Wydarzenia w Polsce

20 stycznia – otwarto ginekologiczno-położniczy Szpital Specjalistyczny św. Zofii w Warszawie. 3 marca – biskup krakowski Adam Stefan Sapieha odbył ingres do katedry wawelskiej. 7 marca – zakończył się proces byłego zakonnika jasnogórskiego, Damazego Macocha, oskarżonego o morderstwo i wielokrotną kradzież wotów z ołtarza z cudownym obrazem. Macocha skazano na 12 lat katorgi. 11 marca – uruchomiono elektrownię w Nowym Sączu. 12 marca – w Warszawie odbył się zjazd Towarzystwa Kultury Polskiej. 31 marca – rozegrano pierwszy mecz na stadionie Cracovii. 16 kwietnia – w Żorach otwarto niemiecką średnią szkołę męską (obecnie I Liceum Ogólnokształcące im. Karola Miarki). 27 kwietnia – premiera filmu Wojewoda. 4 maja – w katastrofie kolejowej w okolicach wsi Marianka (województwo lubuskie) zginęły 24 osoby, a 16 zostało rannych. 11 maja – likwidacja Warszawskiego Towarzystwa Lotniczego „Awiata”, działającego na lotnisku mokotowskim. Carskie władze wojskowe przejęły hangary, wytwórnię samolotów i szkołę pilotów. 20 maja – poświęcono sobór św. Aleksandra Newskiego w Warszawie. 22 maja – na Powązkach został pochowany Bolesław Prus. 1 czerwca – w Krakowie otwarto Hotel Francuski. 8 czerwca – otwarto Most Siennicki w Gdańsku. 9 czerwca – Zdzisław Latawiec (Pogoń Lwów) ustanowił 3 lekkoatletyczne rekordy Galicji w konkurencjach biegowych: 800 m – 2:06,0 s.; 1500 m – 4:16,9 s.; 3000 m – 9:17,7 s. 12 czerwca – eliminacje do reprezentacji Austrii na IO w Sztokholmie: 2 rekordy Austrii ustanowili Polacy (110 m ppł, Tadeusz Garczyński, 16,2 s.; 400 m, Władysław Ponurski, 53,5 s.). 15 czerwca – powstał najstarszy poznański klub piłkarski Warta Poznań. 22 czerwca – do Krakowa z Paryża przybył Włodzimierz Lenin. 6 lipca – mimo licznych protestów Polaków Mikołaj II zatwierdził wyłączenie Chełmszczyzny z Królestwa Polskiego, została utworzona gubernia chełmska. 25 sierpnia – w Zakopanem powołano Polski Skarb Wojskowy. 7 października – otwarto Dom Sierot założony przez Janusza Korczaka. 10 października – Inowrocław: uruchomiono komunikację tramwajową. 13 października – we Lwowie rekordy Galicji ustanowili: Władysław Ponurski w biegu na 200 m wynikiem 22,8 s. Kazimierz Cybulski w skoku o tyczce wynikiem 3,21 m. 10 listopada – w Galicji powstała Komisja Tymczasowa Skonfederowanych Stronnictw Niepodległościowych. 16 listopada – oddano do użytku zaporę w Pilchowicach na rzece Bóbr. 22 grudnia – w Zabrzu otwarto najstarsze na Górnym Śląsku Kino Roma (jako Kino Lichtspielhaus). W specjalnie wzniesionym budynku przy ul. św. Gertrudy 5 otwarto pierwsze w Krakowie nowoczesne kino „Wanda”. Na dotychczasowym polu wzlotów balonów powstało lotnisko Czyżyny w Krakowie. ks. Kazimierz Lutosławski zaprojektował Krzyż harcerski. Hm. Władysław Olędzki założył harcerstwo na Ursynowie (1 Ursynowską Drużynę Harcerzy im. J. U. Niemcewicza). Biochemik Kazimierz Funk wyizolował pierwszą witaminę – tiaminę, i oznaczył ją symbolem B, ponieważ leczyła chorobę beri-beri. Oddano do użytku bieżnię na stadionie ŁKS Łódź (S.Falkowski, 100 m – 11,2 s.) W styczniu ukazał się pierwszy, a w październiku ostatni numer miesięcznika o tytule „Przyrodniczy Pogląd na Świat i Życie”.

