Kanćuka – powłoki okrywające jaźń w śiwaizmie kaszmirskim i tantryzmie indyjskim. Wszystkie są produktem mai, wraz z którą tworzą ciało karanaśarira.
Tantryzm Tradycyjna lista 36 tattw umieszcza sześć kańćuka jako najsubtelniejsze z grupy tattw nieczystych. Andrzej Wierciński objaśniając je jako ograniczenia i zaciskacze wymienia: maja kāla – czas nijati – przestrzeń czynienia radźa – przywiązanie do rzeczy jednostkowych widja – wiedza ograniczająca kalā – cząstkowość
Śiwaizm kaszmirski Swami Lakszman Ji, bardzo znany współczesny nauczyciel śiwaizmu kaszmirskiego, rozróżniaSwami Lakshman Jee, Kashmir shaivism. The Secret Supreme, s.3 : I.Thirty Six Elements. sześć powłok ograniczających kańćuka (satkańćuka): nijati kāla raga widja kalā maja – ograniczona moc indywidualności
Siddhajoga W nauczaniu Swamiego Muktanandy występuje pięć kańćuka. Jako powłoki dla jaźni, stanowią równocześnie jej moce (śakti) o jednostkowej (czyli ograniczonej) sile: kalāśakti – ograniczona moc działania widjaśakti – ograniczona moc wiedzy ragaśakti – ograniczona moc przywiążania nijatiśakti – ograniczona moc praw naturalnych kālaśakti – ograniczona moc czasu
Przypisy
Kategoria:Subtelne pierwiastki w filozofii indyjskiej Kategoria:Hinduizm w Dżammu i Kaszmirze