Orany (lit. Varėnos II valsčius) lub Orany II – dawna gmina wiejska istniejąca w latach 1925–1939 w województwie nowogródzkim / województwie wileńskim w Polsce (obecnie na Litwie). Siedzibą władz gminy były Orany (Varėna)Główny Urząd Statystyczny w Warszawie: Województwa centralne i wschodnie Rzeczypospolitej Polskiej - podział na gminy według stanu z dnia 1.IV 1933 roku, Książnica-Atlas, Lwów 1933.

Gminę Orany utworzono 1 lipca 1925 roku w powiecie lidzkim w woj. nowogródzkim z części obszaru gminy Koniawa oraz z miejscowości, które stanowiły odcinek byłego pasa neutralnego, położone na prawym brzegu rzeki Uły, skorygowany przez . 1 lipca 1926 roku gminę przyłączono do powiatu wileńsko-trockiego w woj. wileńskim. Po manewrze tym powstała styczność pomiędzy województwami wileńskim a białostockim.

3 czerwca 1930 roku do gminy Orany przyłączono pozostały obszar zniesionej gminy Koniawa.

Według stanu z 1 listopada 1938, gmina podzielona była na 12 gromad: Bortele, Kijucie, Koniawa, Krzywile, Łowis, Marianowo, Mergażery, Ogrodniki, Orany, Półkabele, Rudnia i ZerwinyRozporządzenie Wojewody Wileńskiego z dnia 20 września 1938 r. w sprawie zmiany granic gromad, utworzenia nowych gromad i ustalenia ich nazw w powiecie wileńsko-trockim (Wileński Dziennik Wojewodzki, 1938, nr. 14, poz. 150)..

Po wojnie obszar gminy Orany został odłączony od Polski i włączony do Litewskiej SRR.

Uwaga! Nie mylić z gminą Orany w powiecie trockim z siedzibą w Oranach (obecnie Senoji Varėna lub Stare Orany), położonych 4 km na północ od OranW 1984 obie miejscowości połączono, lecz już w 1994 ponownie rozdzielono na prawym brzegu Mereczanki; w latach międzywojennych miejscowość ta była dużo większa od Oran na południowym brzegu (dzisiaj jest odwrotnie)WIG - Mapa Operacyjna Polski 1:300 000. W związku z demarkacją granicy z Litwą Środkową północna część gminy Orany weszła w skład Litwy Kowieńskiej, natomiast obszar wokół "południowych" Oran (należący początkowo też do gminy Orany) znalazł się w strefie tzw. pasa neutralnego. Odcinek ten (bez formalnego statusu gminy) przyznano Polsce w lutym 1923 w myśl decyzji Rady Ambasadorów i dołączono do przyległego powiatu lidzkiegoOdcinek byłej gminy Orany na lewym brzegu Uły przyłączono do powiatu grodzieńskiego w woj. białostockim w woj. nowogródzkim]. Dopiero w 1925 roku z północnej części tego obszaru (oraz z części gminy Koniawa jak wyżej) powstała nowa gmina Orany, natomiast z południowej części (na lewym brzegu Uły)Także z lewobrzeżnej części dawnej gminy Merecz utworzono nową gminę Marcinkańce w powiecie grodzieńskim w woj. białostockim.

Przypisy

Kategoria:Orany Kategoria:Dawne gminy w województwie nowogródzkim Kategoria:Dawne gminy w województwie wileńskim Kategoria:Gminy powiatu wileńsko-trockiego