Józef i cudowny płaszcz snów w technikolorze () – musical z tekstami Tima Rice’a i muzyką Andrew Lloyda Webbera. Historia oparta jest na życiorysie Józefa opisanym w Księdze Rodzaju. Jest to drugi w kolejności (po The Likes of Us) musical Webbera i Rice’a, lecz pierwszy który został publicznie wykonany.
Joseph został po raz pierwszy zaprezentowany jako piętnastominutowa kantata w Colet Court School w Londynie w 1968 r., a następnie został w rozszerzonej formie zarejestrowany przez Decca Records w 1969 r. Po sukcesie kolejnego dzieła Webbera i Rice’a (Jesus Christ Superstar), Joseph wzbudził zainteresowanie i był od 1970 roku wystawiany w USA przez amatorskie zespoły, pierwsze amerykańskie wydanie albumu miało miejsce w 1971 roku. Musical miał swoją profesjonalną premierę na Edinburgh International Festival w 1972 roku. Wciąż modyfikowany i rozbudowywany został wystawiony na West Endzie w 1973 roku. Premiera na Broadwayu miała miejsce w 1982 roku. W 1999 roku powstała adaptacja filmowa z Donny Osmondem w roli tytułowej.
Produkcja Powstanie dzieła Andrew Lloyd Webber już jako nastolatek skomponował z Timem Rice’em w 1965 r. swój pierwszy musical -The Likes of Us. Dzieło debiutantów nie uzyskało zainteresowaniaEllis, Samantha. „Joseph, London, February 1973”. The Guardian. 24 September 2003., dopiero czterdzieści lat później doczekało się swojej premiery scenicznej.
Niemniej w 1967 roku Alan Doggett (przyjaciel rodziny Lloyda Webbera), będący nauczycielem muzyki i pomagający przy The Likes of Us, zlecił Lloydowi Webberowi i Rice’owi napisanie utworu dla chóru szkolnego Doggett poprosił o „kantatę popową”, opartą na Starym Testamencie wypłacając zaliczkę 100 gwinei.
Wczesne produkcje Utwór został po raz pierwszy zaprezentowany jako piętnastominutowa kantata w Colet Court School w Londynie 1 marca 1968 r. Ojciec kompozytora, William Lloyd Webber, zorganizował drugi występ w kościele Westminster Central Hall (w którym był organistą) w rozszerzonym formacie dwudziestominutowym w maju 1968 roku. Jednym z widzów tego przedstawienia był Derek Jewell, krytyk muzyczny Sunday Times który napisał entuzjastyczną recenzję nazywając go popowym oratorium i chwaląc jego innowacyjność i entuzjazmJewell, Derek. „Pop Goes Joseph”. Sunday Times. 19 May 1968. Retrieved from TheMusicalCompany.com on 15 August 2017.. W trzecim wykonaniu w listopadzie 1968 w katedrze św. Pawła musical został wydłużony do 35 minut.
Decca Records, zarejestrowała musical z katedry św. Pawła i opublikowała nagranie w 1969 r., David Daltrey, frontman zespołu Tales of Justine, odtwarzał rolę Józefa oraz grał na gitarze elektrycznej, autor libretta Tim Rice odtwarzał rolę Faraona, ojciec kompozytora grał na organach Hammonda, wystąpił również chór Colet Court School. Reedycja tego została wydana w USA przez Scepter Records w 1971 roku.
Lloyd Webber i Rice wykorzystali popularność swojego kolejnego musicalu, rockowej opery Jesus Christ Superstar, aby promować Josepha za oceanem (był reklamowany w Ameryce jako „kontynuacja” Superstar). Pierwsza amerykańska produkcja Josepha była amatorską produkcją sceniczną w maju 1970 roku w Cathedral College of the Immaculate Conception w Douglaston, Queens, Nowy Jork.
Wersje profesjonalne Wielka Brytania Dnia 25 sierpnia 1972 Joseph został zaprezentowany na festiwalu w Edynburgu przez Young Vic Theatre Company w reżyserii Franka Dunlopa. W rolach głównych wystąpili: Gary Bond w roli tytułowej, Peter Reeves jako narrator i Gordon Waller jako Faraon. W październiku spektakl wystawiono w teatrze Young Vic, a w listopadzie w Roundhouse. Przedstawienie z Vic zostało wydane na płycie w wytwórni RSO w 1972 roku. Ta produkcja Josepha, wciąż w wersji trzydziestopięciominutowej była wyemitowana w Wielkiej Brytanii przez Granada Television w 1972 roku.
W lutym 1973 r. Producent teatralny Michael White i impresario Robert Stigwood zamontowali kolejną rozszerzoną wersję produkcji Young Vic w Albery Theatre na West Endzie, gdzie zrealizowano 243 przedstawieniaChronology, 1973 guidetomusicaltheatre.com, accessed 17 March 2011.. Kolejna produkcja tego spektaklu w nowoczesnej miała miejsce w Haymarket Theatre w Leicester, który prezentował musical w latach 1974–1978.Garratt, David. „The Haymarket Theatre, Leicester”, ArthurLloyd.co.uk, accessed 18 March 2011.
