Horodyszcze (biał. Гарадзішча) – osiedle typu miejskiego na Białorusi, w obwodzie brzeskim w rejonie baranowickim, 25 km od Baranowicz, około 2,2 tys. mieszkańców (2010).
Historia thumb|left|Cmentarz żydowski w Horodyszczu Osada pierwszy raz wspominana w 1414 roku, od 1494 siedziba parafii. Miasto magnackie położone było w końcu XVIII wieku w I Rzeczypospolitej, w powiecie nowogródzkim województwa nowogródzkiegoВялікі гістарычны атлас Беларусі Т.2, Mińsk 2013, s. 99.. Utracone zostało po II rozbiorze Polski w 1793 na korzyść Imperium Rosyjskiego.
W XIX i w początkach XX w. położone było w Rosji, w guberni mińskiej, w powiecie nowogródzkim. Pod zaborami i w II Rzeczypospolitej siedziba gminy Horodyszcze.
W dwudziestoleciu międzywojennym leżało w Polsce, w województwie nowogródzkim, w powiecie baranowickimPrzynależność powiatowa zmieniała się. Miejscowość leżała w powiatach nowogródzkim (do 1926) i baranowickim (1926 - 1945). W 1921 miejscowość liczyła 1021 mieszkańców, zamieszkałych w 165 budynkach, w tym 708 Żydów, 263 Polaków, 22 Białorusinów i 28 osób innej narodowościInnej niż polska, białoruska, niemiecka i żydowska. Wśród osób innych narodowości zamieszkujących gminę Horodyszcze było 28 Tatarów i 9 Rosjan. Skorowidz nie wyszczególnia narodowości osób z grupy inne z podziałem na miejscowości. 760 mieszkańców było wyznania mojżeszowego, 166 rzymskokatolickiego, 62 prawosławnego i 33 muzułmańskiego.
W 1939 zaanektowane przez ZSRR i włączone w skład BSRR. W 1940 otrzymuje status osiedla typu miejskiego, w latach 1941–1944 pod okupacją niemiecką.
Podczas okupacji hitlerowskiej, w lecie 1941 roku Niemcy utworzyli getto dla żydowskich mieszkańców. Przebywało w nim około 1000 osób. 21 października 1941 większość Żydów wywieziono do getta w Baranowiczach. W marcu 1943 roku Niemcy zlikwidowali getto, a pozostałych Żydów-specjalistów zamordowano na cmentarzu żydowskim.
Po wojnie w granicach ZSRR i od 1991 w niepodległej Białorusi.
Religia Znajdują tu się dwie parafie – prawosławna (pw. Podwyższenia Krzyża Pańskiego) i rzymskokatolicka (pw. Matki Bożej Różańcowej).
W Horodyszczu znajduje się zabytkowa drewniana XVIII-wieczna cerkiew Podwyższenia Krzyża Pańskiego oraz wzniesiony w tym samym stuleciu kościół Najświętszej Maryi Panny Królowej Różańca ŚwiętegoСвята-Крыжаўзвіжанская царква.
Urodzeni w Horodyszczach Ludwik Masłowski – polski publicysta, tłumacz, jeden z pierwszych polskich socjologów, pisarz polityczny. Borys Kleckin – żydowski wydawca literatury i prasy jidysz związany z Wilnem, działacz Bundu.
Uwagi
Przypisy
Linki zewnętrzne
Historia Żydów w Horodyszczu na portalu Wirtualny Sztetl
Kategoria:Osiedla typu miejskiego obwodu brzeskiego Kategoria:Rejon baranowicki Kategoria:Miasta magnackie I Rzeczypospolitej (województwo nowogródzkie) Kategoria:Horodyszcze (rejon baranowicki)