Alfred Paczkowski, ps. Wania (ur. 11 maja 1909 roku w Brukowcach, powiat prużański, zm. 11 czerwca 1986 roku w Warszawie)Powstańcze Biogramy – Alfred Paczkowski – lekarz, oficer Armii Krajowej, cichociemny, kawaler Orderu Virtuti Militari.

Życiorys W 1935 uzyskał dyplom lekarza na Uniwersytecie Warszawskim. Ponadto przed II wojną światową ukończył Szkołę Podchorążych Sanitarnych w Warszawie, w latach 1938–1939 lekarz 9 pułku ułanów Małopolskich w Trembowli, wraz z którym w czasie kampanii wrześniowej 1939 walczył w szeregach Podolskiej Brygady Kawalerii, wchodzącej w skład Armii „Poznań”, na szlaku Nekla, Poznań, Gniezno, Kutno, rzeka Bzura. 17 stycznia 1940 opuścił okupowaną Polskę. Przez Słowację, Węgry i Jugosławię dotarł do Francji, a później trafił do Anglii, gdzie przeszedł szkolenie dla cichociemnych. W jednej z pierwszych ekip wraz ze słynnym potem Maciejem Kalenkiewiczem i kilkoma innymi skoczkami wylądował w nocy 27/28 grudnia 1941 w okupowanej Polsce. Krótko po wylądowaniu trafili w ręce patrolu Grenzschutzu. Odprowadzeni na strażnicę zlikwidowali Niemców z zaskoczenia i uciekli.

Został dowódcą III odcinka „Wachlarza”. Osobiście brał udział w wielu akcjach dywersyjnych m.in. w wysadzaniu transportów wojskowych na linii Brześć – Mińsk i Mińsk – Homel. Przy okazji likwidowani byli konfidenci Gestapo. Podczas jednej z nocnych wędrówek „Wania” złamał pechowo nogę. Na kwaterze został przypadkowo aresztowany przez białoruską policję szukającą ukrywających się Żydów. Mimo dobrze podrobionych dokumentów nie został zwolniony i trafił do więzienia w Pińsku. Niemcy odkryli, że dokumenty są fałszywe i podejrzewali, kim jest „Wania" naprawdę. Zaczęły się brutalne przesłuchania połączone z torturami. Po latach dr Paczkowski wspominał o tym ze swoistym humorem:

Brawurową akcję rozbicia więzienia w Pińsku w dniu 18 stycznia 1943 przeprowadziła grupa dywersyjna pod dowództwem por. Jana Piwnika „Ponurego”. Uwolniono kilkudziesięciu więźniów, w tym także „Wanię”. Po wypoczynku w Warszawie dr Paczkowski powrócił do konspiracji. Najpierw został szefem Kedywu Obszaru Białystok, a później dowódcą 84 pułku piechoty w ramach 30 Dywizji Piechoty AK. W boju pod Mańczakami został ciężko ranny i ponownie do zdrowia wracał w Warszawie, gdzie zdążył wykurować się do wybuchu powstania warszawskiego. W czasie powstania – jako ranny – w walkach praktycznie nie uczestniczył. 16 września dowództwo wyznaczyło go do „nawiązania łączności z Armią Radziecką”. Dwa dni później przeprawił się na drugi brzeg Wisły i został aresztowany przez Sowietów.

W lipcu 1947 roku internowany w obozie NKWD nr 150 w GriazowcuDariusz Rogut, Internowani oficerowie Armii Krajowej w sowieckim obozie jenieckim nr 150 w Griazowcu w latach 1947-1948, w: Sowiecki system obozów i więzień, Łódź 2013, s. 89..

Wrócił do kraju po czterech latach i pracował jako lekarz w Warszawie, Górze Kalwarii i Żyrardowie. Jednocześnie był inwigilowany przez Urząd Bezpieczeństwa – jak większość AK-owców i weteranów Sił Zbrojnych na Zachodzie. Prawdopodobnie z tego powodu stracił stanowisko ordynatora.

Jest autorem wspomnień pt. Ankieta cichociemnego.

Zmarł w Warszawie, pochowany na cmentarzu Wojskowym na Powązkach (kwatera D14-2-22)Wyszukiwarka cmentarna - Warszawskie cmentarze.

Współpraca z organami bezpieczeństwa Polski Ludowej Alfred Paczkowski w 1950 roku rozpoczął współpracę ze służbami specjalnymi Polski Ludowej. Był konfidentem Informacji Wojskowej, później UB i SB. Rozpracowywał środowiska AK oraz repatriowanych żołnierzy Polskich Sił Zbrojnych. Zadenuncjował ukrywającego się pod fałszywym nazwiskiem ppłk. Wincentego Ściegiennego, szefa sztabu Białostockiego Okręgu AKDariusz Rogut, Internowani oficerowie Armii Krajowej w sowieckim obozie jenieckim nr 150 w Griazowcu w latach 1947-1948, w: Sowiecki system obozów i więzień, Łódź 2013, s. 109-110..

Ordery i odznaczenia

Krzyż Srebrny Orderu Wojennego Virtuti Militari nr 12117 Krzyż Walecznych dwukrotnie Złoty Krzyż Zasługi z MieczamiZbigniew Krotke: Polski Krzyż Zasługi 1923-2000. Dzieje i katalog. Białystok, Lublin: PTN, 2010, s. 109. Warszawski Krzyż Powstańczy

Przypisy

Publikacje Lekarz nie przyjmuje, Instytut Wydawniczy „Pax”, Warszawa 1981, ; kolejne wydania tej książki ukazywały się pod tytułem Ankieta cichociemnego, m.in. wydana przez Instytut Wydawniczy „Pax”, Warszawa, 1987,

Bibliografia Jan Szatsznajder, Cichociemni. Z Polski do Polski, Wrocław: Krajowa Agencja Wydawnicza RSW, 1985, .

Kategoria:Cichociemni Kategoria:Członkowie Komend Obszarów AK Kategoria:Dowódcy jednostek odtworzonych Armii Krajowej Kategoria:Kapitanowie lekarze II Rzeczypospolitej Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari (władze RP na uchodźstwie) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych Kategoria:Odznaczeni Warszawskim Krzyżem Powstańczym Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi z Mieczami Kategoria:Oficerowie 9 Pułku Ułanów Małopolskich Kategoria:Oficerowie 30 Dywizji Piechoty Armii Krajowej Kategoria:Oficerowie Kedywu AK Kategoria:Pochowani na Powązkach-Cmentarzu Wojskowym w Warszawie Kategoria:Polskie ofiary represji stalinowskich Kategoria:Tajni współpracownicy Służby Bezpieczeństwa PRL Kategoria:Uczestnicy kampanii wrześniowej (strona polska) Kategoria:Urodzeni w 1909 Kategoria:Więźniowie Obozu NKWD nr 150 w Griazowcu Kategoria:Zmarli w 1985 Kategoria:Żołnierze Wachlarza