Włodzimierz Jan Nałęcz (ur. 5 lutego 1865 w Kijowie, zm. 12 września 1946 w Jeruzalu k. Skierniewic) – polski malarz, rysownik, akwaforcista i literat. thumb|Włodzimierz Nałęcz, Z norweskich fiordów z 1895 r.

Życie Urodził się w osiadłej na Ukrainie rodzinie ziemiańskiej. Zdobył wszechstronne wykształcenie artystyczne, studiował w Cesarskiej Akademii Sztuk Pięknych w Petersburgu pod kierunkiem Iwana Ajwazowskiego, Pawła Czistiakowa i Walerija Jakobiego. Jako stypendysta podróżował po Europie i kontynuował naukę m.in. w Belgii, Szwecji i Anglii. W Niemczech uczęszczał na zajęcia w Düsseldorfie u profesora tamtejszej Akademii Eugène’a Dückera, w Norwegii pracował pod kierunkiem pejzażystów Hansa Dahla i Adelsteena Normanna. Po ukończeniu studiów artysta wyjechał na kilka lat do Paryża, gdzie uczęszczał do szkoły Edmonda Petitjeana i skąd robił wyprawy do innych krajów m.in. do Szwajcarii i Szkocji. Największą wyprawę odbył w 1897, odwiedził wtedy północną Norwegię docierając za koło podbiegunowe.

W 1899 Nałęcz ożenił się z Zofią z Sułowskich i zamieszkał w Żytomierzu, w 1907 przeprowadził się na stałe do Warszawy, gdzie pracował jako nauczyciel i zajmował się działalnością artystyczną. Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości zainteresował się tematyką morską, w 1920 założył obok Lisiego Jaru pracownię, w której prowadził kursy pejzażu morskiego. Był założycielem i wieloletnim prezesem Koła Marynistów Polskich, brał udział w zakładaniu Ligi Żeglugi Polskiej, przekształconej później w Ligę Morską i Rzeczną. Był popularyzatorem tematyki morskiej, pracował jako korespondent morski dla „Kuriera Warszawskiego”, a później „Rzeczpospolitej”. Współredagował pisma „Bandera Polska”, a następnie „Morze”.

Artysta przeżył II wojnę światową, lecz utracił obie pracownie, zarówno w Warszawie, jak i w Lisim Jarze. Przepadła też znaczna część jego dorobku artystycznego. Bezpośrednio po wojnie zaproponowano mu stanowisko rektora Państwowej Wyższej Szkoły Sztuk Pięknych w Sopocie (przemianowanej później na Państwową Wyższą Szkołę Sztuk Plastycznych w Gdańsku), jednak ze względu na podeszły wiek nie mógł się podjąć tego zadania. Wkrótce zmarł i został pochowany w Jeruzalu pod Skierniewicami.

Twórczość Włodzimierz Nałęcz malował przede wszystkim pejzaże, posługiwał się głównie techniką olejną, akwarelą, rzadziej temperą i pastelami. Sporadycznie tworzył akwaforty, najbardziej znany jest cykl Morze i flota polska z 1938.

Był wszechstronnym pejzażystą, i chociaż obecnie kojarzony jest z tematyką marynistyczną związaną z polskim wybrzeżem, to jego dorobek artystyczny jest zróżnicowany. Z okresu studiów na szczególną uwagę zasługują obrazy namalowane w Norwegii, w późniejszym okresie malował wybrzeża holenderskie, angielskie i francuskie (Bretania), tworzył pejzaże alpejskie i krajobrazy Wielkiej Brytanii. W 1896 mając zamiar przystąpić do wielkiego projektu Panorama Tatr przygotowywał się malując i szkicując na Podhalu. W następnym roku malował ponownie krajobrazy norweskie i antarktyczne, otrzymując za nie nagrodę w Salonie des Champs Elysées. Plonem podróży artystycznej na Krym, był cykl obrazów ilustrujących Sonety krymskie Adama Mickiewicza.

W niepodległej Polsce artysta skoncentrował się głównie na polskim wybrzeżu, malując tzw. mariny, scenki rodzajowe z życia Kaszubów oraz statki floty handlowej i okręty marynarki wojennej. Był autorem dużego cyklu obrazów historycznych, z których największe uznanie zdobyła wystawiana w Zamku Królewskim w Warszawie Bitwa pod Oliwą. Włodzimierz Nałęcz zajmował się także publicystyką, wydał też kilka książek.

Wybrane prace Cichy wieczór w fiordzie Dżdżysty dzień w Norwegii Jezioro Czterech Kantonów, 1893 Widok na Mont Blanc Holenderskie łodzie rybackie U brzegów Holandii Cisza morska na wybrzeżu bretońskim Wieczór w Pont Aven W kraju obłoków Loch Duich Loch Maree Tatry z Doliny Białej Wody, 1896 Krajobraz tatrzański W fiordach Lofodenu, 1897 Noc letnia za kołem arktycznym Słońce wieczorne nad morzem Lato na Wołyniu Dniepr, po 1898, Znad Słuczy Ałuszta z rana, 1903 Morze u brzegów Odessy Wacław Dunin-Wąsowicz strzeże brzegów Helu Jan Bąk-Lanckoroński, ostatni komendant w Pucku, zdobywa fortelem wojennym okręt szwedzki „Cristina” Zwycięstwo hetmana Karola Chodkiewicza na morzu nad Szwedami pod Szakiem w r. 1609 Bitwa pod Oliwą (Zwycięski atak floty polskiej na szwedzką dnia 26 listopada 1627 pod Oliwą).

Publikacje Moje wędrówki artystyczne, Wydawnictwo Księgarni Nakładowej M. Szczepkowskiego. Warszawa 1914, Od Tyńca do Jastarni szlakiem wodnym naszym, 1920, Na bursztynowym szlaku, 1926, Album morski 1930.

Bibliografia

Linki zewnętrzne Publikacje Włodzimierza Nałęcza w bibliotece Polona

Kategoria:Absolwenci i studenci Cesarskiej Akademii Sztuk Pięknych w Petersburgu Kategoria:Artyści związani z Warszawą Kategoria:Ludzie urodzeni w Kijowie Kategoria:Polscy maryniści Kategoria:Polscy pejzażyści Kategoria:Polscy rysownicy Kategoria:Pochowani w Jeruzalu Kategoria:Urodzeni w 1865 Kategoria:Zmarli w 1946