thumb|250px|Tigmotropizm kanianki pospolitej Tropizm – reakcja ruchowa roślin, grzybów i niższych zwierząt na bodźce zewnętrzne. Ruch (zwrot lub wygięcie) w kierunku bodźca to tropizm dodatni, plagiotropizm, w kierunku przeciwnym – tropizm ujemny, ortotropizm. Plagiotropizm może przybierać formę tropizmu transwersalnego, polegającego na ustawieniu organu pod kątem 90° do bodźca – diatropizm.
Przykłady tropizmu i powodujących go bodźców: chemotropizm – reakcja ruchowa roślin w odpowiedzi na czynnik chemiczny, fototropizm, heliotropizm, plagiofototropizm – reakcja ruchowa roślin wywołana bodźcem świetlnym (heliotropizm na światło słoneczne), geotropizm, grawitropizm – reakcja ruchowa roślin wywołana bodźcem grawitacyjnym, hydrotropizm, higrotropizm – reakcja ruchowa roślin wywołana działaniem wody lub wilgoci, termotropizm – reakcja ruchowa roślin wywołana zmianami temperatury, tigmotropizm, haptotropizm – reakcja ruchowa roślin wywołana bodźcem mechanicznym, traumatropizm – reakcja ruchowa roślin wywołana zranieniem, chromotropizm – reakcja ruchowa roślin wywołana bodźcem barwnym, elektrotropizm, galwanotropizm – reakcja ruchowa wywołana przez pole elektryczne.
Przyczyną ruchu może być różnica w tempie wzrostu różnych stron (części) rośliny lub odwracalne zmiany turgoru.
Tropizmy w kulturze Tropizmy to tytuł książki francuskiej pisarki Nathalie Sarraute (1939, wyd. pol.: przeł. Szymon Żuchowski, Biuro Literackie, Stronie Śląskie 2016). Sama autorka tak wypowiadała się o tropizmach w sensie psychologicznym: "[Tropizmy to] wewnętrzne ruchy skryte pod nieszkodliwą pospolitością pozorów, które wypełniają każdą chwilę naszego życia, ruchy, których jesteśmy ledwie świadomi, prześlizgujące się po skraju naszego postrzegania w postaci nieokreślonych błyskawicznych wrażeń, kryją się za naszymi gestami, pod wypowiadanymi przez nas słowami i okazywanymi uczuciami. Te ruchy stanowią tajemne źródło naszego istnienia, jego formę in statu nascendi, w chwili powstania".
Zobacz też heliotrop = heliotropium = tomiłek ruchy roślin nastie
Przypisy