Kronika Miasta Łodzi – czasopismo historyczno-kulturalne dotyczące wiedzy o Łodzi, wydawane przez Urząd Miasta Łodzi – Biuro Aktywności Miejskiej; ukazuje się od 1991 początkowo jako rocznik, następnie w okresach półrocznych, a od 2011 jako kwartalnik. Od 2020 – nieregularnie, także w wersji internetowej. Adresowane do osób zainteresowanych dziejami i współczesnością Łodzi.
Charakterystyka czasopisma „Kronika Miasta Łodzi” jest periodykiem zawierającym artykuły i opracowania dotyczące wiedzy o Łodzi, jej przeszłości i teraźniejszości. Analizowane i dokumentowane są w nim wybrane zjawiska związane z miastem, przybliżane zapomniane fakty, a także postaci zasłużone dla Łodzi. Początkowo w czasopiśmie przeważały materiały dotyczące spraw gospodarczych, później większą uwagę poświęcono historii miasta, kulturze, literaturze i biografistyce.
24 czerwca 2003 powołany został nowy skład redakcji, Dokonując czytelnej reformy dotychczasowej formuły redakcyjnej periodyku wyszliśmy z założenia, że problemom Łodzi współczesnej należy się na jego łamach znacznie więcej miejsca, niż było to dotychczas. Nie oznacza to jednak, że zrezygnujemy z tematyki historycznej, która dotąd zdecydowanie dominowała w „Kronice”.(...) Redagując „Kronikę” chcemy w jeszcze większym stopniu oprzeć się na autorskich tekstach ludzi różnych zawodów i specjalności, tak aby treść czasopisma pełniej odzwierciedlała bogactwo talentów, wiedzy i doświadczenia łodzian – taką deklarację wobec czytelników złożył Gustaw Romanowski – ówczesny redaktor naczelny czasopisma. Pismo zyskało też nową szatę graficzną i typografię, którą zaprojektował Andrzej Chętko.
Układ czasopisma W Kronice występują następujące bloki tematyczne:
Część z nich występuje na stałe w każdym wydaniu periodyku (m.in. Pierwsze kolumny, Łodzianie czy Z łódzkiego raptularza), inne w zależności od potrzeb (np. Religie, kościoły, wyznania).
Zespół redakcyjny Redaktorzy naczelni: Wojciech Michalski (1991–1994) Andrzej Rostocki (1994–1998) Bogusław Sikorski (1998–2002) Gustaw Romanowski (2003–2018) Arkadiusz Grzegorczyk (2018–2019) Dorota Ceran (2020–2021) Mariusz Goss (od 2021)
Autorzy regularnie współpracujący Błażej Filanowski Małgorzata Golicka-Jabłońska Wojciech Górecki Marek Strąkowski Marcin Kieruzel Paulina Dzwonkowska Barbara Gortat Dariusz Kędzierski Ryszard Kleszcz Dominika Łarionow Monika Nowakowska Mateusz Sidor Maria Sondej Aneta Stawiszyńska Kamil Śmiechowski Przemysław Waingertner Krzysztof Paweł Woźniak Janusz Wróbel Wojciech Źródlak
Ponadto autorami artykułów i opracowań są pracownicy naukowi, studenci (głównie UŁ), publicyści i dziennikarze.
Sekretarzami redakcji byli Zofia Gromiec (1994–1998), Edward Mueler (1998–2002), Marek Strąkowski (2004–2012), Marcin Kieruzel (2012–2015) i Błażej Filanowski (2015–2018), a w skład zespołu redakcyjnego wchodzili m.in. Marek Strąkowski, Barbara Gortat, Mateusz Sidor i Mieczysław Gumola.
Wydania specjalne Oprócz tomów czasopisma, w ramach Biblioteki Kroniki Miasta Łodzi, ukazują się od 2005 publikacje specjalne, poświęcone szczególnym wydarzeniom i postaciom związanym z Łodzią. Przybliżane są w nich biografie ludzi noszących cechy wielkiego cywilnego bohaterstwa, podejmujących różne formy sprzeciwu wobec totalitaryzmu z lat 1945–1989, dla których zabrakło miejsca na kartach programowej historii. Do roku 2018 ukazało się 14 tomów: tom 1 – Żeby ten krzyk nie przeminął (o przebiegu obchodów 60. rocznicy likwidacji Litzmannstadt Ghetto), 2005; tom 2 – Bohaterowie trudnych czasów, 2006. Opisano następujące osoby: Karol Głogowski, ks. Stanisław Janik, Czesław Molenda, Józef Śreniowski; tom 3 – Raport z oszacowania strat i szkód poniesionych przez miasto Łódź wskutek wybuchu i trwania II wojny światowej oraz wynikłych z organizacji i funkcjonowania Litzmannstadt Ghetto, 2006; tom 4 – Bohaterowie trudnych czasów; zbiór 2: 2007. Opisano następujące osoby: Jan Kowalewski, Stanisław Mecych, Paweł Romanowski, Jerzy Scheur, Władysław Stanilewicz, Ewa Sułkowska-Bierezin, Yoshiho