ZETO

thumb|Budynek ZETO w Warszawie (ZOWAR) ZETO (Zakład Elektronicznej Techniki Obliczeniowej) – nazwa (akronim) jednego z najwcześniej powstałych przedsiębiorstw informatycznych w Polsce. Od ich powstania rozwijały się komercyjne zastosowania informatyki w gospodarce narodowej.

Historia thumb|Przygotowywanie danych w ZETO Wrocław

22 stycznia 1964 Rada Ministrów podjęła uchwałę nr 18/64 w sprawie rozwoju elektronicznej techniki obliczeniowej. W oparciu o tę uchwałę zarządzeniem nr 71 Przewodniczącego Komitetu Nauki i Techniki z 26 października 1964 utworzono jednostkę budżetową – Zakłady Elektronicznej Techniki Obliczeniowej przy ul. Krzywickiego 34 w Warszawie podległe Biuru Pełnomocnika Rządu ds. Elektronicznej Techniki Obliczeniowej (PRETO) przy ul. Wawelskiej 1-3 w Warszawie. Następnie przystąpiono do tworzenia w największych miastach kraju Zakładów Obliczeniowych będących oddziałami Zakładów Elektronicznej Techniki Obliczeniowej (ZETO), a w dalszej kolejności do tworzenia zakładów obliczeniowych będących z kolei filiami oddziałów.

Pierwszy Zakład Obliczeniowy ZETO powstał 1 grudnia 1964 roku we Wrocławiu, a w 1965 i 1966 w kolejnych miastach. Wyposażano je wówczas w komputery rozmaitej proweniencji. Były wśród nich komputery do przetwarzania danych: importowane IBM 1440 i ICL 1904, i , a także krajowe Odra 1304 i ZAM-41 oraz komputery obliczeniowe – Odra 1003, Odra 1204, Odra 1013. Powstało także Biuro Studiów i Projektów Systemów Elektronicznego Przetwarzania Danych (BSiPSED). Głównym zadaniem Zakładów było wykonywanie prac obliczeniowych, projektowanie i wdrażanie systemów przetwarzania informacji, przygotowywanie przedsiębiorstw do stosowania ETO, pomoc uczelniom i instytutom w zakresie przetwarzania informacji.

1 stycznia 1971 powstało Krajowe Biuro Informatyki, któremu podporządkowano powołane jednocześnie Zjednoczenie Informatyki w Warszawie, któremu podlegały wszystkie ZETO przekształcone w tym dniu w przedsiębiorstwa państwowe. Liczba jednostek ZETO zwiększała się i wynosiła: 18 w 1968 i 1970, 23 w 1971 i 1975, 47 w 1979, 51 w 1980 r.

Rozwój Sieci ZETO obrazuje poniższa tabela. 1970 1975 1980Liczba jednostek 18 23 51Zatrudnienie 1584 4350 6100Liczba komputerów 29 48+5 (montaż) 95Wartość majątku (mln zł) 506,7 1473,7 3886Sprzedaż (mln zł) 152,8 764,8 1870

8 kwietnia 1971 Biuro Studiów i Projektów Systemów Elektronicznego Przetwarzania Danych zostało przemianowane na Ośrodek Badawczo-Rozwojowy Informatyki (OBRI).

W tym czasie informatyka w Polsce rozwijała się głównie, czyli prawie wyłącznie poprzez i przy udziale tzw. „Sieci ZETO”. OBRI podjęło szkolenie kadry informatyków w Polsce, pracowało także nad stworzeniem Krajowego Systemu Informatycznego; w latach 1976–1979 opracowało wersje systemów DOS i OS dla komputerów Jednolitego Systemu. W 1977 r. ZETO obsługiwało około 2000 jednostek gospodarczych, a w 1980 ponad 2500. Oprócz ZETO, drugą pod względem wielkości siecią, była sieć CETOB (Centrum Elektronicznej Techniki Obliczeniowej Budownictwa).

