mały|Schemat barw pułkowych 120px|thumb|Porucznik IR. 40 w mundurze paradnym 120px|thumb|Kurta munduru kapitana IR, 40 mały|chor. rez. Wiktor Possinger (zm. 2 lutego 1915). 40 Galicyjski Pułk Piechoty Rycerza von Pino () – pułk piechoty cesarskiej i królewskiej Armii.

Historia pułku Pułk został utworzony w 1733. Jego żołnierze rekrutowali się w Rzeszowie od 1830, zaś w latach 1857–1860 nastąpił krótki okres, w którym Rzeszów jako miejsce poboru zamieniono na Jasło.

W 1866 pułk został przydzielony do 2 Korpusu Armii Północnej i walczył w bitwie pod Sadową (Königgrätz), a następnie w . 4. Batalion znajdował się wraz z wojskami w zachodniej Galicji, strzegąc przeprawy przez Wisłę w kierunku Pszczyny. Za czyny męstwa w wojnie z Prusami ppor. Alexander Czaykowski von Berynda został odznaczony Krzyżem Zasługi Wojskowej.

Okręg uzupełnień nr 40 Rzeszów na terytorium 10 Korpusu.

Święto pułku obchodzono 18 października w rocznicę bitwy pod Lipskiem, stoczonej w 1813.

Kolory pułkowe: wyłogi i patki jasnoniebieskie, guziki złote.

Defiladowy marsz pułku skomponował Leopold Matuschka w 1852, dla ówczesnego szefa pułku, zbrojmistrza polnego Heinricha von Rossbacha (odsłuchaj).

Skład narodowościowy pułku w czerwcu 1914: Polacy – 97%, inne narodowości – 3%.

Garnizony pułku W całej historii swoich dziejów (również wtedy, gdy szeregi pułku uzupełniano w Rzeszowie) pułk stacjonował w miejscach rozrzuconych po całej monarchii. Pododdziały szkolno-zapasowe przebywały stale nad Wisłokiem, lecz garnizon rzeszowski gościł główne siły pułku jedynie przejściowo (m.in. w latach 1881–1884 i 1888–1894).

W latach 1869–1870 pułk stacjonował w Ołomuńcu (), natomiast komenda rezerwowa i stacja okręgu uzupełnień pozostawała w Rzeszowie. W 1870 roku pułk został przeniesiony do Opawy (niem. Troppau), a w następnym roku do Krakowa. W 1878 roku pułk nadal pozostawał w Krakowie. Potem garnizonował w Rzeszowie do około 1894, a od około 1895 w Jarosławiu.

W latach 1907–1914 komenda pułku razem z 1. i 3 batalionem stacjonowała w Rzeszowie, 2 batalion w Dębicy, a 4 batalion w Nisku.

Pułk w I wojnie światowej W przededniu I wojny światowej pułk etatowo niewielki sztab, cztery bataliony po cztery kompanie. Kompania piechoty czasu wojny składała się z czterech plutonów i liczyła około 250 żołnierzy i 5 oficerów. Na szczeblu pułku występowały także cztery oddziały karabinów maszynowych (w każdym 1 oficer i 36 szeregowych) i pluton pionierów. W sumie pułk liczył około 4600 żołnierzy.

W tym czasie pułk wchodził w skład 3 Brygady Piechoty należącej do 2 Dywizji Piechoty.

2 sierpnia 1914, związku z zarządzoną mobilizacją, pułk zajął budynek c. k. Gimnazjum I w Rzeszowie.

Wykorzystując doświadczenia wojenne, w cesarsko-królewskiej armii wspólnej rozpoczęto wprowadzać nowe rozwiązania organizacyjne. W nowej strukturze pułk miał posiadać trzy bataliony, kompanię karabinów maszynowych (8 ckm), kompanię techniczną i kompanię pionierów. W ramach tak zwanej „reformy Conrada”, pułk przekazał swoje dwa bataliony nowo formowanemu 110 pułkowi piechoty. Jednocześnie pułk przyjął w bezpośrednie podporządkowanie jeden batalion z 90 pułku piechoty.

Skład narodowościowy pułku w maju 1918: Polacy – 78%, Ukraińcy – 10%, Niemcy – 5%, Włosi – 3%, Czesi – 2%, Słowacy – 1% oraz Serbowie i Chorwaci – 1%.

W drugiej połowie listopada 1918 pułk pod dowództwem por. Bronisława Wilusza wrócił z frontu włoskiego do Rzeszowa.

Szefowie pułku Kolejnymi szefami pułku byli: marszałek polny Wolfgang Sigmund von Damnitz (1733 – †21 IX 1754) zbrojmistrz polny Heinrich von Rossbach (1850 – †2 V 1867), marszałek polny porucznik Heinrich Rupprecht von Virtsolog (1867 – †27 V 1878), tytularny zbrojmistrz polny (1878 – †17 IV 1893), tytularny zbrojmistrz polny Eduard von Handel-Mazzetti (1895 – †25 VII 1898), generał kawalerii Wilhelm von Schaumburg-Lippe (1898 – †4 IV 1906), generał piechoty Arthur Georg Pino von Friedenthal (1906).

Kadra pułku Dowódcy pułku obrist Wolfgang Sigmund von Damnitz (1733 – 1738) płk Ignaz Grobois von Brückenau (1857 – 1859) płk Karl Lauber (1869–1871 → dowódca 1 Brygady Piechoty 24 Dywizji Piechoty) płk Joseph Némethy (1871–1875 → dowódca 1 Brygady Piechoty 17 Dywizji Piechoty) płk Friedrich Baumgarten (1875–1878) płk Franz Heinrich Büchel von Adlersklau (1878 – ) płk Franz Potuczek ( – 1908) płk Anton Knechtl von Ostenburg (1908–1911 → w dyspozycji dowódcy pułku) płk Johann Mičan (1911–1912 → stan spoczynku) płk Ottokar Hauska von Zbranikov (1912–1913) płk Jakub Gąsiecki (1 XII 1913 – 31 XII 1914) płk Wilhelm Dworžak von Kulmburg płk Teodor Raktelj

Oficerowie ppłk Hipolit Podhorodecki Gwido Kawiński Emil Medycki Rudolf Underka Franciszek Leszczyński Paweł Biedka por. rez. Stanisław Marcinek ppor. Stanisław Stefan Dobrzański ppor. rez. Stanisław Hochfeld ppor. rez. Władysław Warchoł ppor. rez. Stefan Dul chor. rez. Tadeusz Brąglewicz chor. rez. Edward Wawrzycki starszy lekarz Karol Karowski

Przypisy

Bibliografia

Kategoria:Cesarska i Królewska Armia w Jarosławiu Kategoria:Cesarska i Królewska Armia w Krakowie Kategoria:Cesarska i królewska Armia w Ołomuńcu Kategoria:Cesarska i Królewska Armia w Rzeszowie Kategoria:Galicyjskie pułki piechoty cesarskiej i królewskiej Armii Kategoria:Wojsko w Dębicy Kategoria:Wojsko w Jaśle Kategoria:Wojsko w Opawie Kategoria:Historia Niska Kategoria:Austro-węgierskie jednostki organizacyjne wojska utworzone w 1733 Kategoria:Austro-węgierskie jednostki piechoty rozwiązane w 1918