Umeda; tom 5 – Bohaterowie trudnych czasów; zbiór 3: 2008; zawiera artykuły poświęcone następującym osobom: Antoni Chyliński, Ewa Juszko-Pałubska, Jan Kapuściński, Zenobia Łukasiewicz, Wiesław Maciejewski, Feliks Milan, Leszek Witkowski, Tadeusz Zwiedryński; tom 6 – Bohaterowie trudnych czasów; zbiór 4: 2009; zawiera artykuły poświęcone następującym osobom: s. Maria Aleksandrowicz, Jerzy Dłużniewski, Tomasz Filipczak, Rozalia Jarząbek, Mieczysław Potocki, Halina Szwarc; tom 7 – Bohaterowie trudnych czasów, zbiór 5: 2010; zawiera artykuły poświęcone następującym osobom: Aleksander Arkuszyński, Benedykt Czuma, ks. Wincenty Harasymowicz, Marek Myszkiewicz-Niesiołowski, Zygmunt Markiewicz, Grażyna Sumińska, Zbigniew Zakrzewski; tom 8 – Bohaterowie trudnych czasów, zbiór 6: 2011; zawiera artykuły poświęcone następującym osobom: Sukumar Bose, Sławomir Cieślikowski, Stanisław Gorzuchowski, Krystyna Kowalczyk, Witold Sułkowski, Adam Trybus; tom 9 – Bohaterowie trudnych czasów, zbiór 7: 2012; zawiera artykuły poświęcone następującym osobom: Edmund Kowalczyk, Wacław Lipiński, Antoni Purtal, Zbigniew Siemiński, Andrzej Sokołowski, Apoloniusz Zawilski; tom 10 – Bohaterowie trudnych czasów, zbiór 8: 2013; zawiera artykuły poświęcone następującym osobom: Alfred Biłyk, ks. Aleksander Falzmann, Aleksander Margolis, Chaim Lajb Poznański, Stanisław Rapalski, Stanisław Sapociński, bp Kazimierz Tomczak; tom 11 – Bohaterowie trudnych czasów, zbiór 9: 2015; zawiera artykuły poświęcone następującym osobom: Władysław Barański, Ludwik Danielak „Bojar", Borys Fiedotjew-Jastrzębski, Hilary Oraczewski „Morus", Ks. Bohdan Papiernik, Bracia Roman, Mieczysław, Stefan Starzyńscy, Stanisław Więckowski; tom 12 – Biblioteki „Kroniki Miasta Łodzi”, zbiór 10: 2016; cyklu wydawniczego „Bohaterowie trudnych czasów” – Spacernik. Śladami opozycji demokratycznej; tom 13 – Biblioteki „Kroniki Miasta Łodzi”, Rok Piłsudskiego (2017); tom 14 – Biblioteki „Kroniki Miasta Łodzi”, 595 lat Łodzi: 1423-2018. Narodziny miasta (2018).
Dostępność czasopisma Kronika Miasta Łodzi jest czasopismem bezpłatnym, finansowanym z budżetu miasta Łodzi, wydawanym w nakładzie 1200 egzemplarzy. Dostępna jest m.in. w następujących punktach:
biblioteki (m.in. Biblioteka Narodowa w Warszawie, Wojewódzka Biblioteka Publiczna im. Marszałka Józefa Piłsudskiego w Łodzi, Biblioteka Uniwersytetu Łódzkiego oraz Pedagogiczna Biblioteka Wojewódzka w Łodzi) instytucje kultury Centrum Informacji Turystycznej w Łodzi (Piotrkowska 87) księgarnie
Ponadto egzemplarze czasopisma trafiają do łódzkich teatrów, stowarzyszeń kulturalnych, redakcji czasopism, a także Instytutu Polskiego im. gen. Sikorskiego w Londynie, Instytutu im. Marszałka Józefa Piłsudskiego w Nowym Jorku, Europejskiego Instytutu Uniwersyteckiego we Florencji, Instytutu Jad Waszem w Jerozolimie.
Kronika jest też fragmentarycznie dostępna w internecie w formacie PDF na stronie Urzędu Miasta Łodzi.
Nagrody i wyróżnienia 2015 „Przyjaciel Piotrkowskiej” (okolicznościowa nagroda Fundacji Ulicy Piotrkowskiej) 2012 „Superekslibris” (nagroda przyznawana przez Wojewódzką Bibliotekę Publiczną im. Marszałka Józefa Piłsudskiego w Łodzi) 2012 Promesa wyróżnienia Citta Nostra włoskiej Fundacji Regionów Europejskich (FRE)
Przypisy
Bibliografia
Joanna Mikosz: Wydarzenia kulturalne Łodzi - analiza zawartości „Kroniki Miasta Łodzi” w 2016 roku. Kwartalnik nauk o mediach nr 1/2017 Joanna Mikosz: Popularność „Kroniki Miasta Łodzi” poza Polską w 2015 roku. Acta Universitatis Lodziensis Folia Librorum 2017 nr 2 (25) [wydanie internetowe https://czasopisma.uni.lodz.pl/librorum/issue/view/190] Henriette Alder, Izabela Szeliga: „Kronika Miasta Łodzi” – The Face of a Progressive City. W: European Cities and Regions as Presented in Local Periodicals Maastricht 2019
Kategoria:Polskie czasopisma regionalne Kategoria:Czasopisma w języku polskim Kategoria:Czasopisma wydawane od 1991 Kategoria:Kwartalniki wydawane w Łodzi Kategoria:Polskie czasopisma historyczne