W 1978 r. wprowadzono działalność eksportową w Zjednoczeniu Informatyki. 1 kwietnia 1979 OBRI i ZETO Warszawa połączyły się i utworzyły Centrum Projektowania i Zastosowań Informatyki z siedzibą w Warszawie. W 1981 r. Zebranie Ogólne Delegatów Samorządów Zakładów zadecydowało o likwidacji Zjednoczenia, jednocześnie 30 grudnia 1981 została ogłoszona Uchwała nr 242 Rady Ministrów z 30 listopada 1981 w sprawie zasad, trybu i terminu zniesienia zjednoczeń przedsiębiorstw państwowych. Formalnie Zjednoczenie zakończyło działalność 31 maja 1982 (koniec pracy Komisji Likwidacyjnej powołanej 26 stycznia 1982). W listopadzie 1981 Kolegium Zjednoczenia uznało za celowe działanie w kierunku zrzeszenia przedsiębiorstw tworzących sieć ZETO, do czasu utworzenia Zrzeszenia funkcjonowała Rada Dyrektorów ZETO. W 1982 powstało Zrzeszenie Informatyki.

Sieć ZETO + Nazwa Adres Data powstania Data zamknięcialub przekształcenia WyposażenieCentrum Projektowania i Zastosowań Informatyki z siedzibą w Warszawie 1 kwietnia 1979 OBRI(do 8.04.1971 Biuro Studiów i Projektów Systemów Elektronicznego Przetwarzania Danych) Ośrodek Szkoleniowy (Świerk)ul. Czerniakowska 73/79, Warszawa 1965 1 kwietnia 1979 (połączenie z ZOWAR) R-20 ROBOTRON 21 (18.12.1973-1974) Odra 1305 R-32 (własność WSK) R-22 (ok. 1975-)ZETO Białystok ul. Malmeda, Białystokul. Kościuszki 15, Białystok 19661967 1992 MLA Soemtron (1967-) Odra 1305 (09.1974-) Mera 302 (1974-) Odra 1305 (03.1975-) R-20 (1975/6-) ZETO Ełk 2 x Mera seria 300ZETO Bydgoszcz ul. Królowej Jadwigi 25, Bydgoszcz 1 stycznia 1966 1995 Mińsk 22 (1972-przed 1976) Odra 1304 (-1976) Odra 1305 (1976) Odra 1325 (10.1976-) R-22 (1976-) ZETO Włocławekul. Toruńska 77, Włocławek 1976/1977 Odra 1304 (1976-) Mera 303ZETO Gdańskz siedzibą w Gdyni ul. Żwirki i Wigury 1, Gdynia 19651966 ICL/ICT 1904 (1966/7-1976-) Odra 1305 (1974-1976-) Odra 1305 (1976) filia na Uniwersytecie Gdańskim Sopot 1978 R-32 (1978-) ZETO Olsztynul. Barbary 9, Olsztyn 1971 19 czerwca 1991 Odra 1304 (08.1973-) 38 x Soemtron 3 x SAM Odra 1204 (Akademia Rolniczo-Techniczna) 3 x MERA PERTECZETO Jelenia Góraul. Pstrowskiego 20, Jelenia Góra 197115.11.1972 (filia ZETO Wrocław)1975 (samodzielne przedsiębiorstwo) Odra 1204 (1972-) Odra 1304 (1974) Odra 1305 (1975-) R-20 (1975-) zdalnie z ZETO Wrocław: Odra 1304ZETO Katowice ul. Owocowa 1, Katowice 1965 ZAM-2(1965-) Mińsk 22 (1971-przed 1974) Mińsk 23 (1971-przed 1974) Mińsk 22 (1971-1974-) 3 x Mińsk 32 (1971-1974-) R-60 (2.09.1981-) ZETO Będzin ZETO Bielsko-Biała ZETO Częstochowa Mińsk 22 ZETO Dąbrowa Górnicza ZETO Kielceul. Śniadeckich 31/33, Kielce 1 lutego 1968 Odra 1003 (1968-1970-) Odra 1304 (08.1972-) Odra 1305 (1974-) Mera 302 (1974-) ZETO Radom 1976 Odra 1325 (1.3.1977-) Odra 1305 (ok. 1977-) ZETO Lublinul. B. Bieruta 6, Lublinal. Kraśnicka 35,

