Święta

Imieniny obchodzą: Aaron, Abraham, Arnold, Atanazja, Bogdan, Bogodar, Bogudar, Bożdar, Bożydar, Dionizy, Dionizjusz, Ginter, Guncerz, Gunter, Jan, Ludwik, Piotr, Przedpełk, Sara, Sybilla i Wincenty. Azerbejdżan – Święto Armii i Marynarki Wojennej Stany Zjednoczone – Dzień Leifa Erikssona Uganda – Święto Niepodległości Kanada, Stany Zjednoczone – Dzień zapobiegania pożarom Międzynarodowe – Światowy Dzień Poczty obchodzony w rocznicę założenia Powszechnego Związku Pocztowego (UPU) w 1874 roku (ustanowione przez Zgromadzenie Ogólne ONZ) Polska Dzień Znaczka Pocztowego (od 1956 w rocznicę podpisania konwencji pocztowej w Bernie w 1874) Rozpoczyna się Tydzień Pisania Listów (do 15 października) Wspomnienia i święta w Kościele katolickim na brewiarz.katolik.pl. obchodzą: Abraham, patriarcha św. Cyryl Bertram i siedmiu towarzyszy (męczennicy) św. Dionizy i towarzysze (w Polsce 10 października) św. Gislen (pustelnik) św. Jan Leonardi (prezbiter) św. Jan Henryk Newman (filipin i kardynał) św. Ludwik Bertrand (dominikanin) bł. Kacper Vaz, bł. Maria Vaz i bł. Jan Roman (męczennicy) bł. Wincenty Kadłubek (biskup)

Wydarzenia w Polsce thumb|Fontanna Neptuna w Gdańsku

1292 – Została podpisana ugoda, na mocy której Władysław Łokietek wraz z bratem Kazimierzem II Łęczyckim zostali zmuszeni zrzeczenia się pretensji do Małopolski i złożenia hołdu lennego królowi Czech Wacławowi II, w zamian za co mogli pozostać przy swych dzierżawach kujawskich. 1419 – Papież Marcin V wydał bullę zezwalającą franciszkanom na założenie klasztoru w Gdańsku. 1454 – Wojna trzynastoletnia: z powodu problemów finansowych wielki mistrz krzyżacki Ludwig von Erlichshausen zastawił zamki i miasta pruskie wojskom zaciężnym, co umożliwiło w przyszłości ich wykup przez Polskę. 1475 – Drukarnia Świętokrzyska we Wrocławiu wydrukowała Statuta synodalia episcoporum Wratislaviensium (łac. Statuty synodalne biskupów wrocławskich; potocznie Statuty Elyana), zawierające pierwsze w historii teksty, jakie zostały wydrukowane w języku polskim. 1479 – Na zamku w Nowym Mieście Korczynie wielki mistrz krzyżacki Martin Truchsess von Wetzhausen złożył hołd lenny królowi Kazimierzowi IV Jagiellończykowi. 1503 – Wojna polsko-turecka (1485–1503): król Aleksander Jagiellończyk zawarł rozejm z sułtanem Bajazydem II. 1550 – Na wieży wrocławskiego ratusza umieszczono zegar z pozytywką. 1610 – Wojna polsko-rosyjska (1609–1618): zajęcie moskiewskiego Kremla przez wojska Stanisława Żółkiewskiego. 1621 – Zawarto polsko-turecki pokój pod Chocimiem. 1626 – Zwycięstwo wojsk polskich nad Tatarami w bitwie pod Białą Cerkwią. 1629 – Zwycięstwo wojsk polskich nad Tatarami w bitwie pod Bursztynem. 1633 – Uruchomiono Fontannę Neptuna w Gdańsku. 1648 – Wojska Wielkiego Księstwa Litewskiego pod dowództwem Janusza Radziwiłła zakończyły oblężenie Pińska. 1672 – IV wojna polsko-turecka: hetman Jan Sobieski pokonał Tatarów w bitwie pod Komarnem. 