mały|Grób Ireny Babel i Stefana Rydla na cmentarzu Rakowickim w Krakowie Irena Babel (ur. 9 lutego 1914 we Lwowie, zm. 22 listopada 1993 w Krakowie) – polska aktorka i reżyser teatralna, także pedagog i tłumaczka.

Życiorys Urodziła się w rodzinie Jana Langiera i Jadwigi Joanny z domu Dworzaczek. W 1931 roku zdała maturę w Gimnazjum im. Królowej Jadwigi we Lwowie. W latach 1931–1934 studiowała w Głównej Szkole Gospodarczej Żeńskiej w k. Lwowa. Potem studiowała języki i ukończyła szkołę plastyki.

W czasie okupacji niemieckiej pracowała w Radzie Głównej Opiekuńczej, w dziale opieki nad więźniami, tzw. Patronacie; brała udział w ratowaniu dzieci wywiezionych z Zamojszczyzny.

Po wojnie, w 1945 roku kształciła się w Studiu przy Starym Teatrze w Krakowie. Jako aktorka zadebiutowała w 1946 roku i rozpoczęła pracę w Teatrze Kameralnym TUR w Krakowie. W 1947 roku przeniosła się do Teatru im. J. Słowackiego, gdzie występowała do 1949 roku. 5 lipca 1949 roku zdała egzamin reżyserski w Państwowej Wyższej Szkoły Teatralnej w Łodzi. Została reżyserem Sceny Komediowo-Muzycznej warszawskiego Teatru Nowego (1949–1950), a następnie Teatru im. J. Słowackiego w Krakowie (1950–1955). W 1955 roku rozpoczęła pracę w warszawskim Teatrze Powszechnym – najpierw jako reżyserka (1955–1956), a potem jako kierowniczka artystyczna (1956–1963). Kolejnym miejscem pracy artystki był Teatr Klasyczny w Warszawie, gdzie była reżyserką w latach 1963–1966, a później pełniła funkcję dyrektorki naczelnej i artystycznej w Teatrze Ludowym w Krakowie - Nowej Hucie (1966–1971). W roku 1970 została pedagożką Wydziału Aktorskiego PWST w Krakowie, gdzie wykładała do 1989. W latach 1971–1972 reżyserowała w Teatrze im. J. Słowackiego.

Autorka monografii o Marii Dulębie, polskiej aktorce.

Zmarła w Krakowie, pochowana na cmentarzu Rakowickim (kwatera AB-zach-10).

Życie prywatne Jej pierwszym mężem od 1935 był adwokat Władysław Babel de Fronsberg, drugim, od 12 sierpnia 1959, aktor Stefan Rydel.

Spektakle teatralne (m.in.) Role 1945: Powrót Odysa jako Penelopa (reż. Tadeusz Kantor) 1946: Powrót posła jako Pani Podkomorzyna (reż. M. Dulęba) 1947: Wariatka z Chaillot jako Józefina (reż. Emil Chaberski)

Prace reżyserskie 1949: Judyta 1949: Aurora 1950: Moralność pani Dulskiej 1951: Sprawa Pawła Eszteraga 1951: W Błędomierzu 1951, 1969: Mirandolina 1952: Trzydzieści srebrników 1952: Piąta symfonia 1953: Kopernik 1953: Rozbity dzban 1953: Profesja pani Warren 1954: Takie czasy 1954, 1960: Kaukaskie koło kredowe 1955: Romans malajski 1956: Suchy kraj 1956: Eskapada 1956: Ararat 1957, 1959, 1961, 1962, 1976: Wojna i pokój 1957: Klątwa 1957: Straszna zabawa 1959: Hamlet 1959: Pod mlecznym lasem 1960: Cyd 1961: Głupiec i inni 1961: Zaczarowany las 1962: Elżbieta, królowa Anglii 1962: Heloiza i Abelard 1962: Siedmiu przeciw Tebom. Antygona 1963: Kontinuitaet 1963: Trzej muszkieterowie (z Jackiem Szczękiem) 1964: Odkryte karty 1964, 1968: Róża 1964: Kto uratuje wieśniaka 1965: Kalendarz starych mężów 1966: Sie kochamy 1966: Cezar i Kleopatra 1966: Rycerz ognistego pieprzu 1967: Blues dla pana Charlie 1967: Zygmuntowskie czasy 1967: Wiśniowy sad 1968: Mąż i żona 1968: Meteor 1969: Filip z prawdą w oczach 1969: Król Jan według Szekspira 1970: Fircyk w zalotach 1970: Kordian 1971: W małym dworku 1972: Dom kobiet 1973: O świcie jest tu spokojnie 1974: Elektra 1977: Poloneza czas zacząć... 1978: Tragiczna historia Hamleta

Ordery i odznaczenia Złoty Krzyż Zasługi (1970) Medal 10-lecia Polski Ludowej (28 stycznia 1955) - Uchwała Rady Państwa nr 0/245 - na wniosek Ministra Kultury i Sztuki. Złota Odznaka Krakowskiego Klubu Miłośników Teatru (1970)

Nagrody 1951: Wyróżnienie za reżyserię przedstawienia W Błędomierzu Jarosława Iwaszkiewicza w Teatrach Dramatycznych w Krakowie na Festiwal Polskich Sztuk Współczesnych 1955: Wyróżnienie Podkomitetu Literatury i Sztuki Nagrody Państwowej (zespołowe) za reżyserię i inscenizację sztuki Bertolta Brechta Kaukaskie kredowe koło w Teatrze im. J. Słowackiego w Krakowie 1958: Puchar Przechodni czytelników „Kuriera Polskiego” za przedstawienie Wojna i pokój według Lwa Tołstoja w Teatrze Powszechnym w Warszawie 1984: List gratulacyjny Ministra Kultury i Sztuki z okazji Międzynarodowego Dnia Teatru Źródło:.

Przypisy

Linki zewnętrzne

Kategoria:Dyrektorzy Teatru Ludowego w Krakowie Kategoria:Ludzie urodzeni we Lwowie Kategoria:Odznaczeni Medalem 10-lecia Polski Ludowej Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (Polska Ludowa) Kategoria:Pochowani na cmentarzu Rakowickim Kategoria:Polskie aktorki teatralne Kategoria:Polscy reżyserzy teatralni Kategoria:Urodzeni w 1914 Kategoria:Nauczyciele akademiccy Akademii Sztuk Teatralnych im. Stanisława Wyspiańskiego w Krakowie Kategoria:Zmarli w 1993