Ropienka – dawna gmina wiejska istniejąca w latach 1934–39, 1941–44, 1945–54 i 1973–77 w woj. lwowskim, rzeszowskim i krośnieńskim oraz dystrykcie krakowskim (dzisiejsze woj. podkarpackie). Siedzibą władz gminy była Ropienka.

Historia 1934–1939 Gminę zbiorową Ropienka utworzono 1 sierpnia 1934 roku w województwie lwowskim, w powiecie leskim, z dotychczasowych 9 jednostkowych gmin wiejskich: Brelików, Leszczowate, Paszowa, Romanowa Wola, Ropienka, Serednica, Stańkowa, Wańkowa i Zawadka. Gminy te przekształcono 17 września 1934 w osiem gromad (sołectw) gminy RopienkaLwowski Dziennik Wojewódzki. 1934, nr 19, poz. 101.

Pod koniec 1937 tytuł honorowego obywatelstwa gminy Ropienka otrzymał Roman Gąsiorowski „za prace i zasługi, położone dla dobra gminy”.

Po wybuchu II wojny światowej i agresji ZSRR na Polskę granica niemiecko-sowiecka przedzieliła gminę wzdłuż Sanu. Gmina Ropienka została w całości włączona do ZSRR, gdzie ją zniesiono, a jej obszar włączono 10 stycznia 1940 do nowo utworzonego rejonu leskiego w obwodzie drohobyckim, gdzie pozostał do 27 czerwca 1941Хроніка за 17 січня 1940 року на сайті Інститут історії України НАН України.

1941–1944

Rejon leski przestał istnieć wraz z wybuchem wojny niemiecko-radzieckiej 22 czerwca 1941. Na mocy dekretu Adolfa Hitlera z 1 sierpnia 1941 obszar dawnej gminy Ropienka wszedł w skład Generalnego Gubernatorstwa i utworzonego tam nowego dystryktu Galicja, gdzie odtworzono gminę Ropienka w jej oryginalnych granicach. 15 listopada 1941 gminę Ropienka włączono do powiatu sanockiego w dystrykcie krakowskimDekret o zmianie granic Starostw Powiatowych i Związków Gmin w Okręgu Krakau, z dnia 3 listopada 1941 r. (Dziennik Rozporządzeń dla Generalnego Gubernatorstwa z dnia 30 listopada 1941 r., Krakau, Nr. 111, str. 659).

Pod okupacją niemiecką 1941-1944 w Landkreis Sanok w Dystrykcie krakowskim (Generalne Gubernatorstwo) bez zmian terytorialnych; jedynie zmienił się skład wewnętrzny, kiedy z gromady Leszczowate okupant wyodrębnił nową gromadę Maćkowa Wola. Liczba mieszkańców gminy w 1943 roku wynosiła 7974: 677 w Brelikowie, 761 w Leszczowatem, 330 w Maćkowej Woli, 1132 w Paszowej, 320 w Romanowej Woli, 961 w Ropience, 1036 w Serednicy, 1013 w Stańkowej, 887 w Wańkowej i 857 w ZawadceAmtliches Gemeinde- und Dorfverzeichnis fuer das GG.

W sierpniu 1944 obszar gminy ponownie zajęły wojska radzieckie, po czym gminę Ropienka zniesiono, a jej cały obszar włączono do reaktywowanego rejonu leskigo w obwodzie drohobyckim w ZSRRHistory 1944.

1945–1954

Po wytyczeniu granicy państwowej w marcu 1945, gminę Ropienka reaktywowano w Polsce. Powróciła do powiatu leskiego, wchodząc w skład utworzonego 18 sierpnia 1945 woj. rzeszowskiegoDz.U. 1945 nr 27 poz. 168. Do gminy przyłączono także gromadę Dźwiniacz Dolny z radzieckiego rejonu ustrzyckiego (należącą przed wojną oraz pod okupacją niemiecką do gminy Ustrzyki Dolne), w wyniku włączeniu prawie całego obszaru rejonu ustrzyckiego do ZSRR. Powojenny skład gminy Ropienka objął 10 gromad: Brelików, Dźwiniacz Dolny, Leszczowate, Paszowa, Ropienka, Serednica, Stańkowa, Wańkowa, Wola Romanowa i ZawadkaRzeszowski Dziennik Wojewódzki. R.5, nr 9 (2 listopada 1948) = nr 28.