1703 – III wojna północna: podczas oblężenia Torunia przez wojska szwedzkie zakończyło się trwające od 24 września katastrofalne, najdotkliwsze w całej historii bombardowanie miasta przez wojska szwedzkie, dowodzone przez króla Karola XII. Akt kapitulacji podpisano 14 października. 1796 – Poświęcono bazylikę Narodzenia Najświętszej Maryi Panny i św. Mikołaja w Bielsku Podlaskim. 1831 – Powstanie listopadowe: skapitulowała twierdza Modlin. 1863 – Powstanie styczniowe: porażka powstańców w potyczce pod Stawami. 1919 – Wojna polsko-bolszewicka: rozpoczęły się rokowania pokojowe w Mikaszewiczach. 1920 – Konflikt polsko-litewski: gen. Lucjan Żeligowski, pozorując niesubordynację wobec Naczelnego Wodza Józefa Piłsudskiego, zajął Wilno i okolice. 1939: Ukazał się ostatni numer wydawanego nieprzerwanie przez 118 lat „Kuriera Warszawskiego”. W Dobrczu pod Bydgoszczą Niemcy rozstrzelali ok. 800 osób. 1943 – 163 amerykańskie bombowce zbombardowały porty w Gdańsku i Gdyni. 1944 – Heinrich Himmler wydał rozkaz całkowitego zburzenia Warszawy. 1948 – Tadeusz Bejt, kurier i organizator przerzutów z kraju na Zachód osób ściganych przez służby bezpieczeństwa i rodzin pozostających za granicą oficerów 2. Korpusu Polskiego gen. Władysława Andersa, został porwany ze swego mieszkania w Berlinie, przewieziony do Warszawy i osadzony w więzieniu mokotowskim. 1962: 34 osoby zginęły, a 67 zostało rannych w wyniku zderzenia dwóch pociągów pośpiesznych pod Piotrkowem Trybunalskim. W Sandomierzu archeologowie odkryli szachy wykonane z poroża jelenia, pochodzące z XII lub pierwszej połowy XIII wieku. W trakcie defilady wojsk Układu Warszawskiego w Szczecinie polski czołg rozjechał 7 dzieci, a 21 osób ciężko zranił. Kolejne 22 osoby zostały poturbowane w wyniku paniki, jaka wybuchła po wypadku. 1966: Na Westerplatte odsłonięto Pomnik Obrońców Wybrzeża, a na Przełęczy Snozka w Pieninach Pomnik ofiar walk wewnętrznych po II Wojnie Światowej autorstwa Władysława Hasiora. W Warszawie zakończył się milenijny Kongres Kultury Polskiej (7–9 października). Została odkryta jaskinia Niebieska Studnia w Tatrach Zachodnich. 1975 – W Warszawie podpisano umowę zezwalającą członkom mniejszości niemieckiej na emigrację do RFN, w zamian za zapewnienie przez Bonn świadczeń emerytalnych polskim przymusowym robotnikom w III Rzeszy. 1980 – Czesław Miłosz został ogłoszony laureatem literackiej Nagrody Nobla. 1989: Premiera filmu Kornblumenblau w reżyserii Leszka Wosiewicza. Prokurator generalny Józef Żyta wystosował do prokuratora generalnego ZSRR Aleksandra Suchariewa wniosek o wszczęcie śledztwa w sprawie zbrodni katyńskiej. 1992 – Józef Lassota został prezydentem Krakowa. 1995 – Ukazał się album Grzegorza Turnaua To tu, to tam. 2005 – Odbyła się I tura wyborów prezydenckich. Do II tury (23 października) przeszli: Donald Tusk (36,33%) i Lech Kaczyński (33,10%). 2007 – Na antenie TVP Info ukazało się premierowe wydanie programu informacyjno-publicystycznego Minęła dwudziesta. 2011 – Współrządząca Platforma Obywatelska wygrała wybory do Sejmu i Senatu RP.

