Til Schweiger, właśc. Tilman Valentin Schweiger (ur. 19 grudnia 1963 we Fryburgu Bryzgowijskim) – niemiecki aktor i filmowiec.
Zasłynął w latach 90. dzięki udziałowi w filmach takim jak Mężczyzna, przedmiot pożądania (1994) czy Bandyta (1997). Następnie zagrał w międzynarodowych produkcjach filmowych, takich jak Bękarty wojny (2009), i założył własną firmę producencką Barefoot Films, co uczyniło Schweigera niemieckim filmowcem odnoszącym największe sukcesy komercyjne.
Życiorys Wczesne lata Urodził się we Fryburgu Bryzgowijskim jako drugi z trzech synów pary nauczycielskiej – Moniki i Herberta Schweigerów. Dorastał w Heuchelheim i Gießen. Uczęszczał do Herderschule Gießen, gdzie jego ojciec był nauczycielem szkoły średniej. Jego matka pracowała jako nauczycielka historii. Po ukończeniu szkoły średniej zaczął odbywać zasadniczą służbę wojskową; stacjonował w Holandii. Po pewnym czasie odmówił służby wojskowej i został zatrudniony w szpitalu jako wolontariusz.
Początkowo chciał zostać nauczycielem i studiował przez cztery semestry germanistykę.
Początki kariery W 1989 ukończył szkołę aktorską Der Keller w Kolonii. Występował w teatrach: Schule des Theaters w Kolonii (1986) i Contra-Kreis-Theater w Bonn (1989).
Dorabiał także jako kelner i DJ, a także zajmował się dubbingiem filmów dla dzieci i filmów pornograficznych.
Rozwój kariery Od 18 lutego 1990 do 29 listopada 1992 grał rolę Jo Zenkera w operze mydlanej Lindenstraße (Die Lindenstraße/Ulica Lipowa) i szybko zyskał ogromną popularność. Producent Bernd Eichinger zaproponował mu następnie główną rolę kierowcy Opla Manty Bertiego Katzbacha z Zagłębia Ruhry w komedii sensacyjnej Wolfganga Bülda Manta, Manta (1991), która okazała się niemieckim przebojem kinowym. Kolejna kreacja boksera Rudy’ego w komedii kryminalnej Ebbies Bluff (1993) przyniosła mu nagrodę na Max Ophüls Festival w Saarbrücken. Pojawił się potem gościnnie w serialach: Komisarz (Die Kommissarin, 1994-96) jako Nick Siegel z Johannesem Brandrupem i ARD Telefon 110 (Polizeiruf 110, 1995).
W dramacie telewizyjnym Sat.1 Die Halbstarken (1996), remake’u filmu z 1956 z udziałem Horsta Buchholza, na podstawie scenariusza Bernda Eichingesa zagrał naiwnego drobnego oszusta Freddy’ego. W opartym jest na wydarzeniach autentycznych dreszczowcu Bernda Eichingesa Dziewczyna zwana Rosemary (Das Mädchen Rosemarie, 1996) wystąpił w roli Toniegop Nadlera. Za postać nieuleczalnie chorego pacjenta szpitala, który wyrusza skradzionym samochodem w ostatnią podróż w swoim życiu w jego autorskiej komedii Pukając do nieba bram (Knockin' on Heaven's Door, 1997) został uhonorowany nagrodą na festiwalu filmowym w Moskwie. Film powstał w niezależnym studio produkcji filmowej, które Schweiger założył razem z przyjaciółmi, Thomasem Zicklerem i Andre Hennickem, i nazwał Mr. Brown Entertainment zainspirowany jednym z bohaterów filmu Quentina Tarantino Wściekłe psy. Sukcesem okazała się kreacja Anglika polskiego pochodzenia, Jerry’ego Bruteckiego, ps. 'Brute', recydywisty i bandyty, który zostaje zesłany w ramach resocjalizacji do dziecięcego szpitala w Rumunii w dramacie psychologicznym Macieja Dejczera Bandyta (1997), za którą odebrał nagrodę na Festiwalu Polskich Filmów Fabularnych w Gdyni.
Odrzucił rolę niemieckiego żołnierza, który strzela do kapitana Johna H. Millera (Tom Hanks) w dramacie wojennym Stevena Spielberga Szeregowiec Ryan (1998), ponieważ miał zastrzeżenia co do wpływu tej roli na jego wizerunek wśród amerykańskiej publiczności. W 1998 zadebiutował jako reżyser dreszczowca Niedźwiedź polarny (Der Eisbär) z udziałem Benno Fürmanna.
Pojawił się w teledysku zespołu Blank & Jones do piosenki pt. „Beyond Time” (2000). Powodzeniem cieszyła się rola Rocka Fertiga Ausa w komedii sci-fi Gwiezdne jaja: Część I – Zemsta świrów ((T)Raumschiff Surprise – Periode 1, 2004), za którą zdobył nagrodę specjalną Bambi i German Comedy Award w Kolonii. Zagrał tytułową postać rezolutnego kowboja Lucky Luke’a w komediowym westernie Lucky Luke (Les Dalton, 2004). Wyreżyserował wideoklip „Try Again” (2006) angielskiego zespołu Keane. Wziął udział w teledysku Keri Hilson do jej singla „I Like” (2010). Klip promował komedię romantyczną z udziałem Schweigera zatytułowaną Zweiohrküken (2009).
