Demokracja socjalistyczna () – typ demokracji, który rozwija się z proletariackiej demokracji okresu przejściowego od kapitalizmu do socjalizmu.
Przekształcenie się państwa dyktatury proletariatu w ogólnonarodowe państwo socjalistyczne Po rewolucji socjalistycznej powstaje demokracja proletariacka, która istnieje w całym okresie przechodzenia od kapitalizmu do socjalizmu. Całkowite i ostateczne zwycięstwo socjalizmu, utworzenie społeczeństwa klas pracujących i likwidacja wyzysku człowieka przez człowieka znamionuje w politycznym życiu społeczeństwa przerastanie państwa dyktatury proletariatu w ogólnonarodowe państwo socjalistyczne, a demokracji proletariackiej — w ogólnonarodową demokrację socjalistyczną. Ponieważ klasa robotnicza jest najbardziej przodującą, zorganizowaną siłą społeczeństwa radzieckiego, realizuje ona swoją rolę kierowniczą również w okresie rozwiniętego budownictwa komunistycznego.
Według ideologów radzieckich tylko socjalizm stwarza konieczne warunki ekonomiczne, społeczne i polityczne dla pełnego rozwoju demokracji.
Ograniczony charakter szczególnie wyraźnie przejawił się w epoce imperializmu, a tym bardziej w okresie dalszego zaostrzenia się jego ogólnego kryzysu. W warunkach socjalizmu demokracja nabrała nowego sensu, ponieważ zasięgiem swym objęła całe społeczeństwo, dzięki czemu stała się demokracją rzeczywiście ogólnonarodową. Jedną z charakterystycznych form przejawiania się demokracji socjalistycznej jest coraz szerszy i bezpośredni udział narodu w decydowaniu o doniosłych zagadnieniach państwowych. Wszystkie ważniejsze projekty ustaw są najpierw oceniane w dyskusji ogólnonarodowej.
Obumieranie demokracji Lenin uważał, że w procesie rozwoju państwa socjalistycznego demokracja obumrze wraz z obumieraniem państwa, ponieważ w każdym przypadku ma ona charakter polityczny, jest związana z państwem, opiera się na nim i je wykorzystuje. W ustroju komunistycznym zniknie ta cecha demokracji.
Pojęcie demokracji socjalistycznej w oficjalnej doktrynie politycznej PRL Według Zygmunta Rybickiego i Andrzeja Werblana:
W demokracji socjalistycznej nie ma miejsca dla pluralizmu politycznego: Oznacza to w praktyce, że ma funkcjonować tylko jedna partia polityczna, a dyskusja i krytyka mają się rozgrywać albo wewnątrz niej albo pochodzić od organizacji społecznych, zawodowych, młodzieżowych, związków zawodowych.
Krytyka władzy i dyskusja jest możliwa, jednak w ramach zakreślonych przez system (w ramach akceptacji socjalistycznej drogi rozwojowej); atak na jego instytucje, odwołanie do obcych ideologicznie sił politycznych, szerzenie dezinformacji i nieprawdziwych ocen są identyfikowane jako działania antysocjalistyczne i ostro zwalczane.
Partia robotnicza, zwykle określana po prostu jako partia, kieruje się zasadą określaną jako partyjne kierownictwo aparatem państwowym: Partia kieruje całą działalnością państwa. Sprawuje kontrolę nad działalnością jego organów i osób spełniających odpowiedzialne funkcje w aparacie państwowym.
W gospodarce stosowana jest gospodarka planowa, w przeciwieństwie do gospodarki rynkowej panującej w państwach kapitalistycznych.
Na szczeblu lokalnym ogniwa terenowe partii współpracują z radami narodowymi oraz z organami władzy i administracji w terenie na podobnych zasadach jak na szczeblu centralnym. Rady narodowe współpracują ze znajdującymi się na ich terenie przedsiębiorstwami państwowymi.
Przypisy
Bibliografia
socjalistyczna Kategoria:Radziecka terminologia propagandowa