15 maja 1948 do gminy Ropienka włączono z ZSRR chutor Wola (Maćkowa), który w latach 1944-48 należał do rady wiejskiej Łodyna (Лодинянська сільська рада) w rejonie ustrzyckim w obwodzie drohobyckimУКАЗ Президії Верховної Ради Української РСР (15 травня 1948 р.) ПРО ЗМІНИ В АДМІНІСТРАТИВНО-ТЕРИТОРІАЛЬНОМУ ПОДІЛІ МЕДИКІВСЬКОГО, ДОБРОМИЛЬСЬКОГО, НИЖАНКОВИЦЬКОГО І МОСТИСЬКОГО РАЙОНІВ ДРОГОБИЦЬКОЇ ОБЛАСТІ., w ramach korekty granic Polski z ZSRR. Chutor Wola zintegrowano początkowo z gromadą Leszczowate, choć później Wolę Maćkową podniesiono do statusu jedenastej gromady gmin RopienkaDziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Rzeszowie z dnia 30 listopada 1954 r., Nr. 11, Poz. 41.

1 stycznia 1952 gminę Ropienka włączono do nowego powiatu ustrzyckiego, utworzono w ramach umowy o zmianie granic z 15 lutego 1951.

Gmina została zniesiona 29 września 1954 roku wraz z reformą wprowadzającą gromady w miejsce gmin:

1973–1977

Gminę Ropienka reaktywowano 1 stycznia 1973 w woj. rzeszowskim (powiat bieszczadzki), obejmującUchwała Nr XVIII/56/72 Wojewódzkiej Rady Narodowej w Rzeszowie z dnia 4 grudnia 1972 w sprawie utworzenia gmin w województwie rzeszowskim (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej w Rzeszowie z dnia 5 grudnia 1972, Nr 16, Poz. 193).:

13 sołectw: Brelików, Jureczkowa, Leszczowate, Nowosielce Kozickie, Paszowa, Ropienka, Stańkowa, Trzcianiec, Wańkowa, Wojtkowa, Wojtkówka, Wola Maćkowa i Zawadka, 8 obrębów geodezyjnych: Arłamów, Grąziowa, Jamna Dolna, Jamna Górna, Kwaszenina, Serednica, Trójca i Wola Romanowa.

1 czerwca 1975 gmina znalazła się w nowo utworzonym woj. krośnieńskim.

1 lutego 1977 gmina została zniesiona, a jej obszar przyłączony do gmin: Olszanica (obszary sołectw Arłamów, Brelików, Grąziowa, Jamna Dolna, Jamna Górna, Jureczkowa, Kwaszenina, Leszczowate, Nowosielce Kozickie, Paszowa, Ropienka, Serednica, Stańkowa, Trójca, Trzcianiec, Wańkowa, Wojtkowa, Wojtkówka i Zawadka), Ustrzyki Dolne (obszary sołectw Wola Maćkowa i Wola Romanowa).

1 kwietnia 1977, dwa miesiące po zniesieniu gminy Ropienka, sołectwa włączone do Ustrzyki Dolne (Wola Maćkowa i Wola Romanowa) włączono do gminy Olszanica, natomiast 11 z 19 sołectw włączonych do gminy Olszanica (Arłamów, Grąziowa, Jamna Dolna, Jamna Górna, Jureczkowa, Kwaszenina, Nowosielce Kozickie, Trójca, Trzcianiec, Wojtkowa i Wojtkówka) włączono do gminy Ustrzyki Dolne. 1 stycznia 2002 do gminy Ustrzyki Dolne włączono kolejne 6 z 19 dawnych sołectw ropieneckich włączonych w 1977 roku do gminy Olszanica (Brelików, Leszczowate, Ropienka, Serednica, Stańkowa i Zawadka), a także sołectwa Wola Maćkowa i Wola Romanowa, które w 1977 roku dwa razy zmieniły przynależność gminną. Tym samym w granicach gminy Olszanica pozostały już tylko dwa sołectwa dawnej gminy Ropienka (Paszowa i Wańkowa), a wszystkie inne weszły ostatecznie w skład gminy Ustrzyki Dolne.

