thumb|238px|Adam Michnik, Bronisław Komorowski, Anna Komorowska, Aleksander Hall i Jan Krzysztof Bielecki – 10 listopada 2010 Aleksander Jan Hall (ur. 20 maja 1953 w Gdańsku) – polski polityk i historyk, doktor habilitowany nauk humanistycznych, nauczyciel akademicki. Działacz opozycji w PRL, współzałożyciel Ruchu Młodej Polski, minister w rządzie Tadeusza Mazowieckiego, poseł na Sejm I i III kadencji. Kawaler Orderu Orła Białego.
Życiorys Wykształcenie i praca zawodowa Ukończył I Liceum Ogólnokształcące im. Mikołaja Kopernika w Gdańsku, a w 1977 studia na Wydziale Humanistycznym Uniwersytetu Gdańskiego. Od 1996 uczył historii w gdańskim Liceum Autonomicznym. Od 2002 jest pracownikiem naukowym Wyższej Szkoły Informatyki i Zarządzania w Rzeszowie, na której objął stanowisko profesora. W 2004 obronił pracę doktorską w Instytucie Historii Polskiej Akademii Nauk na temat życia i myśli Charles’a de Gaulle’a. W 2010 został doktorem habilitowanym na podstawie pracy Historia prawicy francuskiej (1981–2007) obronionej w Instytucie Studiów Politycznych PAN.
Działalność polityczna Od 1977 uczestniczył w Ruchu Obrony Praw Człowieka i Obywatela, w trakcie rozłamu w tej organizacji poparł Leszka Moczulskiego. Po rocznym okresie działania w Zespole Inicjatywy Obywatelskiej założył i kierował opozycyjnym Ruchem Młodej Polski, do 1981 redagował pismo „Bratniak”. Jego ówczesną narzeczoną była Matylda Sobieska, tajny współpracownik Służby Bezpieczeństwa PRL o kryptonimie „Andrzej”.
W trakcie wydarzeń sierpniowych w 1980 uczestniczył w strajku w Stoczni Gdańskiej. 27 września 1981 był wśród sygnatariuszy deklaracji założycielskiej Klubów Służby Niepodległości, pełnił funkcję doradcy Lecha Wałęsy. Po wprowadzeniu stanu wojennego do 1984 ukrywał się, zasiadał w niejawnych władzach „Solidarności”, redagował do 1989 czasopisma podziemne. Współpracował z „Tygodnikiem Powszechnym”.
W 1989 brał udział w obradach plenarnych Okrągłego Stołu. W tym samym roku nie wziął udziału w wyborach do Sejmu kontraktowego. W rządzie Tadeusza Mazowieckiego od września 1989 do października 1990 był ministrem bez teki, powierzono mu sprawy współpracy z organizacjami politycznymi i stowarzyszeniami. Przewodniczył Forum Prawicy Demokratycznej (1990–1991), działał następnie jako wiceprzewodniczący Unii Demokratycznej (1991–1992) i przewodniczący Partii Konserwatywnej (1992–1997). W 1993 współtworzył Grupę Windsor, ponadpartyjne, krajowe i zagraniczne lobby na rzecz prokapitalistycznych reform w Polsce. W 1997 był współzałożycielem Stronnictwa Konserwatywno-Ludowego.
Sprawował mandat posła na Sejm w latach 1991–1993 (z ramienia Unii Demokratycznej) i 1997–2001 (z ramienia Akcji Wyborczej Solidarność). W wyborach parlamentarnych w 1993 bez powodzenia ubiegał się o reelekcję z listy Katolickiego Komitetu Wyborczego „Ojczyzna”. Po porażce w wyborach parlamentarnych w 2001 (z listy Platformy Obywatelskiej) zrezygnował z czynnego udziału w polityce, skupiając się na pracy naukowej. W 2004 odmówił przyjęcia mandatu poselskiego przynależnego mu po wybranym do Parlamentu Europejskiego pośle PO. W kolejnych latach był m.in. członkiem komitetów honorowych kandydatów PO na urząd prezydenta Gdańska (Pawła Adamowicza) i na urząd prezydenta RP (Bronisława Komorowskiego w 2010 oraz 2015). W 2020 zaangażował się w kampanię kandydata na prezydenta RP Władysława Kosiniaka-Kamysza z PSL i Koalicji Polskiej.