od 2016 roku ul. Diamentowa 2 Odra 1305 (1974) ZETO Tarnobrzegpl. Targowy 4, Tarnobrzeg ZETO Koszalinul. Findera 85, Koszalin 1967 (fila ZETO Szczecin)1974/5 (fila ZETO Gdynia)1977 (samodzielne przedsiębiorstwo) 1 komputer (1975-) ZETO Szczecinek 1976 Odra 1304 (1977-)ZETO Kraków budynki AGHul. Wenecja 2, Krakówul. Grodzka, Kraków 1 września 1965 23 sierpnia 1997 Odra 1003 (-przed 1976) Odra 1013 (-przed 1976) Mińsk 32 (1972-1976-) 2 x Mińsk 32 (1976) 2 x Odra 1305 (1976) ZETO Rzeszówul. Poznańska 2, Rzeszów 1 lipca 1966 1 lutego 1992 ZETO Krosno 1974 ZETO Przemyśl 1977 ZETO Łódź ul. Hutora 69, Łódźul. Narutowicza, Łódź 1965 Odra 1003 (1966-przed 1969) Odra 1013 (1965-) ZAM-41 (15.09.1969-1974-) Odra 1204 (1971-przed 1974) Odra 1304 (1971) Odra 1305 R-22 R-32 M 4030.1 R-34 IBM 4341 M12 IBM 4381 R13, T92 IBM 9672 R11 IBM z800ZETO Poznań ul. Fredry 80 (obecnie 8A), 60-967 Poznań 19651967 1992 2 x Mińsk 22 (1967-przed 1978) Odra 1304 (1973-) Odra 1305 (1974-) R-20 (1975-) Odra 1325 (1976-) R-22 (01.1978-) ZETO KaliszZakładowy Ośrodek Informatyki Agromy 1978 R-20 Odra 1305 (własność Agromy) ZETO Piła ZETO Szczecin ul. Heyki 14, Szczecin 1965/1966 1993 Odra 1003 (08.1966-08.1973) Mińsk 22 (02.1969-1971-) Odra 1305 R-22 (17.01.1977-) Odra 1325 (10.02.1977-)ZETO Wałbrzychz siedzibą w Świdnicy Świdnica 1981 ZETO WarszawaZOWAR ul. Śniadeckich 8, Warszawaal. Niepodległości 190, 02-555/00-608 Warszawa 1 stycznia 1965 1 kwietnia 1979 (połączenie z OBRI) ICT 1300 (dzierżawiony czas, CODKK) ZAM-41 (1.06.1970-przed 1974) IBM 1440 (07-09.1966-1971-) IBM 360/50 (1971/2-1974-) R-22 (11.1976-) ZETO Praga Odra 1305 (1974-) filia na rzecz UWd. budynek CORY ok. 1974 Odra 1304, 1305 i 1325 (dzierżawa od UW) filia na rzecz SGGW-AR ok. 1974 R-20 filia na rzecz WSNS ok. 1974 R-22ZETO Wrocław ul. Ofiar Oświęcimskich 7/13, Wrocław 1 grudnia 19641965 ELLIOTT 830B (maszyna obca: UWr) (1965-przed 1974) Odra 1003 (1966-1969) Mińsk 22 (1967-1975) Mińsk 22 (1968-1975) Odra 1204 (1969-1972) Odra 1304 (1972-przed 1974) Odra 1304 (1970-?) Odra 1305 (1974-) Data Point 2200 RC-3600 Mera-302 (-1975) Mera-302 Ośrodek Informatyki Oława 1 października 1975 2 x Mińsk 22 (1975-) Mera 302 (1975-) ZETO Opoleul. Oleska 6, Opole 1967 Odra 1013 (Wyższa Szkoła Pedagogiczna Opole) (1967-1972-) Odra 1304 (11.1973-) Mińsk 32 (Zakłady Urz. Przemysłowych w Nysie) Odra 1204 (Wyższa Szkoła Inżynierska) 15 x Mera seria 300 ZETO Świdnica Odra 1305 (1975-) Odra (?) (1977) ZETO Zielona Góraul. Kazimierza Wielkiego 24aul. Dąbrowskiego 25, Zielona Górabudynki NOVITy, ELTORu, Zastalu ok. 1969 do 20.06.2016 Odra 1304 Odra 1305 (własna, na terenie Zastalu) Odra 1305 (dzierżawiona w Falubaz) Odra 1304 (udostępniona przez WSI)

