Moskorzew (daw. Moskarzew) – wieś w Polsce położona w województwie świętokrzyskim, w powiecie włoszczowskim, w gminie Moskorzew. Ma status sołectwa.
W latach 1954–1972 wieś należała i była siedzibą władz gromady Moskorzew. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa częstochowskiego.
Miejscowość jest siedzibą gminy Moskorzew.
Moskorzew jest punktem początkowym żółtego szlaku turystycznego do Szczekocin (szlaku „kosynierów”), prowadzącego po polach bitwy pod Szczekocinami.
Położenie Moskorzew leży przy granicy z województwem śląskim, 28 kilometrów na południe od Włoszczowy i 66 kilometrów na południowy zachód od Kielc, na obszarze Niecki Włoszczowskiej. Na terenie wsi znajdują się źródła Białej Nidy.
Komunikacja Przez miejscowość przebiega droga krajowa nr 78 z Chmielnika do granicy z Czechami w Chałupkach. Na przystanku PKS zlokalizowanym przy tej drodze zatrzymują się autobusy dalekobieżne do Katowic, Ostrowca Świętokrzyskiego, Starachowic, Tarnobrzega oraz autobusy obsługujące trasy lokalne do Włoszczowy, Szczekocin, Jędrzejowa oraz innych miejscowości gminy.
Historia 1239 – pochodzący z Moskorzewa Jan herbu Pilawa realizuje misję poselską Bolesława Wstydliwego na Węgry 1334 – powstaje drewniany kościół w Moskorzewie. Potwierdzone dokumentami kościelnymi istnienie parafii w Moskorzewie 1386–1434 – okres panowania Władysława Jagiełły; Klemens z Moskorzewa pełni urząd podkanclerzego królewskiego, uczestniczy w zakładaniu Uniwersytetu i funduje trzy prebendy w katedrze wawelskiej 1387 – udział rycerza Mikołaja z Moskarzewa, podkanclerzego Królestwa Polskiego w orszaku królewskim Władysława Jagiełły i Jadwigi 1394 – podkanclerzy koronny Klemens Moskarzewski właściciel tej miejscowości buduje istniejący do dziś kościół murowany w Moskorzewie 1408 – śmierć Klemensa z Moskorzewa, pełniącego urząd podkanclerski w czasach Jagiełły; pochowany w ufundowanym przez siebie kościele w Moskorzewie. Z Klemensem występowali dwaj inni Pilawici bracia: Henryk i Sieciech z Moskarzewa. 1558 – Moskorzewscy oddają kościół na potrzeby zboru kalwińskiego 1560 – we wsi urodził się Hieronim Moskorzowski, późniejszy działacz reformacyjny braci polskich 1562 – zbór kalwiński zostaje przekształcony w zbór braci polskich 1626 – dziedzic Moskorzewa Remigiusz Moskorzewski funduje ołtarz św. Żołnierzy 1721 – właścicielem Moskorzewa zostaje Michał z Bogucic Bogucki 1780 – Moskorzew staje się własnością generała Michałowskiego 1794 – pożar kościoła i plebanii w Moskorzewie 1824 – Franciszek i Antonilia Dobieccy sprzedają wieś Janowi Kantemu Kowalskiemu 1827 – wieś Moskorzew liczy 206 mieszkańców zamieszkujących 31 domów 1893 – Słownik Geograficzny Królestwa Polskiego wymienia wieś Moskorzew jako miejscowość położoną pomiędzy wsiami Goleniowy i Chlewiska, posiadającą murowany kościół fundacji Klemensa Pilawy, urząd gminny, gorzelnię, cegielnię, młyn wodny i tartak. Znajdują się tu 52 domy mieszkalne zamieszkiwane przez 523 mieszkańców. 1892–1906 – remont kościoła przeprowadzony przez Potockich, ówczesnych właścicieli Moskorzewa 2007 – rozpoczęcie prac renowacyjnych kościoła z funduszy UE
Zabytki mały|Kościół pw. św. Małgorzaty, dekorowane herbami Pilawa gotyckie drzwi do świątyni W kościele parafialnym, który jest byłym zborem zachowały się płyty nagrobkowe arianek: Barbary z Dąbrowskich Moskorzowskiej, Zofii z Sancygniowskich Karsznickiej oraz Doroty Moskorzowskiej. Wspomina o tym Józef Szymański w pracy „Szlakiem Braci Polskich”Józef Szymański, Szlakiem Braci Polskich.Przewodnik turystyczny po Kielecczyźnie., Kielce 1962, s. 97.. zespół kościoła parafialnego pw. św. Małgorzaty kościół murowany w latach 1380 - 1394, restaurowany w latach 1892-1906 plebania murowana z przełomu XIX i XX wieku cmentarz przykościelny z XIV wieku zespół cmentarza parafialnego kaplica cmentarna z końca XIX wieku cmentarz z początku XIX wieku zespół dworski (częściowo zburzony) dwór drewniany z końca XVIII wieku; przebudowany na przełomie XIX i XX wieku oficyna murowana z połowy XIX wieku tzw. murowaniec z XVI wieku, według tradycji dawny budynek zboru Braci Polskich stajnia murowana z połowy XIX wieku spichlerz murowany z połowy XIX wieku pozostałości parku z II połowy XIX wieku
Osoby związane z Moskorzewem Hieronim Moskorzowski – działacz reformacyjny braci polskich, pisarz i wydawca. Leonard Świderski – proboszcz parafii Moskorzew, działacz ruchu księży patriotów, publicysta, autor książki Oglądały oczy mojeKs.Leonard Świderski, Oglądały oczy moje, LSW 1963, s. 184, 185..
Przypisy Raport o stanie gminy Moskorzew w 2024. Liczba mieszkańców w dn. 31.12.2024 s. 73 BIP gminy, sołtysi
GUS. Wyszukiwarka TERYT Rozporządzenie w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części ()
Linki zewnętrzne