Obcy – ósmy pasażer Nostromo

Obcy – ósmy pasażer Nostromo () – brytyjsko-amerykański horror fantastycznonaukowy w reżyserii Ridleya Scotta z 1979 roku, pierwsza część serii Obcy.

Pierwszy z serii filmów połączonych osobą głównej bohaterki – Ellen Ripley, odtwarzanej przez Sigourney Weaver, oraz stworzoną przez Hansa Gigera postacią Obcego.

Film zapoczątkował pierwszą amerykańską serię, w której główną, heroiczną rolę gra kobieta. W roku 2002 Biblioteka Kongresu USA uznała film za „znaczący kulturowo”. Oznacza to jego szczególną ochronę, jako dziedzictwa kulturowego i przechowywanie w amerykańskim Narodowym Rejestrze Filmowym.

W 2003 roku powstała wersja reżyserska filmu. Pierwotną wersję uzupełniono o wcześniej usunięte sceny oraz cyfrową, stereofoniczną ścieżkę dźwiękową.

Obsada Sigourney Weaver – III oficer pokładowa (WO) Ellen Ripley Tom Skerritt – kapitan Arthur Dallas Ian Holm – oficer naukowy Ash Veronica Cartwright – nawigator Joan Lambert Yaphet Kotto – chief mechanik Dennis Parker Harry Dean Stanton – mechanik Samuel Brett John Hurt – I oficer pokładowy (XO) Thomas Kane Bolaji Badejo, , – obcy – MATKA (głos)

Fabuła Rok 2122. Frachtowiec kosmiczny USCSS wraca na Ziemię z Thedus wraz z rafinerią do przetwarzania wzbogaconej rudy (20 mln ton rudy). Steruje nim komputer pokładowy o nazwie Matka (MU-TH-UR), a załoga pozostaje w stanie . Spokój podróży zakłóca tajemniczy sygnał wysyłany z księżyca planety w układzie Zeta 2 Reticuli. Nieznany sygnał błędnie rozpoznany jako SOS, a będący w rzeczywistości ostrzeżeniem został odebrany przez Matkę, która budzi załogę z anabiozy.

Ludzie lądują Nostromo na księżycu (często mylonym z planetą) Acheron (), pozostawiając na orbicie rafinerię, w trakcie lądowania statek doznaje kilku uszkodzeń, spowodowanych zassaniem pyłu z atmosfery. Podczas gdy mechanicy Brett i Parker naprawiają uszkodzenia, do zbadania tajemniczego sygnału zostaje wysłana trzyosobowa ekipa zwiadowcza (Dallas, Lambert i Kane). Znajduje ona stary wrak statku kosmicznego nieznanej cywilizacji. W jego wnętrzu odkrywają szkielet członka obcej załogi, a także olbrzymią ładownię wypełnioną setkami skórzastych jaj.

Kane, który odkrył jaja, zostaje zaatakowany przez pająkowatą formę życia (larwę zwaną facehuggerem, czyli twarzołapem). Z przyczepionym do twarzy organizmem zostaje przetransportowany na prom, gdzie reszta załogi stara się uwolnić Kane’a od intruza. Badania wykazują, że tajemniczy organizm podtrzymuje Kane’a przy życiu i nie sposób go ściągnąć bez szkody dla zainfekowanego oficera. Pozostawiają go więc w takim stanie, zastanawiając się nad dalszymi krokami. Po pewnym czasie organizm odpada i umiera.

Po tym wypadku Kane wraca do zdrowia i zaczyna normalnie funkcjonować. Jednak podczas ostatniego posiłku przed hibernacją z klatki piersiowej mężczyzny wydostaje się wężowata postać, powodując śmierć żywiciela. Ten moment stanie się punktem zwrotnym – młody obcy przeobraża się z poczwarki w przerażającego potwora, który zabija kolejnych członków załogi.

Trzecią ofiarą obcego pada kapitan statku, Dallas. Wkrótce potem okazuje się, że jeden z członków załogi – oficer naukowy Ash jest androidem. Od niego bohaterowie dowiadują się straszliwej prawdy, że zostali celowo skierowani przez korporację w celu sprowadzenia za wszelką cenę obcej formy życia. Nawet życie załogi miało być drugorzędne.