Przynależność administracyjna miejscowości gminy Ropienka w różnych latach +Przynależność administracyjna gromad/sołectw gminy Ropienka do gmin/rejonów/gromad)Gromada / sołectwo1934–391940–411941–441944–451945–481948–521952–541954–591960–721973–771977 (II–III)1977–20012002–ArłamówDobromildobromilskiDobromildobromilskiRybotyczeRybotyczeWojtkowaWojtkowaWojtkowaRopienkaOlszanicaUstrzyki D.Ustrzyki D.BrelikówRopienkaleskiRopienkaleskiRopienkaRopienkaRopienkaWańkowaWańkowaRopienkaOlszanicaOlszanicaUstrzyki D.Dźwiniacz DolnyUstrzyki D.ustrzyckiUstrzyki D.ustrzyckiRopienkaRopienkaRopienkaBrzegi DolneJasieńUstrzyki D.Ustrzyki D.Ustrzyki D.Ustrzyki D.GrąziowaWojtkowadobromilskiWojtkowadobromilskiWojtkowaWojtkowaWojtkowaWojtkowaWojtkowaRopienkaOlszanicaUstrzyki D.Ustrzyki D.Jamna DolnaRybotyczedobromilskiRybotyczedobromilskiRybotyczeRybotyczeWojtkowaWojtkowaWojtkowaRopienkaOlszanicaUstrzyki D.Ustrzyki D.Jamna GórnaRybotyczedobromilskiRybotyczedobromilskiRybotyczeRybotyczeWojtkowaWojtkowaWojtkowaRopienkaOlszanicaUstrzyki D.Ustrzyki D.JureczkowaWojtkowadobromilskiWojtkowadobromilskiWojtkowaWojtkowaWojtkowaKrościenkoWojtkowaRopienkaOlszanicaUstrzyki D.Ustrzyki D.LeszczowateRopienkaleskiRopienkaleskiRopienkaRopienkaRopienkaWańkowaWańkowaRopienkaOlszanicaOlszanicaUstrzyki D.KwaszeninaDobromildobromilskiDobromildobromilskidobromilskiWojtkowaWojtkowaWojtkowaWojtkowaRopienkaOlszanicaUstrzyki D.Ustrzyki D.Nowosielce KozickieWojtkowadobromilskiWojtkowadobromilskiWojtkowaWojtkowaWojtkowaWojtkowaWojtkowaRopienkaOlszanicaUstrzyki D.Ustrzyki D.PaszowaRopienkaleskiRopienkaleskiRopienkaRopienkaRopienkaWańkowaWańkowaRopienkaOlszanicaOlszanicaOlszanicaRopienkaRopienkaleskiRopienkaleskiRopienkaRopienkaRopienkaRopienkaRopienkaRopienkaOlszanicaOlszanicaUstrzyki D.SerednicaRopienkaleskiRopienkaleskiRopienkaRopienkaRopienkaWańkowaWańkowaRopienkaOlszanicaOlszanicaUstrzyki D.StańkowaRopienkaleskiRopienkaleskiRopienkaRopienkaRopienkaRopienkaRopienkaRopienkaOlszanicaOlszanicaUstrzyki D.TrójcaRybotyczedobromilskiRybotyczedobromilskiRybotyczeRybotyczeWojtkowaWojtkowaWojtkowaRopienkaOlszanicaUstrzyki D.Ustrzyki D.TrzcianiecWojtkowadobromilskiWojtkowadobromilskiWojtkowaWojtkowaWojtkowaWojtkowaWojtkowaRopienkaOlszanicaUstrzyki D.Ustrzyki D.WańkowaRopienkaleskiRopienkaleskiRopienkaRopienkaRopienkaWańkowaWańkowaRopienkaOlszanicaOlszanicaOlszanicaWojtkowaWojtkowadobromilskiWojtkowadobromilskiWojtkowaWojtkowaWojtkowaWojtkowaWojtkowaRopienkaOlszanicaUstrzyki D.Ustrzyki D.WojtkówkaWojtkowadobromilskiWojtkowadobromilskiWojtkowaWojtkowaWojtkowaWojtkowaWojtkowaRopienkaOlszanicaUstrzyki D.Ustrzyki D.Wola MaćkowaRopienkaleskiRopienkaleskiRopienkaRopienkaRopienkaBrzegi DolneJasieńRopienkaUstrzyki D.OlszanicaUstrzyki D.Wola RomanowaRopienkaleskiRopienkaleskiRopienkaRopienkaRopienkaBrzegi DolneJasieńRopienkaUstrzyki D.OlszanicaUstrzyki D.ZawadkaRopienkaleskiRopienkaleskiRopienkaRopienkaRopienkaRopienkaRopienkaRopienkaOlszanicaOlszanicaUstrzyki D.

Przypisy

Kategoria:Dawne gminy w województwie lwowskim Kategoria:Dawne gminy w województwie rzeszowskim Kategoria:Dawne gminy w województwie krośnieńskim