thumb|240px|Polski Związek Wędkarski Okręg w Bydgoszczy thumb|240px|Budynek mieszkalny przy ul. Babia Wieś wzniesiony w okresie międzywojennym thumb|240px|Linia tramwajowa „Brda” thumb|240px|Kampus Kujawsko-Pomorskiej Szkoły Wyższej thumb|240px|Bydgoski Klub Wioślarek założony w 1927 roku thumb|240px|Most Esperanto thumb|240px|Trasa Uniwersytecka thumb|240px|Hala Łuczniczka thumb|240px|Park Centralny thumb|240px|Ulica Toruńska thumb|240px|Przystanek Tramwaju Wodnego „Łuczniczka” thumb|240px|Zakole Brdy przy Łuczniczce thumb|240px|Barka – kawiarnia Babia Wieś (dawn. niem. Weiberdorfhttps://fotopolska.eu/Bydgoszcz/d2159,Babia_Wies.html) – jednostka urbanistyczna (osiedle) miasta Bydgoszczy, położona w jego środkowej części, na wschód od miasta lokacyjnego, między Brdą a Zboczem Bydgoskim.
Położenie Jednostka urbanistyczna Babia Wieś usytuowana jest w centralnej części miasta i zaliczana do osiedli tzw. Dolnego Tarasu Bydgoszczy. Sąsiaduje od południa z osiedlem Wzgórze Wolności, od północy i zachodu ze Śródmieściem, od północnego wschodu ze Skrzetuskiem, zaś od wschodu z Kapuściskami.
Pod względem fizycznogeograficznym osiedle leży w obrębie makroregionu Pradolina Toruńsko-Eberswaldzka, w mezoregionie Kotlina Toruńska i mikroregionie Miejska Dolina Brdy (terasy I-III ok. 30–40 m n.p.m.)Środowisko przyrodnicze Bydgoszczy. Praca zbiorowa pod red. Józefa Banaszaka, Wydawnictwo Tanan. Bydgoszcz 1996.. Południowe obrzeża osiedla zajmuje Zbocze Bydgoskie o wysokości względnej ok. 27 m, urzeźbione systemem niewielkich jarów i wcięć erozyjnych. Podobnie zachodnie i wschodnie obrzeża jednostki stanowią naturalne granice utworzone z jarów, którymi poprowadzono arterie komunikacyjne (ul. Kujawska, al. Jana Pawła II). Granicą północną jest rzeka Brda.
Historycznie w skład obecnej jednostki urbanistycznej wchodzą cztery obszary. Na wschód od Trasy Uniwersyteckiej zlokalizowane są jednostki, które stały się częścią Bydgoszczy przed 1800 rokiem. Są to: Babia Wieś (wąski pas gruntu wzdłuż Brdy od dawnego klasztoru bernardynów), odnotowana już w średniowiecznych dokumentach oraz Przedmieście Toruńskie. Na zachód od Trasy Uniwersyteckiej w skład jednostki wchodzą Żupy (20 ha), włączone do miasta w 1851 roku oraz fragment gminy Bartodzieje Małe wcielonej 1 kwietnia 1920 rokuLicznerski Alfons: Rozwój terytorialny Bydgoszczy. [w:] Kronika Bydgoska II..
Charakterystyka Zachodnią granicą osiedla jest ul. Bernardyńska, wschodnią – al. kard. Stefana Wyszyńskiego, południową – Zbocze Bydgoskie, a północną – rzeka Brda. Wzdłuż wschodniej granicy obszaru jednostki spływa do Brdy ciek wodny – struga Niziny. Dużą część Babiej Wsi zajmują tereny zielone: planty nad Brdą oraz park Centralny. W obrębie osiedla znajdują się liczne kluby kajakowe oraz wioślarskie, a także hala sportowo-widowiskowa „Łuczniczka”, wraz z mniejszą halą bliźniaczą, zbudowaną specjalnie na siatkarskie mistrzostwa świata w 2014 roku.