Po 1989 thumb|ZETO Rzeszów – budynek po remoncie Z początkiem lat dziewięćdziesiątych na fali przemian ustrojowych rozpoczęły się w przedsiębiorstwach ZETO procesy prywatyzacyjne, które doprowadziły w ciągu kilku lat do sprywatyzowania się wszystkich przedsiębiorstw państwowych ZETO oraz niektórych ich oddziałów. Rozpadła się tzw. „Sieć ZETO”. Powstało 20 niezależnych już od siebie prywatnych spółek prawa handlowego (akcyjnych lub z ograniczoną odpowiedzialnością): w Białymstoku, Bydgoszczy, Częstochowie, Jeleniej Górze, Kaliszu, Katowicach, Kielcach, Koszalinie, Lublinie, Łodzi, Olsztynie, Opolu, Poznaniu, Rzeszowie, Szczecinie, Świdnicy, Tarnowie, Warszawie, Wrocławiu i Zielonej Górze. Jedynie ZETO Gdynia stała się spółką skarbu gminy, a następnie znalazła się w grupie spółek zależnych od Prokom Software.

W 2007 r. uległy likwidacji ZETO-ZOWAR SA w Warszawie, ZETO Sp. z o.o. w Gdyni, a z końcem 2011 ZETO Częstochowa. W kwietniu 2012 ZETO Łódź zostało przejęte przez Asseco Poland SA, a w lutym 2013 ZETO Bydgoszcz – przez Asseco Systems SA.

W 2012 działało 18 prywatnych spółek informatycznych, których korzenie to Zakłady Elektronicznej Techniki Obliczeniowej i których nazwy wprost lub pośrednio nawiązują do ZETO.

Ważną rolę w ich działalności nadal odgrywają usługi przetwarzania danych realizowane w ośrodkach obliczeniowych (centrach danych) na systemach mainframe.

ZETO Białystok Klienci: Zakład Energetyczny, Zakład Przemysłu Bawełnianego w Fastach, Białostockie Zjednoczenie Budowlane, Zakłady Wytwórcze Osprzętu Kablowego Ełk, Okręgowe Przedsiębiorstwo Przemysłu Zbożowo-Młynarskiego, WSS Społem, Przedsiębiorstwa Robót Inżynieryjno-Montażowych Budownictwa Rolniczego, Wojewódzkie Przedsiębiorstwa Przemysłu Mięsnego, Wytwórnia Wódek, KW MO (system TEMIDA), Biuro Projektów Wodnych i Melioracyjnych, Zakłady Produkcji Maszyn Handlowych, Fabryka Narzędzi i Uchwytów, NBP, PKO, Warszawskie Zakłady Telewizyjne 1972 – system ewidencji i informacji o gospodarce rolnej i hodowlanej (Ośrodek wiodący: ZETO Poznań) 1972 – system ewidencji i informacji o zasobach ziemi i jej użytkowaniu (Ośrodek wiodący: ZETO Lublin)

ZETO Bydgoszcz Klienci: Zjednoczenie Przemysłu Nieorganicznego, Zjednoczenie Tworzyw Sztucznych, Zjednoczenie Przemysłu Płyt i Sklejek, Zjednoczenie Leśnej Produkcji Niedrzewnej LAS, PROMER, Zjednoczenie Przemysłu Mięsnego System Ewidencji i Informacji Syntetycznej Miast i Osiedli SEISMO

ZETO Gdańsk 1972 – wraz z gdańskim ośrodkiem przetwarzania danych poczty i telekomunikacji: jednolity system rozliczania usług telekomunikacyjnych

ZETO Gdynia Klienci: Centrum Informatyki Resortu Żeglugi, Łączność Stocznia im. Komuny Paryskiej, Zakłady Nawozów Fosforowych i Siarkowych, HARTWIG, UNIMOR, Stocznia Marynarki Wojennej, Gdyńska Stocznia Remontowa, Morski Instytut Rybacki, POLFA Starogard, Zarząd Portu Gdańsk, Zarząd Portu Gdynia, WPKGG 1973 – programy do ewidencji obrotu kontenerami Polskich Linii Oceanicznych 1974 – praca nad systemem TELKO 1974 – opracowanie i zainstalowanie przełącznika PSI-304

Czytaj w krótszych częściach

Źródło i licencja