Maria Białobrzeska, właśc. Maria Małgorzata Habdank-Białobrzeska (ur. 9 kwietnia 1922 w Warszawie, zm. 8 maja 2014 w Łodzi) – polska aktorka teatralna, filmowa i telewizyjna.

Życiorys thumb|Miejsce spoczynku Marii Habdank-Białobrzeskiej na cmentarzu powązkowskim w Warszawie Urodziła się w rodzinie Władysława, sędziego, i Jadwigi z Marcinkowskich (1885–1973). W Warszawie ukończyła gimnazjum i zdała maturę na tajnych kompletach. Studiowała w podziemnym Państwowym Instytucie Sztuki Teatralnej i w Studiu Iwo Galla, gdzie zetknęła się z takimi osobowościami teatralnymi jak: Zofia Małynicz, Jan Kreczmar czy Bohdan Korzeniewski. Uczestniczyła w powstaniu warszawskim jako ochotniczka 3 sierpnia 1944 wstąpiła do IV plutonu 8 kompanii batalionu „Kiliński” AK - łączniczka ps. „Margot”. Po upadku powstania wyjechała z Warszawy z rannymi.

W 1945 zdała eksternistyczny egzamin aktorski. 1 kwietnia 1945 zadebiutowała na deskach Starego Teatru w Krakowie rolą Miriam w spektaklu Mąż doskonały Jerzego Zawieyskiego w reż. Jerzego Konrada Bujańskiego. Kolejnymi scenami, z którymi się wiązała były: Teatr Polski w Warszawie (1945–1947), gdzie miała okazje występować obok Ludwika Solskiego i Juliusza Osterwy, Teatr Miejski w Sosnowcu (1947–1948), Teatr Wybrzeże w Gdańsku (1948–1949) i Teatr im. Stefana Jaracza w Łodzi (1949–1951). Od 1951 związana z Teatrem Nowym w Łodzi, w którym stworzyła wiele wielkich kreacji aktorskich. W 2005 obchodziła Jubileusz 60-lecia Pracy Artystycznej.

Występowała również w Teatrze Telewizji, m.in. w spektaklach: Chłopi Władysława Stanisława Reymonta w reż. Aleksandra Strokowskiego (1970), Sonata widm Augusta Strindberga w reż. Jerzego Grzegorzewskiego (1972) oraz w Lecie Tadeusza Rittnera w reż. Laco Adamíka jako Karolina (1975) i Bestsellerze Waldemara Łysiaka w reż. Marka Gracza jako Mallory (1984).

Zmarła w Łodzi, pochowana 15 maja 2014 na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie (kwatera 73-5-29,30)Nagrobek [dostęp 2024-09-12]..

Występy sceniczne (wybór) Łaźnia Władimira Majakowskiego – Mezaliansowa Święto Winkelrida Jerzego Andrzejewskiego i Jerzego Zagórskiego – nauczycielka Konstancji Noc listopadowa Stanisława Wyspiańskiego – Nike Lekkomyślna siostra Włodzimierza Perzyńskiego – Helena Tango Sławomira Mrożka – babcia Eugenia Vatzlav Sławomira Mrożka – Nietoperzowa Hedda Gebler Henrika Ibsena – Julia Tasman Motyle są wolne Leonarda Gershe'a – pani Baker Sen pluskwy Tadeusza Słobodzianka – czcigodna przyjaciółka Chłopcy Stanisława Grochowiaka – hrabina de Profundis

Filmografia Doktor Ewa (serial telewizyjny) w reż. Henryka Kluby (1970) – matka Ewy (odc. 1. Trudny wybór) W te dni przedwiosenne w reż. Andrzeja Konica (1975) Ciuciubabka w reż. Radosława Piwowarskiego (1977) – uczestniczka zjazdu absolwentów Romans Teresy Hennert w reż. Ignacego Gogolewskiego (1978) Do krwi ostatniej (1979) Jan Serce (serial telewizyjny) w reż. Radosława Piwowarskiego (1981) – 'urzędniczka USC (odc. 2. Lusia) Mars i Wenus w szóstce w reż. Ryszarda Nakoniecznego (1983) Lawina w reż. Piotra Studzińskiego (1984) – Irena Karłowicz, matka Mieczysława Alabama w reż. Ryszarda Rydzewskiego (1985) – sędzia Wakacje w Amsterdamie w reż. Krzysztofa Sowińskiego (1985) – pani Człowiek wózków w reż. Mariusza Malca (2001) – starsza pani

Etiudy szkolne Bezsenność w reż. Jacka Schmidta (1978) Dwa listy w reż. Krzysztofa Krauzego (1978) Perpetuum mobile w reż. Marka Wałaszka (1979) – głos Universal Spring w reż. Anny Karasińskiej (2008)

Ordery i odznaczenia Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski (2000) Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Walecznych (1946) Warszawski Krzyż Powstańczy (1982) Krzyż Armii Krajowej Odznaka 1000-lecia Państwa Polskiego (1966) Odznaka Honorowa „Zasłużony Działacz Kultury” (1980) Honorowa Odznaka Miasta Łodzi (1974) Źródło:.

Nagrody nagroda prezydenta miasta Łodzi (2000) „Nadzwyczajna Złota Maska” za twórcze dokonania i niezapomniane kreacje (2005) „Srebrny Pierścień” – nagroda prezydenta Łodzi dla najlepszej aktorki sezonu (2005) Źródło:.

Przypisy

Bibliografia

Linki zewnętrzne

Kategoria:Aktorki filmowe związane z Łodzią Kategoria:Aktorki teatralne związane z Łodzią Kategoria:Ludzie urodzeni w Warszawie Kategoria:Odznaczeni Honorową Odznaką Miasta Łodzi Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Armii Krajowej Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (III Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych Kategoria:Odznaczeni Odznaką 1000-lecia Państwa Polskiego Kategoria:Odznaczeni odznaką „Zasłużony Działacz Kultury” Kategoria:Odznaczeni Warszawskim Krzyżem Powstańczym Kategoria:Pochowani na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie Kategoria:Polskie aktorki filmowe Kategoria:Polskie aktorki teatralne Kategoria:Powstańcy warszawscy Kategoria:Urodzeni w 1922 Kategoria:Zmarli w 2014