła w trzecim kwartale 1647 roku 100 koni.
25 czerwca 1648 sejmiki ziemskie zatwierdziły uchwały w sprawie zaciągów, określając termin popisów, płacę oraz mianując dowódców chorągwi. Dotyczyło to także chorągwi wojewody podolskiego Stanisława Potockiego. Miała ona etatowo liczyć 100 koni. W pierwszym kwartale 1656 liczyła 211 koni. Wzięła udział m.in. w bitwie pod Warszawą pod koniec lipca 1656.
Zrujnowana prowadzeniem walk na kilku frontach w latach 50. XVII wieku Rzeczypospolita podjęła jeszcze jeden wysiłek i wystawiła siły zbrojne liczące około 60 000 koni i porcji. Przygotowania czynione w 1660 do kampanii przeciw Rosji cechowało tworzenie wielu nowych jednostek przy jednoczesnym spadku ich liczebności. Chorągiew wojewody krakowskiego (hetmana wielkiego koronnego) Stefana Potockiego pod dowództwem Sebastiana Muchowskiego liczyła 171 koni. Od 1661chorągwią dowodził Gabriel Silnicki, a od 1 sierpnia 1667 podstoli koronny Szczęsny Potocki.
Uwagi
Przypisy
Bibliografia
Potockiego, Stanisława Rewery
Kategoria:Jazda koronna w dobie powstania Chmielnickiego Kategoria:Jazda koronna w dobie potopu szwedzkiego Kategoria:Jazda koronna w dobie wojny polsko-rosyjskiej (1654–1667)