W 2011 został członkiem Kapituły Orderu Orła Białego. W listopadzie 2015 w proteście przeciwko decyzji prezydenta RP Andrzeja Dudy o ułaskawieniu Mariusza Kamińskiego zrezygnował z członkostwa w tej kapitule. Wszedł w skład Komitetu Wspierania Muzeum Historii Żydów Polskich Polin w Warszawie, powoływany w skład Kolegium Historyczno-Programowego Europejskiego Centrum Solidarności na kolejne kadencje. Był także członkiem rady Muzeum Historii Polski, z której odszedł we wrześniu 2024 w ramach protestu przeciwko odwołaniu dyrektora tej placówki Roberta Kostry.
Życie prywatne Syn Jana (lekarza) i Janiny z domu Krzysztofowicz, brat Jerzego. Od 1996 mąż Katarzyny.
Publikacje Wobec Rosji (1981) Dziedzictwo narodowej demokracji (1984) Polemiki i refleksje: wybór publicystyki politycznej z lat 1978–1986 (1989) Spór o Polskę (1993) Wokół konstytucji: z perspektywy konserwatywnej (1994) Wizja parlamentu w nowej konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (1994) Polskie patriotyzmy (1997) Pierwsza taka dekada (2000) Widziane z prawej strony (2000) Charles de Gaulle (2002) Jaka Polska? (2004) Naród i państwo w myśli politycznej Charles’a de Gaulle’a (2005) Francja i wielcy Francuzi (2007) Zapis sposobu myślenia. Wybór publicystyki z lat 2002–2007 (2008) Historia francuskiej prawicy 1981–2007 (2009) W przededniu wielkiej zmiany. Okrągły Stół (2010) Osobista historia III Rzeczypospolitej (2011)
Odznaczenia i wyróżnienia Order Orła Białego (2010) Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski (2006) Krzyż Wolności i Solidarności (2015) Odznaka Honorowa za Zasługi dla Samorządu Terytorialnego (2015) Oficer Legii Honorowej (Francja, 2015) Medal św. Wojciecha (2023) Nagroda „Wiatr od morza” za wkład w rozwój życia kulturalnego Wybrzeża (1981) Nagroda Historyczna „Polityki” za książkę Osobista historia III Rzeczypospolitej (2012) tytuł „Radiowej Osobowości Roku”, przyznany przez Radio Gdańsk (2013)
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Absolwenci I LO im. Mikołaja Kopernika w Gdańsku Kategoria:Absolwenci Wydziału Historycznego Uniwersytetu Gdańskiego Kategoria:Członkowie Kapituły Orderu Orła Białego (III Rzeczpospolita) Kategoria:Członkowie podziemnych struktur Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego „Solidarność” Kategoria:Członkowie Prymasowskiej Rady Społecznej Kategoria:Działacze ROPCiO Kategoria:Działacze Ruchu Młodej Polski Kategoria:Ludzie urodzeni w Gdańsku Kategoria:Ministrowie-członkowie Rady Ministrów III Rzeczypospolitej Kategoria:Ministrowie PRL Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski (III Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Wolności i Solidarności Kategoria:Odznaczeni Odznaką Honorową za Zasługi dla Samorządu Terytorialnego Kategoria:Odznaczeni Orderem Orła Białego (III Rzeczpospolita) Kategoria:Polacy – Oficerowie Legii Honorowej Kategoria:Politycy Akcji Wyborczej Solidarność Kategoria:Politycy Forum Prawicy Demokratycznej Kategoria:Politycy Partii Konserwatywnej (Polska) Kategoria:Politycy Platformy Obywatelskiej Kategoria:Politycy Stronnictwa Konserwatywno-Ludowego Kategoria:Politycy Unii Demokratycznej Kategoria:Polscy historycy Kategoria:Polscy pisarze polityczni Kategoria:Polscy publicyści Kategoria:Posłowie na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej I kadencji (1991–1993) Kategoria:Posłowie na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej III kadencji (1997–2001) Kategoria:Uczestnicy Okrągłego Stołu (strona solidarnościowa) Kategoria:Uczestnicy wydarzeń Sierpnia 1980 Kategoria:Nauczyciele akademiccy Wyższej Szkoły Informatyki i Zarządzania w Rzeszowie Kategoria:Urodzeni w 1953