thumb|200px|de Jeney: Le Partisan ou l`art de faire la petite-guerre avec succés selon le génie de nos jours – strona tytułowa pierwszego wydania francuskiego z 1759 Mihály Lajos Jeney, [], z franc. Louis Michel de Jeney, z ang. Lewis Michael Jeney, z niem. Ludwig Michael von Jeney (ur. 1723 lub 1724 w Siedmiogrodzie, zm. w 1797 w Péczu) – węgierski oficer huzarów i generał-majorodpowiada to polskiemu stopniowi generał dywizji armii austriackiej, kartograf.
Życiorys Mihály Lajos Jeney pochodził ze szlacheckiej rodziny protestanckiej, rozpoczął służbę wojskową jako huzar prawdopodobnie w czasie wojny z Turcją 1737-1739, w czasie wojny o sukcesję austriacką w pułku huzarów Barany'ego jako podoficer, docierając wraz z pułkiem do Francji. Zachowała się w archiwum propozycja mianowania go na stopień porucznika w 1747. W 1747–1754 służył w pułku huzarów Bercsényiego. Od 1754 do 1758 w armii francuskiej w departamencie Dolny Ren jako kartograf. W czasie wojny siedmioletniej służył jako kapitan saperów w armii pruskiej 1758–1763, od 1760 do 1763 dowodził wschodnio-fryzyjskim ochotniczym batalionem (niem. Freibataillon Ludwig de Jeney – franc. Voluntaires d'Ostfriese)s. 339 [w:] – m.in. biorąc udział w bitwie pod Freibergiem.
29 sierpnia 1768 otrzymał awans na majora. W 1787 mianowany na generał-majora i dowódcę twierdzy Alt-Gradisko.
Po wojnie siedmioletniej sporządził pierwsze mapy wojskowe Austro-Węgier (dzisiejsze terytorium Węgier, Austrii, Słowenii, Chorwacji i Rumunii – Siedmiogrodu) – w latach 1763-1787 w sumie 3324 arkuszy wojskowych map topograficznych w skali 1:28 000 i 1:96 000.
Szlak bojowy wschodnio-fryzyjskiego batalionu dowodzonego przez de Jeneya w 1762 W 1762 wschodnio-fryzyjski ochotniczy batalion de Jeneya brał udział w bitwach i potyczkach: 12.05.1762 Roßwein. 15.05.1762 Frauenstein-Tharandter Wald, Klingenberg, Beerwalde,- Röthenbach,- Lehnmühle 16.05.1762 Klingenberg w Saksonii 04.08.1762 Holzhau 14.10.1762 Weißenborn 15.10.1762 Zamek Hilbersdorf (koło Freibergu) 15.10.1762 Berthelsdorf 15.10.1762 Brand 16.10.1762 Kleinwaltersdorf 21.10.1762 Rothenfurth 21.10.1762 Großschirma 29.10.1762 Bitwa pod Freibergiem
"Partyzant, czyli sztuka prowadzenia pomyślnie woyny podjazdowey..." Autor popularnego podręcznika taktyki wojskowej, wojny partyzanckiej (franc.: Le Partisan ou l`art de faire la petite-guerre avec succés selon le génie de nos jours), wydanie francuskie z 1759 z siedmioma planami we własnym wykonaniu. "Partyzant..." ukazał się w szeregu wydań – m.in. wydanie angielskie Londyn 1760. Podręcznik ten był popularny w wojnie o niepodległość Stanów Zjednoczonych, egzemplarz wydania angielskiego z 1760 znajdował się w podręcznej bibliotece George'a Washingtona – obecnie w jego rezydencji w Mount Vernon. Wydanie polskiew spisie Feliksa Bentkowskiego Historia literatury polskiej wystawionej w spisie dzieł drukiem ogłoszonych Warszawa, Wilno 1814, dział: "Dzieła o woyskowości" Tom II, str. 563: Partyzant, czyli sztuka prowadzenia pomyślnie woyny podjazdowey, według zwyczaju wieku teraźnieyszego.... 1770 w czasie konfederacji barskiejczas wydania, tematyka, lokalizacja drukarni (inne regulaminy w tym okresie były drukowane w Warszawie), wiąże wydanie książki z podręcznikiem wydanym na potrzeby konfederacji barskiej. Z przywódców konfederacji, działających na tym terenie, którego inicjatywie można by przypisać wydanie książki jest Kazimierz Pułaski – (hipoteza).
Partyzant... – de Jeneya w przekładach
Literatura
s. 415
Przypisy
Linki zewnętrzne
de Jeney – dział: "Dzieła o woyskowości" Tom II, str. 563 [w:]
Kategoria:Węgierscy oficerowie Kategoria:Węgierscy kartografowie Kategoria:Teoretycy wojskowości Kategoria:Partyzantka Kategoria:Urodzeni w 1723 Kategoria:Zmarli w 1797