Shigella dysenteriae – Gram-ujemna pałeczka i względnie beztlenowa, niezdolna do ruchu. Podobieństwa morfologiczne, genetyczne oraz fizjologiczne wskazują na pokrewieństwo z enteroinwazyjnymi bakteriami Escherichia coli. Najczęściej zakażenie tą bakterią następuje drogą fekalno-oralną przez skażony pokarm i wodę lub przez kontakt bezpośredni, w tym kontakt seksualny. Zakażenie wywołuje rozwolnienie i bóle brzucha.
Morfologia i fizjologia Wraz z bakterią E. coli zalicza się do enterobakterii. W rozróżnianiu tych dwóch bakterii używany jest fakt, iż Shigella nie jest w stanie rozkładać laktozy, nie posiada również dekarboksylazy potrzebnej do rozkładu lizyny. Można je również rozróżnić metodami serologicznymi.
Czynniki determinujące chorobotwórczość thumb|left|180px|Wizualizacja komputerowa toksyny Shiga. Podjednostkę A oznaczono kolorem pomarańczowym, a podjednostkę B (tworzącą β-pentamer) oznaczono w odcieniach koloru niebieskiego. Za chorobotwórczość S. dysenteriae odpowiedzialne są: Inwazyjne antygeny odpowiedzialne za adhezję i penetrację do komórek nabłonka okrężnicy; Białka odpowiedzialne za szerzenie wewnątrzkomórkowe; Toksyna czerwonkowa (toksyna Shiga).
Patogeneza i objawy kliniczne Shigella jest czynnikiem etiologicznym czerwonki bakteryjnej (shigellosis). Zakażenie jest ograniczone do błony śluzowej i podśluzówki okrężnicy. Objawami klinicznymi są biegunki z kurczowymi bólami brzucha oraz oddawaniem małych ilości krwawego stolca. Może rozwinąć się również zespół hemolityczno-mocznicowy, prowadzący do niewydolności nerek.
Kategoria:Shigella