Cudokaczka (Callonetta leucophrys) – gatunek średniej wielkości ptaka wodnego z rodziny kaczkowatych (Anatidae). Zamieszkuje Amerykę Południową. Nie jest zagrożona. Od XX w. jest licznie hodowana w niewoli.
Systematyka Jest jedynym przedstawicielem rodzaju Callonetta. Wraz ze zbrojówką (Merganetta armata) umieszczana jest w plemieniu Merganettini w obrębie podrodziny kaczek. Nie wyróżnia się podgatunków.
Morfologia Wymiary długość ciała: 35–38 cm masa ciała: 190–435 g
Zasięg występowania Cudokaczka zamieszkuje Amerykę Południową – od Boliwii po południową Brazylię, Urugwaj i północną Argentynę. Jest gatunkiem niemigrującym, choć po sezonie lęgowym rozprasza się na niewielkie odległości, pojawiając się na niższych wysokościach i zbliżając do wybrzeży.
Komisja Faunistyczna Sekcji Ornitologicznej Polskiego Towarzystwa Zoologicznego wymienia ją na liście gatunków stwierdzonych w Polsce, lecz nie zaliczonych do awifauny krajowej (kategoria E w klasyfikacji AERC – pojaw nienaturalny).
Ekologia i zachowanie left|thumb|Jaja z kolekcji muzealnej Środowisko Bagniste lasy tropikalne, bagniste polany na nizinnych, dobrze zadrzewionych obszarach. Także zaciszne sadzawki i niewielkie strumienie. Pożywienie Żywi się drobnymi roślinami wodnymi, planktonem, małymi owadami i skorupiakami. Lęgi W prowincji Corrientes w północno-wschodniej Argentynie szczyt sezonu lęgowego przypada na październik i listopad. Pisklęta obserwowano na początku stycznia w południowej Brazylii, a opierzone osobniki młodociane na początku lutego w południowej Brazylii i w połowie stycznia w północnej Argentynie. Gniazdo Gniazduje na drzewie – w dziupli lub starych gniazdach innych ptaków zbudowanych z gałązek. Jaja W zniesieniu 6–12 jaj. Samica sama wysiaduje jaja przez około 26 dni, natomiast samiec pomaga jej wodzić pisklęta. Pisklęta W chwili wyklucia ważą 170–200 g. Pierwsze pióra wyrastają im po 2 tygodniach. Pełne ubarwienie uzyskują dopiero po 3 miesiącach.
Status zagrożenia Międzynarodowa Unia Ochrony Przyrody (IUCN) uznaje cudokaczkę za gatunek najmniejszej troski (LC – Least Concern) nieprzerwanie od 1988 roku. Liczebność populacji na wolności, według szacunków organizacji Wetlands International z 2021 roku, prawdopodobnie mieści się w przedziale 25–100 tysięcy osobników. BirdLife International ocenia trend liczebności populacji jako spadkowy ze względu na utratę siedlisk leśnych.
Hodowla Obecnie jest licznie hodowana w amatorskich hodowlach. Zaczęto ją sprowadzać do Europy w 1907 roku. Poza sezonem lęgowym można je trzymać w stadkach z innymi gatunkami ptaków. Są karmione standardowym pokarmem dla małych kaczek (ziarna pszenicy, owsa, kukurydzy i jęczmienia w formie śruty, mieszanki przemysłowe, zielonki, a młode dodatkowo pasze pochodzenia zwierzęcego).
Zobacz też ptaki obserwowane w Polsce, lecz nie zaliczone do polskiej awifauny
Przypisy Systematyka i nazwy polskie za:
Linki zewnętrzne
Kategoria:Kaczkowate Kategoria:Ptaki Ameryki Południowej Kategoria:Ptaki ozdobne Kategoria:Gatunki i podgatunki zwierząt nazwane w 1816 roku Kategoria:Taksony opisane przez Louisa Pierre’a Vieillota