Z Jasonem Donovanem jako Józefem i poszerzoną wersją (obowiązującą do dziś) musical został wystawiony w 1991 roku w londyńskim Palladium. Album z obsadą tej produkcji dotarł na pierwsze miejsce brytyjskiej listy we wrześniu 1991 roku, a singiel Any Dream Will Do z tego albumu był również pierwszym singlem w Wielkiej Brytanii przez dwa tygodnie w okresie od czerwca do lipca 1991 roku.
Produkcja z udziałem Stephena Gately’ego zaprezentowana w Oxfordzie w grudniu 2002 r. przeniosła się do Liverpoolu w Boże Narodzenie 2002 r. i dotarła na West End do New London Theatre w marcu 2003 r.
Wznowienie w 2007 roku w teatrze Adelphi poprzedził telewizyjny talent show Any Dream Will Do w BBC One, będący castingiem na rolę tytułową – głównym jurorem był Lloyd Webber. Widzowie zagłosowali na Lee Meada. Nowa produkcja Josepha, miała premierę 6 lipca 2007 r., z Preeya Kalidas jako Narratorem.
Wielomiesięczne tournée po Wielkiej Brytanii rozpoczęło się w lipcu 2010 roku z Keithem Jackiem jako Józefem i Jennifer Potts jako narratorem. W kolejnej produkcji objazdowej w 2016 roku wystąpili Joe McElderry jako Joseph i Lucy Kay jako NarratorWood, John. Joseph And The Amazing Technicolor Dreamcoat – Palace Theatre, Manchester, North West End. Retrieved 30 March 2016; Duke, Simon. Joe McElderry to take lead role in Joseph & the Amazing Technicolor Dreamcoat Chronicle Live (2 September 2015). Retrieved 20 March 2016; and Cheesman, Neil. BGT’s Lucy Kay joins Joe McElderry in Joseph UK Tour LondonTheatre1.com.Retrieved 28 March 2016.Mayo, Simon. Joseph and The Amazing Technicolour Dreamcoat 2016 UK Tour, britishtheatre.com, 23 September 2015. Retrieved 20 March 2016.. Trasa rozpoczęła się ponownie w lutym 2019 roku, w której główną rolę zagrał Jaymi Hensley, a Trina Hill wcieliła się w postać Narratora.
W listopadzie 2018 r. Joseph wrócił do londyńskiego Palladium na ograniczoną ilość przedstawień z okazji 50 rocznicy musicalu. Tytułową rolę zagrał absolwent szkoły teatralnej Jac Yarrow, Sheridan Smith grała rolę Narratora, Jason Donovan – Faraona. Produkcja trwała od 11 lipca do 8 września„Palladium” whatsonstage.com.„Sheridan Smith” whatsonstage.com.„Jason Donovan” whatsonstage.com.„'Joseph and the Amazing Technicolor Dreamcoat’ cast to be led by Jac Yarrow at The London Palladium” whatsonstage.com, 20 March 2019..
USA W 1974 roku Joseph został wystawiony w Playhouse in the Park w Filadelfii. W produkcji, która miała premierę 30 grudnia 1976 roku w nowojorskim Brooklyn Academy of Music w obsadzie wystąpił David-James Carroll jako Józef i Cleavon Little jako NarratorBarnes, Clive. „Stage:Technicolor Dreamcoat”, The New York Times, 31 December 1976, p. 37.. W 1979 roku Joseph zadebiutował w Connecticut w Downtown Cabaret Theatre przed przeprowadzką do Nowego Jorku.
Joseph trafił na Off-Broadway do Entermedia Theatre i był wystawiany od 18 listopada 1981 do 24 stycznia 1982 r. W obsadzie wystąpili Bill Hutton jako Joseph, Laurie Beechman jako Narrator i Tom Carder jako FaraonGussow, Mel. „Theater: 'Joseph And The Dreamcoat'”, The New York Times, 19 November 1981.. Produkcja została przeniesiona na Broadway do Royale Theatre 27 stycznia 1982 r. Do 4 września 1983 r. odbyły się 747 przedstawienia„Joseph and the Amazing Technicolor Dreamcoat’ Listing, 1982”. Internet Broadway Database, accessed 17 March 2011. Produkcja ta została nagrana przez wytwórnię Chrysalis i jako pierwsza zawiera Prologue (zatytułowany na płycie You are what you feel). Spektakl otrzymał kilka nominacji do nagrody Tony, w tym za najlepszy musical i najlepszą oryginalną ścieżkę dźwiękową. David Cassidy przejął rolę Józefa w marcu 1983, potem występował w obsadzie koncertowej w latach 1983–1984.