Zabudowa mieszkaniowa skupiona jest wzdłuż ul. Toruńskiej i pochodzi głównie z okresu zaboru pruskiego i dwudziestolecia międzywojennego. Na zachodnich rubieżach Babiej Wsi na styku ze Starym Miastem znajduje się dawny zespół klasztorny bernardynów bydgoskich (1480-1829) z późnogotyckim kościołem Najświętszej Maryi Panny Królowej Pokoju, od 1866 r. garnizonowym.
Osiedle przecina z zachodu na wschód ulica Toruńska, którą przebiega droga krajowa nr 80. Wschodnim obrzeżem osiedla przebiega droga krajowa nr 5 w ciągu alei kard. Stefana WyszyńskiegoStudium transportowe miasta Bydgoszczy wraz z oceną stanu bezpieczeństwa ruchu drogowego. Tom III. Koncepcje rozwoju systemów transportowych Bydgoszczy. Fundacja „Rozwój UTP”. Uniwersytet Technologiczno-Przyrodniczy im. Jana i Jędrzeja Śniadeckich – Wydział Budownictwa i Inżynierii Środowiska – Katedra Budownictwa Drogowego. Bydgoszcz 2011–2012.. W 2013 roku oddano do użytku Trasę Uniwersytecką wraz z wantowym mostem nad Brdą i estakadami o długości ok. 700 m, która stanowi fragment arterii łączącej północne i południowe osiedla miasta.
Wśród infrastruktury osiedla znajdują się m.in.Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego miasta Bydgoszczy. Miejska Pracownia Urbanistyczna w Bydgoszczy – załącznik nr 1 do uchwały nr L/756/09 Rady Miasta Bydgoszczy z dnia 15 lipca 2009 r.: Kościół pobernardyński Najświętszej Maryi Panny Królowej Pokoju w Bydgoszczy (1557); Dawny Klasztor Bernardynów Bydgoskich (1480-1829), którego zabudowania wykorzystuje m.in. parafia garnizonowa oraz Uniwersytet Technologiczno-Przyrodniczy im. Jana i Jędrzeja Śniadeckich; Wydział Rolnictwa i Biotechnologii Uniwersytetu Technologiczno-Przyrodniczego im. Jana i Jędrzeja Śniadeckich w zabytkowym budynku dawnego Ewangelickiego Seminarium Nauczycielskiego (1872) przy ul. Bernardyńskiej; Adria (1867-1939 Établissement, Strzelnica Bydgoskiego Bractwa Kurkowego, po 1955 Wojewódzki Ośrodek Kultury oraz kino); Zespół Szkół Drzewnych im. Stanisława Staszica; Sąd Rejonowy w Bydgoszczy (niektóre wydziały); Arkada Park – osiedle loftów; Kujawsko-Pomorska Szkoła Wyższa w Bydgoszczy, z głównym kampusem, który oddawano do użytku w latach 2008–2012; Hala widowiskowo-sportowa „Łuczniczka” (2002); Hala sportowa „Artego Arena” (2014); Bydgoskie Sztuczne Lodowisko „Torbyd” (2018); Park Centralny w Bydgoszczy (1974); Mosty: Bernardyński (1872), Uniwersytecki (2013), Esperanto (1979), Pomorski (1970); Przystanie: wioślarskie i kajakarskie River Towers (pierwotnie River Tower) – budowany przez KWK Construction od lipca 2016 (kamień węgielny wmurowano 13 października 2016) do czerwca 2019 (pierwotnie zakładano ukończenie w III kwartale 2018) i oddany do użytku w sierpniu 2020 20-kondygnacyjny wysokościowiec (64 m; pierwotnie planowano 1 m wyżej) ze 128 mieszkaniamiByliśmy na dachu River Tower, gdy fachowcy zalewali strop., który jest najwyższym budynkiem mieszkalnym w BydgoszczyWysokościowiec nad Brdą z pozwoleniem [dostęp 2014-07-18].Marta Leszczyńska, Grażyna Marks Wyłaniają się dwie wieże nad Brdą. River Tower pnie się. z 324 schodamiByliśmy na dachu apartamentowca River Tower w Bydgoszczy. Co za widok!. W 2016 wykonano palowanie (300 pali na głębokość ok. 15 metrów), płytę fundamentową oraz sieci podziemne, a w lutym 2017 budowa wyszła z ziemiMarta Leszczyńska Budują przy samej Brdzie. River Tower pnie się w górę.. Trzy pierwsze kondygnacje budynku zostały przeznaczone na miejsca parkingowe (ze względu na położenie nad rzeką najniższy garaż zaczyna się od poziomu zero). Budynek posiadać będzie restaurację i małą marinę, a na VII piętrze – siłownięZwiedziliśmy najwyższy budynek mieszkalny w Bydgoszczy..