W końcu przy życiu pozostają jedynie kot Jonesy i I oficer Ripley, której udaje się zdetonować statek kosmiczny i uciec w kapsule ratunkowej. Jednakże przed Ripley na pokład kapsuły ratunkowej przedostaje się także obcy. Dochodzi do ostatecznego pojedynku Ripley i obcego, podczas którego Ripley wyrzuca obcego przez śluzę w przestrzeń kosmiczną.

Kontynuacje Obcy – ósmy pasażer Nostromo i jego sukces stał się fundamentem powstania trylogii opisującej życie Ellen Ripley. Kasowość serii przerosła wszelkie oczekiwania, a twórcy filmowi postanowili zaskoczyć widzów, ożywiając Ripley (która ginie w trzeciej części) i stawiając ją raz jeszcze przeciwko Obcemu. Jean-Pierre Jeunet postanowił kontynuować historię Obcego, m.in. podejmując wątek Davida Finchera. Po śmierci Ellen została sklonowana na podstawie materiału genetycznego (wątek badań genetycznych zaczerpnięty z poprzedniej części), a klon Ripley osadzony został w laboratorium, będącym zarazem więzieniem (podobnie jak w Obcym 3). Dzięki podobnym zabiegom, twórcom udało się raz jeszcze wkupić w łaski widzów, a trylogia Ellen Ripley zastąpiona została szybko czteropakami serii opisanymi jako Kwadrylogia Obcego (ang. Alien Quadrilogy). mały|Jeden z 12 gargulców opactwa w Paisley (Szkocja), znany ze swojego podobieństwa do ksenomorficznego stworzenia z filmów Obcy. Obiekt wyremontowany w latach 90. Liczne są nawiązania do istot pojawiających się w serii – występują one w książkach i komiksach, które budują świat Obcego. W nawiązaniu do komiksowej tradycji przeciwstawiania sobie postaci pochodzących z zupełnie różnych utworów, z inicjatywy reżysera Paula W.S. Andersona powstał crossover Obcy kontra Predator (Alien vs. Predator), który doczekał się także swojego sequela.

Nagrody Oscar 1979 za najlepsze efekty wizualne (oraz nominacja za najlepszą scenografię) Nagroda Saturn w kategorii najlepszy film fantastycznonaukowy w 1979. Nagroda Brytyjskiej Akademii Filmowej (BAFTA) za najlepszą scenografię w 1979, dla Michaela Seymoura. Film otrzymał nagrodę Hugo w kategorii najlepsza prezentacja dramatyczna w 1980 roku.

Odbiór W serwisie Rotten Tomatoes 98% z 123 recenzji filmu jest pozytywne, zaś średnia ocen wyniosła 9.1 na 10. Agregator Metacritic przyznał filmowi wynik 89/100 na podstawie 34 recenzji.

Redaktorzy witryny filmyfantastyczne.pl wymienili projekt w notowaniu stu najlepszych horrorów, jakie kiedykolwiek powstały, przypisując mu pozycję pierwszą„TOP 100: najlepsze horrory i filmy grozy”. filmyfantastyczne.pl. 2016-01-08. [dostęp 2017-01-20]..

W Polsce film zrecenzowała Dorota Malinowska dla „Fantastyki” (11/87, s. 64).

Przypisy

Linki zewnętrzne

Obcy – ósmy pasażer Nostromo na stronie Klubu Miłośników Filmu

Kategoria:Amerykańskie filmy fantastycznonaukowe Kategoria:Amerykańskie filmy z gatunku horror Kategoria:Brytyjskie filmy fantastycznonaukowe Kategoria:Brytyjskie filmy z gatunku horror Kategoria:Filmy w reżyserii Ridleya Scotta Kategoria:Amerykańskie filmy z 1979 roku Kategoria:Brytyjskie filmy z 1979 roku Kategoria:Filmy o życiu pozaziemskim Kategoria:Filmy wytwórni 20th Century Fox Kategoria:Filmy z serii Obcy Kategoria:Filmy w National Film Registry Kategoria:Filmowe ścieżki dźwiękowe Jerry’ego Goldsmitha Kategoria:Amerykańskie filmy zrealizowane w koprodukcji międzynarodowej Kategoria:Filmy fantastyczne z 1979 roku Kategoria:Filmy nagrodzone Oscarem za najlepsze efekty specjalne Kategoria:Brytyjskie filmy zrealizowane w koprodukcji międzynarodowej