Musical został wznowiony w USA w 1993 roku w Pantages Theatre w Los Angeles (przez 18 tygodni) oraz w San Francisco w Golden Gate Theatre (przez 8 tygodni), przed przeprowadzką na Broadway do teatru Minskoff 10 listopada 1993 r. Do 29 maja 1994 odbyło się 231 przedstawień. W obsadzie wystąpili Michael Damian (Józef), Kelli Rabke (Narrator) i Robert Torti (Faraon)„'Joseph and the Amazing Technicolor Dreamcoat’, 1993” Internet Broadway Database, accessed 17 March 2011.. Kolejna amerykańska trasa koncertowa rozpoczęła się we wrześniu 2005 r. w Milwaukee, Wisconsin, z udziałem Patricka Cassidy’ego. Nowa trasa koncertowa w Ameryce Północnej rozpoczęła się 4 marca 2014 roku w Cleveland w stanie Ohio z udziałem Diany DeGarmo jako Narratora i Ace Young jako Józefa.
17 lutego 2020 r. W David Center Geffen Hall w Nowym Jorku w Lincoln Center odbyła się 50. rocznica amerykańskiej produkcji Josepha. W jednorazowej produkcji tytułową rolę zagrał Noah Galvin z Jessicą Vosk w roli Narratora i Merle Dandridge jako Faraon.
Polska Polska premiera miała miejsce w 1996 roku w Teatrze Powszechnym im. Jana Kochanowskiego w Radomiu w reżyserii Wojciecha Kępczyńskiego. Rolę Józefa zagrał Jan Bzdawka, a Faraona Dariusz Kordek.
Inne kraje Już od 1974 roku Józefa wystawiano w Irlandii. Tytułową rolę zagrał Tony Kenny Przedstawienie wystawiano na kilku scenach, zaczynając od Olympia Theatre w Dublinie, przechodząc do Limerick, a następnie Gaiety Theatre w Dublinie W czerwcu 1992 musical wystawiono Toronto w teatrze Elgin z Donnym Osmondem jako JózefemMurray, Karen.„Review: 'Joseph and the Amazing Technicolor Dreamcoat'” Variety (subscription required), June 1992.. Duża australijska produkcja oparta na brytyjskiej wersji z 1991 roku miała premierę 31 grudnia 1992 roku w State Theatre w Melbourne. W roli głównej występował David Dixon jako Józef i Tina Arena jako Narrator. Musical następnie przeniesiono do Brisbane i Sydney (występy do 1993 roku).
Postaci Narrator: Postać niezwiązana z czasem ani miejscem akcji. Narrator prowadzi publiczność przez historię Józefa i jego braci. We wczesnych produkcjach postać odtwarzana przez mężczyznę, w późniejszych produkcjach bywa to kobieta. Józef: Jedenasty syn Jakuba. Ulubieniec ojca, wykazuje talent do interpretowania snów i mówienia o przyszłości. Sprzedany do Egiptu, późniejszy doradca faraona. Jakub: Ojciec dwunastu synów, ulubionym jest Józef. Aktor grający rolę czasem odtwarza również Potifara. Ismaelici: Ludzie pustyni, kupują Józefa jako niewolnika, zabierają go do Egiptu i sprzedają go Potifarowi. Potifar: Potężny i bogaty Egipcjanin, kupuje Józefa. Podejrzewa go o romans z żoną wtrącając do więzienia. Aktor czasem odtwarza również Jakuba. Pani Potifar: Próbuje uwieść Józefa, ale bezskutecznie. Aktorka gra także jedną z żon braci Józefa. Piekarz: Jeden ze sług faraona, przebywa w więzieniu z Józefem, aktor gra zwykle także jednego z braci Józefa. Podczaszy: Kolejny ze sług faraona, w więzieniu z Józefem, aktor gra zwykle także jednego z braci Józefa. Faraon: najpotężniejszy człowiek w Egipcie, uważany za boga na ziemi. W większości produkcji faraon jest przedstawiany jako parodia Elvisa Presleya, aktor gra czasem także jednego z braci Józefa. Jedenastu braci Józefa: Chociaż zwykle działają w grupie, każdy z nich ma swoją własną osobowość, talenty i wady. Aktorzy zwykle odtwarzają również role Egipcjan oraz sług Potifara Reuben: Najstarszy syn Jakuba. Lider utworu One More Angel in Heaven Symeon: Drugi syn Jakuba. Lider utworu Those Canaan Days Levi: Trzeci syn Jakuba. Juda: Czwarty syn Jakuba. Przewodzi w utworze w Benjamin Calypso Dan: Piąty syn Jakuba. Naftali: szósty syn Jakuba. Gad: Siódmy syn Jakuba. Asher: Ósmy syn Jakuba. Issachar: Dziewiąty syn Jakuba. Zebulun: dziesiąty syn Jakuba. Benjamin: najmłodszy syn Jakuba. Józef oskarża go o kradzież złotego kielicha. Żony Jakuba. Aktorki grają także Egipcjanki i służki Potifara