Anatolij Władimirowicz Sofronow (ros. Анатолий Владимирович Софронов, ur. w Mińsku, zm. 10 września 1990 w Moskwie) – radziecki publicysta, poeta i dramaturg.
W młodości pracował w fabryce jako frezer, ślusarz, a następnie redaktor gazetki zakładowej. W 1937 ukończył studia na wydziale literackim Rostowskiego Instytutu Pedagogicznego. Od 1940 r. członek WKP(b)-KPZR. W czasie II wojny światowej korespondent frontowy gazety „Izwiestija”. Jego najsłynniejsze dzieła to sztuka W pewnym mieście („В одном городе”) z 1946 roku (wydanie polskie 1949) i dramat Moskiewski charakter („Московский характер”) z 1948 (wydanie polskie 1949). W latach 1948–1953 był sekretarzem zarządu Związku Pisarzy ZSRR, a w 1953–1986 pełnił funkcję redaktora naczelnego tygodnika „Ogoniok”.
Twórczość Sofronow debiutował drukiem w 1929, za właściwy debiut literacki uznaje się jednak publikację zbioru wierszy Słoneczne dni („Солнечные дни”) w 1934. Opublikował ponad 40 sztuk teatralnych podejmujących aktualną problematykę, wykraczającą jednak poza ramy oficjalnej polityki kulturalnej, m.in. przez komediową i wodewilową osnowę dramatów. Był także autorem zbiorów wierszy, pieśni, poematów, scenariuszy filmowych i librett operetkowych.
Nagrody i odznaczenia Sofronow był laureatem licznych państwowych nagród i odznaczeń, m.in.: Nagroda Stalinowska, dwukrotnie: 1948 (za W pewnym mieście) i 1949 r. (za Moskiewski charakter) Medal Sierp i Młot (16 stycznia 1981) Order Rewolucji Październikowej (1971) Państwowa Nagroda RFSRR im. K. Stanisławskiego (1973) – za dramaty Spadek („Наследство”) i Huragan („Ураган”) Order Lenina, trzykrotnie Order Czerwonego Sztandaru Pracy Bohater Pracy Socjalistycznej (16 lutego 1981)
Odbiór Sofronowa w Polsce Pisarz tłumaczony i wystawiany w Polsce na przełomie lat 40. i 50. XX w.
We współczesnej polskiej kulturze masowej znany przede wszystkim za pośrednictwem wypowiedzi Stanisława Anioła z serialu telewizyjnego Alternatywy 4 (1983). Anioł twierdzi, że Sofronow pisał w kuźni, ponieważ odgłosy pracy mobilizowały go do wysiłku twórczego. Apokryficzna postać pisarza Sofronowa pomyślana przez twórców filmu jako satyra na pseudoerudycję peerelowskich działaczy oświatowo-kulturalnych oraz jako ironiczne przywołanie wzorców socrealistycznychW filmie nie ma mowy o Anatoliju Sofronowie, chociaż nazwisko kojarzono zapewne z pisarzem radzieckim tłumaczonym w Polsce. W latach 1886–1935 żył także Anempodist Sofronow, pisarz jakucki. Zob. http://www.chronologia.pl/osoba-soan18861114z0-wd.html obecnie funkcjonuje jako symbol swoistej grafomanii oraz mityczny klasyk, autor aforyzmów.
Przypisy
Linki zewnętrzne Polskie realizacje sceniczne dramatów Sofronowa w bazie e-teatr.pl Fragment sprawozdania Sofronowa „O pewnej antypatriotycznej grupie krytyków teatralnych” opublikowanego 11.02.1949 r. w „Prawdzie”
Kategoria:Bohaterowie Pracy Socjalistycznej Kategoria:Członkowie Komunistycznej Partii Związku Radzieckiego Kategoria:Członkowie Związku Pisarzy ZSRR Kategoria:Laureaci Nagrody Stalinowskiej Kategoria:Libreciści operetkowi Kategoria:Odznaczeni Orderem Czerwonego Sztandaru Pracy Kategoria:Odznaczeni Orderem Lenina Kategoria:Odznaczeni Orderem Rewolucji Październikowej Kategoria:Odznaczeni Orderem Wojny Ojczyźnianej I klasy Kategoria:Pisarze socrealiści Kategoria:Pisarze związani z Mińskiem Kategoria:Pisarze związani z Rostowem nad Donem Kategoria:Pochowani na Cmentarzu Trojekurowskim w Moskwie Kategoria:Radzieccy dramaturdzy Kategoria:Radzieccy dziennikarze Kategoria:Radzieccy korespondenci wojenni Kategoria:Radzieccy poeci Kategoria:Radzieccy scenarzyści Kategoria:Rosyjscy autorzy pamiętników i dzienników Kategoria:Rosyjscy dramaturdzy XX wieku Kategoria:Rosyjscy dziennikarze Kategoria:Rosyjscy korespondenci wojenni Kategoria:Rosyjscy poeci XX wieku Kategoria:Rosyjscy scenarzyści XX wieku Kategoria:Rosyjscy tekściarze Kategoria:Rosyjscy tłumacze Kategoria:Urodzeni w 1911 Kategoria:Zmarli w 1990 Kategoria:Ludzie urodzeni w Mińsku Kategoria:Radzieccy artyści socrealizmu