Iwan Andrzejewicz Chowański, zwany Tararuj (; zm. 27 września 1682 roku) – rosyjski dowódca wojskowy, urzędnik carski, bojar (od 1659 roku).
Życiorys W 1636 roku wymieniany pośród stolników carskich przy Michale Fiodorowiczu. W latach 1650–1651 był wojewodą tulskim, następnie do 1654 roku – wiaziemskim, w 1656 roku – mohylewskim. Brał udział w wojnach z Rzecząpospolitą oraz ze Szwecją. W 1657 roku pobił wojska Magnusa De la Gardie pod Gdowem. 19 grudnia 1659 roku zajął Grodno, 25 grudnia Zabłudów, 28 grudnia pod Krynkami rozbił pułk Jana Ogińskiego i skierował się na Brańsk. 8 i 9 stycznia 1660 została złupiona Biała Podlaska. 13 stycznia 1660 roku jeden z jego zagonów zdobył i spalił Brześć, skąd następnie wysyłał wojsko w kierunku Lublina i Węgrowa. 25 stycznia rozbił pod Prużaną zgrupowanie płk. Michała Obuchowicza. 1 lutego oddziały moskiewskie zajęły Międzyrzec Podlaski. Spowodowało to podjęcie działań Stefana Czarnieckiego, który ściągnął wojska z leż zimowych w Wielkopolsce. Chowański odszedł na wschód, gdzie bez powodzenia oblegał twierdzę w Lachowiczach, po czym został pobity pod Połonką przez Stefana Czarnieckiego. Na początku 1661 roku rozbił jeszcze wojska pułkownika Lisowskiego pod Drują, ale jesienią został rozgromiony w bitwie pod Kuszlikami.
W późniejszych latach był wojewodą pskowskim, smoleńskim i nowogrodzkim. Zapisał się w pamięci jako surowy i despotyczny administrator, nieliczący się z miejscowymi obyczajami. W latach 1678–1680 walczył z Turkami i Tatarami Krymskimi.
Jego potężne wpływy niepokoiły dwór, dlatego w początkach września 1682 roku został ogłoszony buntownikiem i 17 (27) września zaocznie skazany na śmierć. Tego samego dnia został zatrzymany i ścięty wraz z synem Andrzejem. Na wieść o jego śmierci wybuchł bunt strzelców, w trakcie którego buntownicy zajęli nawet Kreml, ale pozbawieni silnego przywództwa szybko ulegli siłom dworu.
Tragiczny los Chowańskich stał się kanwą opery Modesta Musorgskiego Chowańszczyzna ().
Bibliografia Konrad Bobiatyński, Od Smoleńska do Wilna. Wojna Rzeczypospolitej z Moskwą 1654–1655, Zabrze 2004. Krzysztof Kossarzecki, Kampania roku 1660 na Litwie, Zabrze 2005. Хованский Иван Андреевич, [w: Энциклопедия Кругосвет]
Kategoria:Wojewodowie smoleńscy (Carstwo Rosyjskie) Kategoria:Uczestnicy wojny polsko-rosyjskiej 1654–1667 (strona rosyjska) Kategoria:Straceni przez dekapitację Kategoria:Zmarli w 1682