Nigel Paul Farage (ur. 3 kwietnia 1964 w Downe) – brytyjski polityk, lider Partii Niepodległości Zjednoczonego Królestwa, Brexit Party oraz Reform UK. Poseł do Parlamentu Europejskiego V, VI, VII, VIII i IX kadencji (1999–2020), lider eurosceptycznych frakcji w PE, deputowany do Izby Gmin (2024–2026).
Życiorys mały|256x256px|Nigel Farage (1999) mały|Donald Trump i Nigel Farage (2019) Urodził się w zamożnej rodzinie, jego ojciec był maklerem giełdowym. Uzyskał wykształcenie średnie, ukończył Dulwich College. Nie podjął kontynuował edukacji na studiach wyższych. Od 1982 pracował w różnych firmach maklerskich i zajmujących się obrotami na rynkach towarów, w tym na londyńskiej giełdzie metali. Prowadził własną działalność maklerską od wczesnych lat 90. do 2002. Działał w Partii Konserwatywnej. Odszedł z niej w 1992, gdy rząd Johna Majora podpisał traktat z Maastricht.
W 1993 był wśród założycieli eurosceptycznej Partii Niepodległości Zjednoczonego Królestwa (UKIP). Pełnił w niej różne kierownicze funkcje, m.in. od 2000 rzecznika. W latach 2006–2009 po raz pierwszy był liderem UKIP. W 1999 i 2004 z ramienia tego ugrupowania uzyskiwał mandat deputowanego do Parlamentu Europejskiego. Był członkiem grup poselskich Europa Demokracji i Różnorodności (V kadencja) oraz Niepodległość i Demokracja (VI kadencja, pełnił funkcję przewodniczącego i współprzewodniczącego). W 2009 kierowana przez niego partia uzyskała 16,8% (2,7 mln) głosów w wyborach europejskich, co dało jej taką samą reprezentację w PE jak Partia Pracy. Utrzymał wówczas mandat eurodeputowanego, w VII kadencji PE został współprzewodniczącym frakcji Europa Wolności i Demokracji oraz członkiem Komisji Rybołówstwa. 24 lutego 2010 podczas sesji Parlamentu Europejskiego zarzucił ówczesnemu przewodniczącemu Rady Europejskiej Hermanowi Van Rompuyowi brak legitymizacji pełnionego urzędu, a także ogólną niedemokratyczność struktur unijnych, używając przy tym takich określeń jak „charisma of a damp rag”, co w polskich mediach zostało przetłumaczone jako „charyzma mokrego mopa”.
6 maja 2010 (w dniu głosowania w wyborach do parlamentu brytyjskiego) uczestniczył w wypadku lotniczym awionetki w Northamptonshire, doznając niegroźnych obrażeń. W listopadzie 2010 został ponownie wybrany na lidera UKIP (otrzymał 60,5% głosów, pokonując Tima Congdona, Davida Campbella Bannermana i Winstona McKenziego).
W wyborach europejskich w 2014, w których kierowana przez niego Partia Niepodległości Zjednoczonego Królestwa zwyciężyła, po raz kolejny odnowił mandat europosła. Został wówczas współprzewodniczącym grupy pod nazwą Europa Wolności i Demokracji Bezpośredniej (od stycznia 2017 jedynym jej przewodniczącym w PE VIII kadencji). Po słabym wyniku UKIP w wyborach do Izby Gmin w maju 2015 zrezygnował z przywództwa w partii, jednak zarząd ugrupowania odrzucił jego rezygnację.
W lipcu 2016, wkrótce po sukcesie prowadzonej przez niego kampanii referendalnej na rzecz wyjścia Wielkiej Brytanii z Unii Europejskiej, ponownie ogłosił swoją rezygnację z kierowania UKIP. Pełnił tę funkcję do września tegoż roku, kiedy to nowym liderem ugrupowania została Diane James. Powrócił na nią (jako pełniący obowiązki) już w październiku tegoż roku, gdy Diane James po kilkunastu dniach urzędowania ogłosiła swoją rezygnację. W listopadzie 2016 zastąpił go natomiast Paul Nuttall.
W grudniu 2018 Nigel Farage zrezygnował z członkostwa w Partii Niepodległości Zjednoczonego Królestwa. W 2019 został faktycznym liderem nowo utworzonego ugrupowania Brexit Party. Partia ta wygrała przeprowadzone w Wielkiej Brytanii wybory europejskie w tym samym roku, a Nigel Farage ponownie uzyskał mandat posła do PE.
Mandat wykonywał do czasu brexitu w styczniu 2020. Do marca 2021 był liderem Brexit Party, od stycznia tegoż roku działającej pod nazwą Reform UK. W czerwcu 2024 ponownie objął funkcję jej lidera. Kampanię partii przed wyborami krajowymi z lipca 2024 oparł na postulatach antyimigracyjnych. W wyborach tych po raz pierwszy został wybrany na posła do Izby Gmin w okręgu Clacton, jego partia zdobyła cztery mandaty.
W 2026 ujawniono darowizny w znacznej kwocie z 2024 (m.in. od inwestora branży kryptowalut), których polityk nie zadeklarował; skutkowało to wszczęciem postępowania parlamentarnego. Media ustaliły też, że do National Crime Agency zaczęto zgłaszać kolejne wątpliwe transakcje powiązane ze środowiskiem Reform UK. Na początku lipca 2026 Nigel Farage ogłosił chęć rezygnacji z mandatu poselskiego i następnie wystartowanie w wyborach uzupełniających w dotychczasowym okręgu. W tym samym miesiącu objął urząd zarządcy i komornika królewskiej posiadłości Northstead, co było wymagane do wygaśnięcia mandatu deputowanego (z którego posłowie formalnie nie mogą zrezygnować). Przyspieszone wybory, których termin wyznaczono na 13 sierpnia 2026, zostały zbojkotowane przez pozostałe główne partie polityczne, a głównym rywalem Farage’a stał się satyryk . Nigel Farage zwyciężył w tych wyborach, zdobywając 63,3% głosów.
Życie prywatne Dwukrotnie zawierał związek małżeński; małżeństwo z Gráinne Hayes zakończyło się rozwodem, a z Niemką Kirsten Mehr separacją. Z obu małżeństw ma czwórkę dzieci. Jego późniejszą partnerką została Francuzka Laurie Ferrari.
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Brytyjscy parlamentarzyści 2024–2029 Kategoria:Brytyjscy posłowie do Parlamentu Europejskiego V kadencji Kategoria:Brytyjscy posłowie do Parlamentu Europejskiego VI kadencji Kategoria:Brytyjscy posłowie do Parlamentu Europejskiego VII kadencji Kategoria:Brytyjscy posłowie do Parlamentu Europejskiego VIII kadencji Kategoria:Brytyjscy posłowie do Parlamentu Europejskiego IX kadencji Kategoria:Politycy Partii Konserwatywnej (Wielka Brytania) Kategoria:Politycy Partii Niepodległości Zjednoczonego Królestwa Kategoria:Urodzeni w 1964 Kategoria:Absolwenci Dulwich College Kategoria:Politycy Partii Brexit