thumb|Grób Edwarda Rajbera na cmentarzu żydowskim w Warszawie Edward Rajber (jid. עדוואַַרד רײַבער; ur. 2 kwietnia 1910 w Rzeszowie, zm. 10 marca 1984 w Warszawie) – polski działacz społeczności żydowskiej, w latach 1968–1984 przewodniczący Towarzystwa Społeczno-Kulturalnego Żydów w Polsce.

Życiorys Urodził się w Rzeszowie w biednej rodzinie żydowskiej. Od najmłodszych lat angażował się w pracę w związku zawodowym, skupiającym najbiedniejszą warstwę społeczną – robotników, służących i niewykwalifikowanych. Działał w Komunistycznym Związku Młodzieży Polskie oraz Komunistycznej Partii Polski. Brał udział w kampanii wrześniowej, a w listopadzie 1939 uciekł do Związku Sowieckiego. Pracował tam w kopalni węgla i działał na rzecz społeczności żydowskiej w Związku Patriotów Polskich.

W 1946 jako repatriant wrócił do Polski i osiadł w Dzierżoniowie. Tam podjął pracę w zakładach włókienniczych, a także organizował dla ludności żydowskiej kursy dające możliwość zdobycia zawodu. Działał w Polskiej Partii Robotniczej i PZPR. W latach 1947–1956 sprawował funkcję I sekretarza Komitetu Miejskiego i Powiatowego w Dzierżoniowie, następnie zaś m.in. w Kłodzku, Ziębicach i Lubaniu Śląskim. Był członkiem Rady Frontu Jedności Narodu.

W 1962 został wybrany na stanowisko sekretarza generalnego Towarzystwa Społeczno-Kulturalnego Żydów w Polsce i w tym samym roku przeprowadził się do Warszawy. Zajmował się sprawami dzieci i młodzieży żydowskiej. Organizował kolonie i obozy letnie, wspierał finansowo dom dziecka w Świdrze oraz organizował spotkania dla studentów. Po antysemickiej kampanii będącej następstwem wydarzeń marcowych został wybrany przewodniczącym Towarzystwa. Funkcję tę pełnił do śmierci w 1984. Był członkiem Rady Artystycznej Państwowego Teatru Żydowskiego"Życie Warszawy", nr 70 z 22 marca 1984, s. 12 (nekrolog).

Pochowany jest na cmentarzu żydowskim przy ulicy Okopowej w Warszawie (kwatera 8, rząd 9)Grób Edwarda Rajbera w bazie danych Cmentarza Żydowskiego przy ul. Okopowej w Warszawie. Jego żona Hanna Mistowska-Rajber (zm. 2021) była członkiem Zarządu Głównego TSKŻ.

Odznaczony m.in. Orderem Sztandaru Pracy II klasy, Krzyżami Komandorskim i Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski, Srebrnym Krzyżem Zasługi, a także Medalem 30-lecia Polski Ludowej.

Przypisy

Bibliografia

"Trybuna Ludu", nr 62 z 13 marca 1984, s. 5; nr 63 z 14 marca 1984, s. 5 (nekrologi)

Kategoria:Członkowie Frontu Jedności Narodu Kategoria:Ludzie urodzeni w Rzeszowie Kategoria:Ludzie związani z Dzierżoniowem Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Medalem 30-lecia Polski Ludowej Kategoria:Odznaczeni Orderem Sztandaru Pracy II klasy Kategoria:Odznaczeni Srebrnym Krzyżem Zasługi Kategoria:Pierwsi sekretarze Komitetów Miejskich PZPR Kategoria:Pierwsi sekretarze Komitetów Powiatowych PZPR Kategoria:Pochowani na cmentarzu żydowskim na Woli w Warszawie Kategoria:Działacze Komunistycznej Partii Polski Kategoria:Politycy PPR Kategoria:Polscy działacze społeczności żydowskiej Kategoria:Urodzeni w 1910 Kategoria:Zmarli w 1984