thumb|Dzwon Grzesznika na karcie pocztowej z XIX w. Dzwon Grzesznika – 113-cetnarowy (ok. 5,8 ton) dzwon, zawieszony w 1386 (prawdopodobnie 17 lipca) w południowej wieży Katedry św. Marii Magdaleny we Wrocławiu. Miał wysokość 180 cm, obwód 6,3 metraBył to naówczas największy dzwon Śląska i grał ton H; do jego rozkołysania potrzeba było ponad pół minuty pracy dzwonników.
Zamówienie na wykonanie spiżowego dzwonu przyjął wrocławski mistrz ludwisarskiZob. Encyklopedia Wrocławia, , Wrocław 2000, str. 642-643 ("Podania wrocławskie"), Michael Wilde, którego ludwisarnia mieściła się przy Neue GasseNeue Gasse to dzisiejsza ulica Nowa, boczna ul. Piotra SkargiBudynek przy Neue Gasse 16, w sąsiedztwie ludwisarni, nosił do 1945 roku nazwę Zum Glockenguß ("pod odlewnią dzwonów"); dziś jest to siedziba Liceum Plastycznego. Legenda głosi, że po przygotowaniu formy i potrzebnej ilości roztopionego metalu oddalił się z warsztatu, pozostawiając tam jedynie swego czeladnika, który przez nieostrożność spowodował, że wypadł czop zamykający tygiel, w którym podgrzewano stop, i zawartość tygla spłynęła do formy. Czeladnik pobiegł do mistrza błagać o wybaczenie, ale rozwścieczony Wilde zabił go ciosem noża. Sam dzwon, pomimo że odlany bez kontroli mistrza, udał się i nie miał żadnych usterek. Wilde za morderstwo skazany został na śmierć, przy czym według legendy w ostatnim słowie poprosił, aby mógł posłuchać przed śmiercią bicia dzwonu; zgodę uzyskał i stracony został na szafocieNiezwykłym zbiegiem okoliczności jest fakt, że mieszkanie wrocławskich katów mieszczące się przez kilka stuleci przy Neue Gasse 11 sąsiadowało z ludwisarnią Wildego. przy akompaniamencie dźwięków swego dziełaW języku niemieckim (według słownika Dudena) mianem Armsünderglocke albo Armesünderglocke nazywano niegdyś po prostu dzwony, których dźwięk towarzyszył egzekucjom; w tym kontekście nazwę Armesünderglocke tłumaczyć by można jako "Dzwon Nieszczęsnych Skazańców".
Niemiecko-łacińska inskrypcja na dzwonie miała następującą treść (obok próba tłumaczenia na język polski): Maria ist der Name mein,selig musen alle die seyn,die mein lut hören, oder vernehmen spate oder fruhdie sprechen Gote dem Herren zu.O Rex Gloria vene cum pace amen. Anno DominiMCCCLXXXVI fusa est haec campana in die Alexii.Maria jest imię me,Bogiem sławieny będzie,kto mój dźwięk słyszy lub późno czy wczasdo Pana Boga swój zwróci głos.Przyjdź z pokojem, Królu Chwały. Amen. Roku Pańskiego1386 odlano dzwon ten w dzień Aleksego. thumb|left|Kościół Marii Magdaleny (z widocznym charakterystycznym Mostkiem Czarownic) oraz Dzwon Grzesznika na tarczy trzymanej przez lwa na filarze obok wejścia do budynku dzisiejszego Liceum Plastycznego, w sąsiedztwie niegdysiejszej ludwisarni Wildego thumb|Płaskorzeźba przedstawiająca ludwisarza Wilde i jego żonę na ścianie kamienicy wzniesionej nieopodal ludwisarni Dzwon miał nosić imię Marii, ale okoliczności związane z jego odlaniem spowodowały, że przylgnęła doń nazwa Dzwonu Grzesznika bądź Grzeszników, albo Dzwonu Biednychw znaczeniu "godnych pożałowania" Grzeszników (Sünder Glocke albo Armen-Sünder Glocke). Przetrwał ponad pół tysiąclecia, z oblężeniem Festung Breslau włącznie; 17 maja 1945, już po zakończeniu działań wojennych, wybuch miny (lub – według innych informacji – zgromadzonej obok kościoła amunicji) spowodował zniszczenie wieży kościoła, zawalenie stropu i zniszczenie zabytkowego dzwonu.
W 1996 rada miasta Wrocławia podjęła decyzję o zrekonstruowaniu dzwonu na podstawie zachowanych rysunków, fotografii i nagrań dźwięku dzwonu. Inicjatywa ta na razie jednak nie doczekała się realizacji.
Przypisy
Linki zewnętrzne
Ballada Wilhelma Müllera o Dzwonie Grzesznika (tłum. Romana Kołakowskiego) z nagraniem dźwięków dzwonu (na YouTube). Beata Maciejewska, Gazeta Wyborcza: Czy legenda o dzwonie wylansuje Wrocław
Kategoria:Historia Wrocławia (Królestwo Czech) Kategoria:Zaginione lub zniszczone dzieła sztuki Grzesznika