Dionizja (Dioniza) Wawrzykowska-Wierciochowa (ur. 22 września 1908 w Opatowcu, zm. 1997) – polska historyczka, nauczycielka, pisarka i eseistka. Zajmowała się historią kobiet polskich, w tym działaczek politycznych, społecznych i rewolucyjnych. Była autorką biografii Anny Pustowojtówny, Marii Bohuszewiczówny, Marii Mendelsonowej, Marii Wysłouchowej, Jadwigi Jahołkowskiej, Filipiny Płaskowickiej, Stefanii Sempołowskiej i wielu innych zasłużonych Polek. Opracowała i wydała Pamiętniki Marii Bohuszewiczówny.
Życiorys Ukończyła Wydział Historii Wyższego Kursu Nauczycielskiego w Krakowie, Studium Pracy Społeczno-Oświatowej w Warszawie oraz Wydział Pedagogiczny Wolnej Wszechnicy Polskiej w Warszawie. Jako pisarka debiutowała w 1929 roku na łamach prasy. W latach 1932–1939 pracowała w szkolnictwie. W okresie wojny działała w tajnym nauczaniu. W swoim mieszkaniu przy ul. Krechowieckiej 6 na Żoliborzu ukrywała Żydów. W 1944 roku uzyskała stopień doktora. W latach 1950–1959 pracowała ponownie w szkolnictwie. W 1978 roku otrzymała nagrodę Ministra Obrony Narodowej.
Była autorką haseł w Polskim Słowniku Biograficznym i Słowniku biograficznym działaczy polskiego ruchu robotniczego.
Wybrana twórczość Mazurek Dąbrowskiego. Dzieje polskiego hymnu narodowego Maria Bohuszewiczówna Muza Słowackiego i Chopina: Opowieść biograficzna o Marii Wodzińskiej Najdziwniejszy z adiutantów. Opowieść o Annie Henryce Pustowójtównie Naprzód Warszawa! Promienna. Opowieść biograficzna o Klaudynie z Działyńskich Potockiej Sercem i orężem ojczyźnie służyły. Emilia Plater i inne uczestniczki powstania listopadowego 1830-1831 Wysłouchowa. Opowieść biograficzna Z orlego gniazda Z umiłowania. opowieść biograficzna o Wandzie z Wolskich Umińskiej Od prządki do astronautkiSzczegółowy opis. katalog.nukat.edu.pl.
Wybrane publikacje historyczne Z dziejów kobiety wiejskiej, Warszawa 1961.
Odznaczenia i nagrody Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski (1960)Odznaczenia dla wybitnych działaczek, [w:] „Trybuna Robotnicza”, nr 7, 8 marca 1960, s. 2. Nagroda im. Ludwika Waryńskiego (1988) za książkę „Nie po kwiatach los je prowadził. Kobiety polskie w ruchu rewolucjnym” (Wydawnictwo „Iskry”, 1987)Doroczne Nagrody im. Ludwika Waryńskiego, „Trybuna Ludu”, nr 99, 29 kwietnia 1988, s. 1.
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Polscy historycy Kategoria:Polscy nauczyciele Kategoria:Polscy pisarze współcześni Kategoria:Polscy prozaicy Kategoria:Polscy publicyści Kategoria:Urodzeni w 1908 Kategoria:Nauczyciele akademiccy Wolnej Wszechnicy Polskiej Kategoria:Zmarli w 1997 Kategoria:Ludzie urodzeni w Opatowcu Kategoria:Współpracownicy Polskiego Słownika Biograficznego Kategoria:Autorzy biogramów w Słowniku biograficznym działaczy polskiego ruchu robotniczego