mały|Wykres spadku populacji w Bułgarii w ciągu kilkudziesięciu lat Depopulacja albo spadek populacji – dowolne zmniejszenie liczebności jakiegoś organizmu na wskazanym terenie. Zwykle określa się tym terminem drastyczne zmniejszenie populacji ludzi na jakimś obszarzeDepopulate - Webster's Online Dictionary. Może ono być spowodowane zarówno powolnymi trendami demograficznymi, jak migracje czy ujemny przyrost naturalny, bądź gwałtownymi wydarzeniami, takimi jak katastrofy naturalne, epidemie czy wojnyDepopulate - yourdictionary.com.
Historycznie głównymi przyczynami depopulacji były epidemie, głód i wojny. Najsłynniejsze przykłady to: Dżuma Justyniana, która w VI wieku n.e. uśmierciła około 40% ludności Europy i Bliskiego Wschodu. Czarna śmierć, która w XIV wieku uśmierciła około 1/3 ludności Europy. Epidemia grypy, która po dotarciu Kolumba do Ameryki uśmierciła większość rdzennej populacji tego kontynentu. Łapanie niewolników w Afryce przez europejskich i arabskich handlarzy. Od XVI do XIX wieku zostało wywiezionych w ten sposób ponad 10 milionów ludzi. Wielki głód na Ukrainie, wywołany przez przymusową kolektywizację rolnictwa, w wyniku którego zmarło z głodu 6Stéphane Courtois, Nicolas Werth, Jean-Louis Panné, Andrzej Paczkowski, Karel Bartosek, Jean-Louis Margolin „Czarna Księga Komunizmu. Zbrodnie, terror, prześladowania” Prószyński i S-ka, Warszawa 1999, str. 158 do 7 milionówChristopher Andrew, Oleg Gordijewski, KGB, tłumaczył Rafał Brzeski, Wydawnictwo Bellona, Warszawa 1997, , str. 120 ludzi. II wojna światowa, w której zginęło ponad 60 milionów ludzi, w tym kilkanaście procent ludności Polski, Litwy i Łotwy. Epidemia AIDS w Afryce Subsaharyjskiej, która od 1981 roku uśmierciła tam ponad 20 milionów ludzi.
Współcześnie depopulacje powodowane są głównie emigracją i ujemnym przyrostem naturalnym. Zgodnie z raportem ONZ z 2002 roku aktualnie w 75% rozwiniętych krajów oczekiwany jest spadek populacji spowodowany niskim współczynnikiem dzietności. Ludność świata rośnie obecnie wolniej niż kilkadziesiąt lat temu: w tempie 1,15% na rok, podczas gdy w szczytowych latach 1963-64 rosła w tempie 2,2% rocznieInternational Data Base World Population Summary - U.S. Census Bureau.
Depopulacja w poszczególnych krajach Większość krajów UE ma ujemny przyrost naturalny i od roku 2000 populacja UE maleje. Rośnie populacja jedynie tych krajów, do których napływają imigranci. Poza UE od 2005 roku spada również populacja Japonii.
Choć epidemia AIDS odgrywa dużą rolę w populacji Afryki Subsaharyjskiej, współczynnik dzietności na całym tym obszarze jest tak wysoki, że liczba ludności w większości krajów gwałtownie tam rośnie.
+ Tabela:1 Procentowy spadek populacji w wybranych krajachKrajRokPopulacjaRoczny spadek populacji(%)Główna przyczyna spadku populacji Armenia20090,03emigracja Białoruś20090,378spadek liczby urodzeń i długości życia Bułgaria20090,79spadek liczby urodzeń i długości życiaChorwacja20090,052spadek liczby urodzeń Czechy20090,094spadek liczby urodzeń Estonia20090,632spadek liczby urodzeń Gruzja20090,325emigracja Niemcy20090,053spadek liczby urodzeń Włochy20090,047 CIA World Factbook Retrieved on October 6, 2009spadek liczby urodzeń Węgry20090,257spadek liczby urodzeń i długości życia Japonia20090,191spadek liczby urodzeń Łotwa20090,614spadek liczby urodzeń i długości życia Litwa20090,279spadek liczby urodzeń i długości życia Mikronezja20090,238emigracja Mołdawia20090,079spadek liczby urodzeń i długości życia Czarnogóra20090,851 Polska20090,047spadek liczby urodzeń i emigracja Rumunia20090,147spadek liczby urodzeń i emigracja Rosja20090,0spadek liczby urodzeń i długości życia Słowenia20090,113 Suazi20090,459AIDS Trynidad i Tobago20090,102emigracja Ukraina20090,632spadek liczby urodzeń i emigracja Zimbabwe20080,787AIDS2007 World Population Data Sheet
Konsekwencje ekonomiczne Spadek populacji może mieć groźne skutki dla ekonomii krajów, w których starsze pokolenia są utrzymywane przez młodsze. Analizy ekonomiczne pokazują, że w takiej sytuacji należy oczekiwać deflacji ze wszystkimi jej konsekwencjami. W społeczeństwach rolniczych depopulacja może podnieść zamożność obywateli, ponieważ zwiększa ilość ziemi i zasobów przypadających na każdego z nich. W społeczeństwach przemysłowych zwykle jednak tę zamożność obniża, szczególnie jeśli jest powiązana ze starzeniem społeczeństwa, ponieważ mniejsza liczba ludzi pracujących musi utrzymać większą liczbę niepracujących. Ten spadek nie musi jednak być jednoznaczny ze spadkiem jakości życia: inne czynniki, takie jak zmniejszenie zanieczyszczenia środowiska, zużycia zasobów naturalnych i zatłoczenia dróg, mogą zrekompensować straty ekonomiczne.
Zobacz też España vaciada
Przypisy
Kategoria:Procesy demograficzne