Do przedsięwzięć ujętych w „Planie Rozwoju Bydgoszczy na lata 2009–2014”, a dotyczących Babiej Wsi należały: rozbudowa miejskiego układu komunikacyjnego w rejonie ronda Bernardyńskiego w Bydgoszczy wraz z budową linii tramwajowej w ul. Kujawskiej, rewitalizacja parku na Wzgórzu Wolności, rewitalizacja bulwarów i nabrzeży nad Brdą, modernizacja obiektów zabytkowych Uniwersytetu Technologiczno-Przyrodniczego, w tym Wydziału Rolniczego przy ul. Bernardyńskiej oraz utworzenie Międzynarodowego Centrum Nauki i Edukacji Kujawsko-Pomorskiej Szkoły WyższejPlan Rozwoju Bydgoszczy na lata 2009–2015. Miejski Plan Operacyjny. Załącznik do Uchwały XLV/632/09 Rady Miasta Bydgoszczy z dnia 1 kwietnia 2009 roku.. Inne plany rozwojowe określone na podstawie dokumentów strategicznych obejmują m.in. dalsze zagospodarowanie terenów nadrzecznych dla celów rekreacyjnych oraz kompleks zabudowy mieszkaniowej przy ul. Toruńskiej w miejscu dawnego browaru Kujawiak. W 2016 uzyskano pozwolenie na budowę 15-piętrowego obiektu o nazwie Nordic Astrum i wysokości 50 m. Jego budowę rozpoczęto jesienią 2017 w miejscu dawnego targowiska hurtowego, na zapleczu obiektów UTPNowy wysokościowiec w Bydgoszczy. Znamy szczegóły Nordic Astrum.. Koszt realizacji budynku miał wynieść około 100 mln zł. Obiekt miał mieć 191 mieszkań, halę garażową na 100 pojazdów, ogólnodostępną restaurację i klub fitnessGrażyna Marks Dźwig na Babiej Wsi. Nordic Astrum wystrzeli w górę.. Na skutek obsunięcia się gruntu, w listopadzie 2017, a ostatecznie w marcu 2018 budowę wstrzymanoNordic Astrum. Demontują dźwig, nie mają kasy. Półroczny zastój.Dziura w ziemi na sprzedaż, drzewa na Babiej Wsi do wycinki.. W l. 2020–2021 Spółdzielnia Mieszkaniowa „Nad Brdą” zrealizowała z kolei pod skarpą budowę nowego, czterokondygnacyjnego bloku o nazwie „Osiedle Adria”Tuż pod skarpą na Babiej Wsi powstanie blok. Wiadomo, jak będzie wyglądał.; ponadto w 2020 rozpoczęto remont budynków przy ul. Babia Wieś 15-23Efektowne, ale zaniedbane kamienice na Babiej Wsi zmienią się nie do poznania..