Wydarzenia na świecie

1 stycznia – w Nankinie została proklamowana Republika Chińska. 4 stycznia – została oficjalnie zarejestrowana (ang. Royal Charter) organizacja „Stowarzyszenie Skautingu” w Brytyjskiej Wspólnocie Narodów. 6 stycznia: Nowy Meksyk jako 47. stan dołączył do Stanów Zjednoczonych. Alfred Wegener przedstawił swoją teorię dotyczącą wędrówki kontynentów. 7 stycznia – wojna włosko-turecka: zwycięstwo floty włoskiej w bitwie w zatoce Kunfuza. 8 stycznia – została założona lewicowa partia Afrykański Kongres Narodowy w Republice Południowej Afryki. 9 stycznia – amerykańska marynarka wojenna dokonała inwazji na Honduras. 12 stycznia – dokonano udanego oblotu wodnosamolotu pływakowego Curtiss A 2, który uznano za pierwszą w historii łódź latającą. 17 stycznia – Brytyjczyk Robert Falcon Scott zdobył biegun południowy miesiąc po Norwegu Roaldzie Amundsenie. 18–30 stycznia – odbyła się w Pradze konferencja Socjaldemokratycznej Partii Robotniczej Rosji zakończona ostatecznym rozłamem na dwie odrębne partie: bolszewików i mienszewików. 23 stycznia – pierwszy międzynarodowy traktat dotyczący handlu opium został podpisany w Hadze. 4 lutego – austriacki krawiec wynalazca Franz Reichelt, zginął w wyniku skoku z pierwszego poziomu Wieży Eiffla, w trakcie testowania płaszcza-spadochronu własnego projektu. 12 lutego: w wieku sześciu lat abdykował Puyi, ostatni cesarz Chin. w Republice Chińskiej wprowadzono kalendarz gregoriański. 14 lutego: Arizona jako 48. stan dołączyła do Stanów Zjednoczonych. w Groton w amerykańskim stanie Connecticut została zlecona budowa pierwszego okrętu podwodnego o napędzie Diesla. 22 lutego – powstała holenderska wytwórnia lotnicza Fokker. 24 lutego – wojna włosko-turecka: w starciu pod Bejrutem krążowniki „Giuseppe Garibaldi” i „” zatopiły turecki okręt obrony wybrzeża „” i torpedowiec „Ankara”. 25 lutego – Maria Adelajda została wielką księżną Luksemburga. 1 marca – pierwszy skok spadochronowy z samolotu. Amerykanin Albert Berry skoczył z lecącego samolotu w Jefferson Barracks w USA. 5 marca – włoska armia jako pierwsza użyła samolotów do celów militarnych, używając ich jako samoloty rozpoznawcze na zachód od Trypolisu, za linią frontu wojsk tureckich. 7 marca: Roald Amundsen, norweski badacz polarny, ogłosił swój sukces – zdobycie bieguna południowego, którego dokonał w dniu 14 grudnia roku 1911. francuski pilot po raz pierwszy, bez międzylądowania, pokonał trasę Paryż–Londyn w trzy godziny. 10 marca – Yuan Shikai został drugim prezydentem Chin. 12 marca: powstała skautowa organizacja dla dziewcząt w USA (ang. Girl Scouts of the United States of America – GSUSA). założono bułgarski klub piłkarski Botew Płowdiw. 13 marca: został zawarty tajny układ między Bułgarią i Serbią zmierzający do odebrania Turcji Macedonii. Układ ten przekształcił się w sojusz bałkański, kiedy w maju przystąpiła do niego Grecja, a w lipcu Czarnogóra. Tang Shaoyi został premierem Republiki Chińskiej. 16 marca: Lawrence Oates, umierający członek wyprawy Scotta na biegun południowy, wyszedł z namiotu mówiąc „Wychodzę na zewnątrz i może spędzę tam trochę czasu…”. założono norweski klub piłkarski Stabæk IF. 19 marca – wojska tureckie w Cyrenajce skutecznie ostrzelały włoski sterowiec rozpoznawczy P.2. 20 marca: we Francji ukazał się dekret o organizacji wojskowego lotnictwa morskiego z centralną bazą w Saint-Raphaël. zwodowano brytyjski krążownik liniowy HMS „Queen Mary”. u wybrzeży Australii Zachodniej zatonął w czasie cyklonu statek pasażersko-towarowy SS „Koombana” ze 138 osobami na pokładzie. 27 marca – major Tokio Yukio Ozaki dał 3 tys. sadzonek japońskiej wiśni do zasadzenia w Waszyngtonie na znak przyjaźni między Japonią i USA. 28 marca – Thomas Mackenzie został premierem Nowej Zelandii. 29 marca – Robert Falcon Scott, dowódca zakończonej w drodze powrotnej śmiercią wszystkich jej uczestników brytyjskiej wyprawy na biegun południowy, dokonał ostatniego wpisu w swym dzienniku. 30 marca – Francja ustanowiła protektorat nad Marokiem. 10 kwietnia – RMS Titanic wypłynął w swój dziewiczy rejs. 12 kwietnia – powstał Płast – narodowa organizacja skautowa na Ukrainie. 13 kwietnia – ukazał się edykt królewski stanowiący podstawę prawną do powołania Królewskiego Korpusu Lotniczego (ang. Royal Flying Corps) w składzie: Skrzydło Lotnictwa Wojsk Lądowych, Skrzydło Lotnictwa Morskiego, Centralna Szkoła Lotnicza i Wytwórnia Sprzętu Lotniczego w Farnborough (1. dowódca – mjr Frederick H. Sykes). 