Wydarzenia na świecie

    43 p.n.e. – Wódz rzymski Lucjusz Munacjusz Plankus założył Lugdunum (dzisiejszy Lyon).   768 – Karloman i Karol Wielki zostali koronowani na królów frankijskich. 1000 – Leif Eriksson dobił do brzegów Winlandii i jako pierwszy znany Europejczyk postawił stopę na ziemi północnoamerykańskiej. 1238 – Rekonkwista: król Aragonii Jakub I Zdobywca wyzwolił Walencję spod panowania arabskiego i założył Królestwo Walencji. 1264 – Rekonkwista: król Kastylii-Leónu Alfons X Mądry wyzwolił Jerez de la Frontera. 1410 – Pierwsza wzmianka o praskim zegarze astronomicznym na Ratuszu staromiejskim. 1446 – W Korei opublikowano alfabet hangul. 1514 – Król Francji Ludwik XII poślubił Marię Tudor. 1518 – Książę holsztyński na Gottorpie i przyszły król Danii i Norwegii Fryderyk I Oldenburg poślubił w Kilonii swą drugą żonę, księżniczkę pomorską Zofię. 1531 – Wybuchła II wojna kappelska między katolickimi i protestanckimi kantonami Szwajcarii. 1556 – Założono wenezuelskie miasto Mérida. 1582 – Ze względu na wprowadzenie kalendarza gregoriańskiego w dniu 4 października, dat od 5 października do 14 października nie było we Francji, Hiszpanii, Italii, Portugalii i Rzeczypospolitej Obojga Narodów. 1600 – Irlandzka wojna dziewięcioletnia: nierozstrzygnięta bitwa pod Moyry Pass. 1604 – Została zaobserwowana supernowa SN 1604 (Gwiazda Keplera). 1610 – II wojna polsko-rosyjska: polskie chorągwie pod dowództwem hetmana Stanisława Żółkiewski wkroczyły na Kreml moskiewski. 1635 – Władze Salem w kolonii Massachusetts skazały na banicję pastora Rogera Williamsa, reformatora religijnego, późniejszego założyciela Providence i obrońcę Indian. 1651 – Angielski parlament uchwalił Akt Nawigacyjny. 1683 – V wojna polsko-turecka: król Jan III Sobieski pokonał Turków w II bitwie pod Parkanami. 1695 – II wojna rosyjsko-turecka: wojska rosyjskie zakończyły trzymiesięczne nieudane oblężenie tureckiej twierdzy Azak (Azow). 1701 – Założono Uniwersytet Yale. 1708 – III wojna północna: pierwsze w historii zwycięstwo wojsk rosyjskich nad szwedzkimi w otwartej bitwie pod Leśną. 1717 – Władze burbońskie zlikwidowały uniwersytet w holenderskiej Lleidzie. 1725 – Maria Elżbieta Habsburżanka została namiestniczką Niderlandów Austriackich. 1760 – Wojna siedmioletnia: wojska rosyjsko-austriackie zdobyły i spaliły Berlin. 1771 – Holenderski żaglowiec „Vrouw Maria” zatonął u wybrzeży Finlandii. 1776 – Franciszkanin Francisco Palóu założył klasztor Mission San Francisco de Asís, który stał się podwaliną dzisiejszego San Francisco w Kalifornii. 1779 – Wojna o niepodległość Stanów Zjednoczonych: w trakcie bitwy pod Savannah został zraniony pociskiem z kartacza gen. Kazimierz Pułaski, w wyniku czego zmarł dwa dni później. 1780 – Na Atlantyku uformował się potężny cyklon tropikalny, który w ciągu następnych dni zabił kilkadziesiąt tysięcy osób w rejonie Karaibów. 1790 – Leopold II Habsburg został koronowany we Frankfurcie nad Menem na cesarza rzymskiego. 1799 – Zatonął brytyjski żaglowiec HMS „Lutine” z 240 osobami na pokładzie i ładunkiem złota wartości 1 200 000 funtów. 1803 – W wyniku powodzi wywołanej sztormem na portugalskiej Maderze zginęło 600-1000 osób. 1804 – Założono Hobart na Tasmanii. 1806 – Wojna Francji z IV koalicją: zwycięstwo wojsk francuskich nad pruskimi w pierwszej podczas konfliktu potyczce pod Schleiz. 1807 – Król Prus Fryderyk Wilhelm III wydał edykt znoszący poddaństwo (zaskutkował w 1811–23). 1817: Król Niderlandów Wilhelm I założył Uniwersytet w Gandawie. W egipskiej Dolinie Królów odkryto grobowiec KV21. 1824 – W Kostaryce zniesiono niewolnictwo. 1828 – VIII wojna rosyjsko-turecka: zwycięstwo wojsk rosyjskich w bitwie pod Băilești. 1829 – Niemiec Friedrich Parrot i Ormianin Chaczatur Abowian dokonali pierwszego wejścia na Ararat. 1831 – Pierwszy prezydent niepodległej Grecji Joanis Kapodistrias zginął w zamachu w Nauplionie. 1861 – Wojna secesyjna: zwycięstwo wojsk Unii w bitwie o wyspę Santa Rosa. 1864 – Wojna secesyjna: zwycięstwo wojsk Unii w bitwie pod Tom’s Brook. 1869 – Amerykański astronom Christian Peters odkrył planetoidę (109) Felicitas. 1874 – W szwajcarskim Bernie założono Powszechny Związek Pocztowy. 1888 – W Waszyngtonie odsłonięto Pomnik Waszyngtona. 1890 – Francuski inżynier i wynalazca Clément Ader odbył 50-metrowy niekierowany lot samolotem o napędzie parowym. 1906 – Odbył się pierwszy lot eksperymentalnego niemieckiego sterowca LZ 3. 1907 – Carlos Washburn został premierem Peru. 1910 – Niemiecki astronom Joseph Helffrich odkrył planetoidę (706) Hirundo. 1912 – Uruchomiono komunikację tramwajową we Władywostoku. 1913 – Na Atlantyku zapalił się i zatonął płynący z Rotterdamu do Nowego Jorku brytyjski statek pasażerski „Volturno”, w wyniku czego zginęło 136 osób, uratowano 521. 1915 – I wojna światowa: wojska niemieckie i austro-węgierskie zajęły Belgrad. 1916 – Masatake Terauchi został premierem Japonii. 1917 – Fu’ad I został królem Egiptu i Sudanu. 1918 – Fiński parlament wybrał księcia Fryderyka Karola Heskiego na dziedzicznego króla Finlandii. Do koronacji nie doszło, a król abdykował 14 grudnia. 1919 – Drużyna baseballowa Cincinnati Reds odniosła decydujące piąte zwycięstwo w finałowej World Series nad Chicago White Sox, zostając tym samym po raz pierwszy w swej historii zwycięzcą Major League Baseball. W toku prowadzonego później śledztwa ustalono, że ośmiu zawodników White Sox zostało przekupionych przez hazardzistów (Black Sox Scandal). 1920 – W Houilles pod Paryżem pociąg pasażerski jadący do Nantes uderzył w wagony odczepione od pociągu towarowego, w wyniku czego zginęło 47 osób, a ok. 100 zostało rannych. 1924 – W Chicago otwarto stadion Soldier Field. 1934 – W Marsylii bułgarski nacjonalista Włado Czernozemski zastrzelił króla Jugosławii Aleksandra I Karadziordziewicia i francuskiego ministra spraw zagranicznych Louisa Barthou, po czym został zlinczowany.