Nazwa Nazwa osiedla nawiązuje do znajdującej się niegdyś w tym rejonie osady przygrodowej bydgoskiego zamku. W roku 1935 redaktor Wincenty Sławiński wydał pracę pt. „Babia Wieś, z legend podmiejskich starej Bydgoszczy” – w tej pracy zamieścił m.in. legendę: „Istna babia wieś”. Mianowicie tereny na wschód od miasta zamieszkiwały kobiety: żony i młode kochanki, do których potajemnie przychodzili nocami skoszarowani na zamku rycerze. W oczach bydgoskich dostojników osiedle uchodziło za „Babią Wieś” – oazę rozpusty i złych obyczajów. Czasy jednak zmieniały się: zła sława zniknęła, tylko nazwa przetrwała wieki, aż po dziś dzieńOficjalny Serwis Bydgoszczy – Legendy i przypowieści dotyczące miasta Bydgoszcz..
Ludność W 1990 r. Babią Wieś zamieszkiwało 2,1 tys. osób, podobna liczba w 12 lat późniejLokalny Program Rewitalizacji dla miasta Bydgoszczy na lata 2007–2015.. W kolejnych latach liczba mieszkańców spadała: w 2007 r. wynosiła 1,84 tys. osób, a w 2012 – 1,67 tys.
Rekreacja Babia Wieś położona w wąskim pasie między Zboczem Bydgoskim a Brdą obfituje w tereny zielone. Stanowią one jedną czwartą całej powierzchni jednostki. Znajduje się tu 14,3 ha terenów zieleni urządzonej i 6,5 ha zieleni nieurządzonej, zaś wskaźnik zieleni przypadającej na mieszkańca jest najwyższy w mieścieTereny wypoczynku i rekreacji w Bydgoszczy – diagnoza stanu istniejącego i kierunku rozwoju. Miejska Pracownia Urbanistyczna w Bydgoszczy. Załącznik do Uchwały nr XXXV/731/12 Rady Miasta Bydgoszczy z dnia 28 listopada 2012 roku.. Wzdłuż Brdy usytuowana jest aleja spacerowa, miejscami stanowiąca nadrzeczny bulwar. We wschodniej części jednostki urbanistycznej znajduje się park Centralny. Na jego terenie znajdują się łąki, stawy oraz fragmenty lasów łęgowych (olsy, łęg jesionowy). Na tym terenie zlokalizowane są obiekty sportu i rekreacji o znaczeniu ogólnomiejskim: hala widowiskowo-sportowa Łuczniczka I i Łuczniczka II. Ofertę uzupełniają m.in. korty tenisowe, boisko do piłki plażowej, plenerowa siłownia, kręgielnia, strzelnica. Wzdłuż Brdy rozmieszczone są cztery przystanie wioślarsko-kajakarskie, w tym dwie zabytkowe oraz dwa przystanki Tramwaju Wodnego: „Łuczniczka” i „Tesco”. Babia Wieś określana jest już od okresu międzywojennego „dzielnicą wioślarzy”, gdyż rzeka tętni tu życiem od rana do wieczora dzięki treningom amatorów sportów wodnych. Od południa Babią Wieś okala grąd zboczowy rosnący na skarpie południowej, wchodzący w skład parku na Wzgórzu Wolności. W jego obrębie znajdują się liczne ścieżki spacerowe.
Szlaki turystyczne Przez Babią Wieś przebiega zielony szlak turystyczny „Relaks”, który prowadzi od mostu Esperanto w kierunku Cmentarza Bohaterów Bydgoszczy i dalej przez Puszczę Bydgoską do jeziora Jezuickiego. Natomiast wzdłuż ulicy Toruńskiej przebiega rowerowy szlak turystyczny Doliny Dolnej Wisły, który rozpoczyna się na Starym Mieście w Bydgoszczy.
Ochrona przyrody Na terenie Babiej Wsi znajduje się kilka pomników przyrody, zlokalizowanych głównie przy ul. Bernardyńskiej: kasztanowiec biały, jesion wyniosły, wiąz szypułkowy oraz winobluszcz trójklapowy na budynku Bernardyńska 6.
Historia