14 kwietnia: wieczorem, o godz. 23:40, parowiec RMS Titanic zderzył się na północnym Atlantyku z górą lodową i zaczął tonąć. założono brazylijski klub piłkarski Santos FC 15 kwietnia – o godz. 2:20 zatonął RMS Titanic. Zginęło 1496 osób, uratowano 712. 16 kwietnia: otwarto Royal Ontario Museum. Harriet Quimby jako pierwsza kobieta samotnie przeleciała samolotem nad kanałem La Manche. założono chorwacki klub piłkarski RNK Split. 17 kwietnia: hybrydowe zaćmienie Słońca widoczne nad Atlantykiem i Europą. rosyjskie wojsko dokonało masakry około 150 strajkujących górników w kopalni złota nad rzeką Lena na Syberii. 18 kwietnia – do nowojorskiego portu wpłynął statek RMS Carpathia z 712 uratowanymi rozbitkami z Titanica. 20 kwietnia: został otwarty stadion (ang. Fenway Park) drużyny baseballowej Boston Red Sox w Bostonie. został otwarty stadion (ang. Tiger Stadium) drużyny baseballowej Detroit Tigers w Detroit. 22 kwietnia: w Moskwie ukazał się pierwszy numer bolszewickiej Prawdy. w Królestwie Węgier utworzono rząd László Lukácsa. 27 kwietnia–27 sierpnia – pierwsza olimpiada z udziałem Polaków (Władysław Ponurski, Karol Rómmel i Sergiusz Zahorski). 4 maja – wojna włosko-turecka: wojska włoskie zajęły wyspę Rodos. 5 maja: otwarto stadion Maksimir w Zagrzebiu. założono austriacki klub piłkarski SV Ried. 8 maja – Adolph Zukor, żydowski imigrant z Europy Środkowej założył wytwórnię filmową Paramount Pictures. 13 maja – w Zjednoczonym Królestwie Wielkiej Brytanii i Irlandii powstał Królewski Korpus Lotniczy – Royal Flying Corps (prekursor Królewskich Sił Lotniczych – Royal Air Force – RAF). 14 maja: Chrystian X został królem Danii. w domu w Nogent-sur-Marne pod Paryżem anarchiści Octave Garnier i René Valet zostali otoczeni przez oddział 250 policjantów i 400 żuawów. Po desperackiej obronie zginęli wskutek wysadzenia budynku przez oblegających. 16 maja – wojna włosko-turecka: zwycięstwo wojsk włoskich w bitwie o Rodos. 18 maja – w Palo Alto w Kalifornii Amerykanin Edward Beeson jako pierwszy osiągnął granicę 2 metrów w skoku wzwyż. 26 maja – powstała Brytyjska Partia Socjalistyczna. 27 maja – w Nowym Jorku, Amerykanin James Duncan ustanowił rekord świata w rzucie dyskiem wynikiem 47,58 m. 29 maja – Grecja przystąpiła do antytureckiej Ligi Bałkańskiej. 31 maja – otwarto Muzeum Sztuk Pięknych im. Puszkina w Moskwie. 4 czerwca: pożar w Stambule zniszczył 1120 budynków. Massachusetts jako pierwszy stan amerykański wprowadziło płacę minimalną. 5 czerwca – Korpus Piechoty Morskiej Stanów Zjednoczonych wylądował na Kubie. 6–8 czerwca – erupcja wulkanu Novarupta na Alasce. 8 czerwca: powstała amerykańska wytwórnia filmowa Universal Pictures. w Paryżu odbyła się premiera baletu Dafnis i Chloé z muzyką Maurice’a Ravela. w Cambridge, Amerykanin Abel Kiviat ustanowił pierwszy (oficjalny) rekord świata w biegu na 1500 metrów wynikiem 3.55,8 s. 12 czerwca – założono honduraski klub piłkarski Olimpia Tegucigalpa. 16 czerwca – Duarte Leite został premierem Portugalii. 18 czerwca – na zjeździe Partii Republikańskiej w Chicago urzędujący prezydent William Howard Taft został nominowany do wyborów prezydenckich, pokonał byłego prezydenta Theodora Roosevelta. 25 czerwca – na zjeździe Partii Demokratycznej w Baltimore gubernator stanu New Jersey, Thomas Woodrow Wilson, został nominowany do wyborów prezydenckich. 30 czerwca – 28 osób zginęło w najbardziej śmiercionośnym w historii Kanady ataku tornada w mieście Regina w prowincji Saskatchewan. 1 lipca: Marko Trifković został premierem i ministrem spraw zagranicznych Serbii. podczas olimpijskiego turnieju piłkarskiego w Sztokholmie reprezentacja Niemiec odniosła najwyższe zwycięstwo w swej historii pokonując Rosję 16:0, co jednocześnie jest jej najwyższą w historii porażką. Rekordowych 10 goli zdobył w tym meczu Gottfried Fuchs. przyjęto flagę stanową Luizjany. w Palace Theatre w Londynie w obecności króla Jerzego V i królowej Marii odbyła się pierwsza gala Royal Variety Performance (jako Royal Command Performance). 6 lipca – amerykański sprinter Donald Lippincott ustanowił w Sztokholmie pierwszy (oficjalny) rekord świata w biegu na 100 metrów wynikiem 10,6 s.