Od 2013 zajął się produkcją reklam z córkami Watchever, VHV. Był na okładkach magazynów takich jak „Vanity Fair”, „GQ”, „People” i „Tele Tydzień”.
Życie prywatne 19 czerwca 1995 ożenił się z Daną Carlsen (ur. 29 lutego 1968). Mają syna Valentina (ur. 1995) oraz trzy córki: Lunę (ur. 1997), Lili Camille (ur. 1998) i Emmę Tiger (ur. 2002). Jednak w 2005 doszło do separacji, a 15 maja 2014 r. do rozwodu.
W 2007 spotykał się z aktorką niemiecką Stephanie Stumph. Od roku 2010 do października 2013 związany był z modelką Svenją Holtmann.
Filmografia Filmy fabularne Rok Tytuł Rola Reżyser1990Troll 2Drew (głos, niemiecki dubbing)brak danych (niemiecki dubbing)The Kill ReflexCameron Gillespe (głos, niemiecki dubbing)Kickboxer z piekła rodem (Ling mo da jue dou)zbir Lucyfera (głos, niemiecki dubbing)Dzielne dziewczęta (Hei hai ba wang hua)Alan (głos, niemiecki dubbing)1991Manta Manta Bertie Wolfgang BüldYing hung ho hoYungs Thug (głos, niemiecki dubbing)brak danych (niemiecki dubbing)Bal przebierańców (Hollow Gate)Prince (głos, niemiecki dubbing)Breathing FireMickey (głos, niemiecki dubbing)Cicha noc, śmierci noc V: Mordercze zabawki (Silent Night, Deadly Night 5: The Toy Maker)Pino Petto (głos, niemiecki dubbing)1992Oddział Specjalny II (Martial Law II: Undercover)Rick (głos, niemiecki dubbing)1993Dzieci triady (Làshǒu shéntàn)Foxy (głos, pierwszy niemiecki dubbing)Jeden fałszywy ruch (One False Move)Ronnie (głos, niemiecki dubbing)Ebbies Bluff Rudy Claude-Oliver RudolphUleciało z wiatrem (Blown Away)Rich (głos, niemiecki dubbing)brak danych (niemiecki dubbing)1994Lemgo (TV) Jan Peters Jörg GrünlerABS serienmäßig - Kondome schützen (film krótkometrażowy) mężczyzna Britta Olivia GötzOtwarte karty (Showdown)Ken (głos, niemiecki dubbing)brak danych (niemiecki dubbing) Mężczyzna, przedmiot pożądania (Der Bewegte Mann) Axel Feldheim Sönke Wortmann 1995 Bunte Hunde Pepe Brenner Lars Becker 1996 Tylko mi ciebie brak (Männerpension) Steinbock Detlev Buck Superżona (Das Superweib) Hajo Heiermann Sönke Wortmann Adrenalina (Adrenalin, TV) Stefan Renner Dominique Othenin-Girard Rosemary (Das Mädchen Rosemarie, TV) Nadler Bernd Eichinger Die Halbstarken (TV) Freddy Urs Egger 1997 Pukając do nieba bram (Knockin’ on Heaven’s Door) Martin Brest (także producent filmowy) Thomas Jahn Bandyta BruteMaciej DejczerHerkules (Hercules)Herkules (głos, niemiecki dubbing)Frank Lenart (niemiecki dubbing)1998 Der Eisbär Leo Til Schweiger, Granz Henman Zabójczy układ (The Replacement Killers) Ryker Antoine Fuqua Pocałunek Judasza (Judas Kiss) Ruben Rubenbauer Sebastian Gutierrez Punki z Salt Lake City (SLC Punk!) Mark James Merendino1999 Bang Boom Bang - Ein todsicheres Ding Brown Peter Thorwarth Opętanie (Stir of Echoes) Bruce McCarthy David Koepp Wielki Bagarozy (Der große Bagarozy) Stanislaus Nagy Bernd Eichinger2000 Magicy (Magicians) Max James Merendino Teraz albo nigdy - czas to pieniądz (Jetzt oder nie - Zeit ist Geld) kupiec 'Pająk' (także producent filmowy) Lars Büchel 2001 Wyścig (Driven) Beau Brandenburg Renny Harlin Investigating Sex Monty Alan Rudolph Anarchiści (Was tun, wenn’s brennt?) Tim Gregor Schnitzler 2002 Joe i Max (Joe and Max, TV) Max Schmeling Steve James 2003 Lara Croft Tomb Raider: Kolebka życia (Lara Croft: Tomb Raider – The Cradle of Life) Sean Jan de Bont2004 Gwiezdne jaja: Część I – Zemsta świrów ((T)Raumschiff Surprise − Periode 1) Rock Fertig Aus Michael Herbig Król Artur (King Arthur) Cynric Antoine Fuqua Lucky Luke (Les Dalton) Lucky Luke Philippe Haïm W rękach wroga (In Enemy Hands) kapitan Jonas Herdt Tony Giglio2005 Deuce Bigalow: Boski żigolo w Europie (Deuce Bigalow: European Gigolo) Heinz Hummer Mike Bigelow Leila i Nick (Barfuss) Nick Keller Til Schweiger (także montaż, producent filmowy, scenariusz) 2006 Gdzie jest Fred? (Wo ist Fred?) Fred Krüppers Anno Saul Jedyne wyjście (One Way) Eddie Schneider Reto Salimbeni Oh, wie schön ist Panama Mały Tygrys (głos) Martin Otevrel, Irina Probost Bye Bye Harry! Gantcho Robert Young 2007 Żywa tarcza (Body Armour) John Ridley Gerry Lively Miłość z przedszkola (Keinohrhasen) Ludo Dekker Til Schweiger (także producent filmowy, scenariusz) Czerwony baron (Der Rote Baron) Werner Voss Nikolai Müllerschön Martwy za życia (Already Dead) mężczyzna Joe Otting2008 Czerwony baron (Red Baron) Werner Voss Nikolai Müllerschön Far Cry Jack Carver Uwe Boll 1½ Knights – In Search of the Ravishing Princess Herzelinde Ritter Lanze Til Schweiger (także producent filmowy, scenariusz) 2009 Miłość z przedszkola 2 (Zweiohrküken) Ludo Dekker Til Schweiger (także producent filmowy, scenariusz) Bękarty wojny (Inglourious Basterds) sierżant Hugo Stiglitz Quentin Tarantino Phantomschmerz Marc Sumner Matthias Emcke Faceci w wielkim mieście (Männerherzen) Jerome Ades Simon Verhoeven2011 Tata do pary (Kokowääh) Henry Til Schweiger (także producent filmowy, scenariusz) Sylwester w Nowym Jorku (New Year’s Eve) James Schwab Garry Marshall Faceci w wielkim mieście 2 (Männerherzen 2) Jerome Ades Simon Verhoeven Trzej muszkieterowie (The Three Musketeers) Cagliostro Paul W.S. Anderson2012 A więc wojna (This means war) Heinrich McG Opiekun (Schutzengel) Max Fischer Til Schweiger (także producent filmowy, scenariusz) Kurier (The Courier) Lispy, agent FBI Hany Abu-Assad2013 Tata do pary 2 (Kokowääh 2) Henry Til Schweiger (także producent filmowy, scenariusz) Charlie musi umrzeć (Charlie Countryman) Darko Fredrik Bond Bezuchy zając i uszaty pisklak (Keinohrhase und Zweiohrküken) bezuchy zając (głos) Maya Gräfin Rothkirch, Til Schweiger (także producent filmowy, scenariusz)2014 Honig im Kopf Niko Rosenbach Til Schweiger (także producent filmowy, scenariusz) Muppety: Poza prawem (Muppets Most Wanted) niemiecki policjant James Bobin2015Mały Książę (Le Petit Prince)Pan Książę (głos, niemiecki dubbing)Frank Schaff (niemiecki dubbing) 2016 Tschiller: Off Duty Niklas 'Nick' Tschiller Christian Alvart2017 Bullyparade – Der Film szeryf Chiller („Zakochany Winnetou”) Michael Herbig Atomic Blonde Watchmaker David Leitch2018 Hot Dog Luke Steiner Torsten Künstler Zlot absolwentów 1.0 (Klassentreffen 1.0 – Die unglaubliche Reise der Silberrücken) Thomas Til Schweiger Podróż w niepamięć (Head Full of Honey) kelner londyńskiej restauracji2020 Ślub (Die Hochzeit) Thomas Boże, możesz być dupkiem! (Gott, du kannst ein Arsch sein!) Frank Pape André Erkau 2021 Ratowanie znanego nam świata (Die Rettung der uns bekannten Welt) Hardy Til Schweiger2022 Lieber Kurt Kurt Wojna królów (Jan Žižka) Jindřich III z Rožmberka (Jan Šťastný) Petr Jákl2023 Manta Manta – Zwoter Teil Bertie Katzbach Til Schweiger Das Beste kommt noch! Felix 2024 Ministerstwo niebezpiecznych drani (The Ministry of Ungentlemanly Warfare) Heinrich Luhr Guy Ritchie
Seriale TV Rok Tytuł Rola 1990–92 Lindenstraße Jo Zenker 1995 Telefon 110 (Polizeiruf 110: Schwelbrand) Martin Markward 1994–96 Komisarz (Die Kommissarin) Nick Siegel 2005 Tramitz i przyjaciele (Tramitz & Friends) Kelner 2010 Wir müssen reden! – odc. Fischvergiftung w roli samego siebie 2011 Das Traumschiff – odc. New York, Savannah und Salvador de Bahia MenuSpezialist 2013–2020 Tatort (Miejsce zbrodni) policjant Niklas „Nick” Tschiller 2022 Pitch Perfect: Bumper in Berlin – odc. Verschlimmbessern gospodarz marynaty
Nagrody