Deha (trl. deha „ciało”) – termin hinduistycznej fizjologii mistycznej, oznaczający jedno z ciał, które posiada istota wcielona w dowolnym ze światów loka.
Ciała sakalinów Ciała, czyli deha, nie posiadają bardzo zaawansowane duchowo istoty bezcielesne – pralaja-kewalinowie. Pozostałe jednostki, czyli sakalinowie to posiadacze ciał. Zalicza się do tej grupy mieszkańców lok niebiańskich (dewa), mieszkańców lok niższych (asura) i ludzi. Sakalinowie charakteryzowani są poprzez następujące deha:
karmadeha – ciało fizyczne charakterystyczne dla istot ludzkich. Za najistotniejszą cechę podaje się jego zdolność do tworzenia i zmian karmy, a przez to pomoc w osiągnięciu wyzwolenia
bhogadeha – ciało doznaniowe charakterystyczne dla mieszkańców (zarówno niebiańskich – dewa, jak i piekielnych – asura).
Ciała zmarłych jatanadeha (trl. yātanādeha, ciało udręki) – tymczasowe ciało (tworzone z ofiarowanego pożywienia pinda) po śmierci istoty ludzkiej o charakterze „grzesznika” w rozumieniu ManusmrytiManusmryti: XII.16..
Ciała joginów Jogakundalopaniszad opisuje przemianę ciała fizycznego (adhibhautikadeha) do formy ciała boskiego (adhidaivikadeha).
Jogawasisztha (3.57.23) omawia ciało jogideha, niewidoczne dla wzroku innych, jako formę osiąganą przez guru jogi.
diwjadeha – ciało boskie wadźradeha – ciało diamentowe
Zobacz też śarira tęczowe ciało w dzogczen
Przypisy