Linia kolejowa nr 256 – w większości niezelektryfikowana, jednotorowa linia kolejowa znaczenia miejscowego łącząca Szymankowo z Nowym Dworem Gdańskim przez Nowy Staw. Położona w województwie pomorskim oraz na obszarze działania PKP PLK Zakładu Linii Kolejowych w Gdyni. Na odcinku od km 0,839 do końca linii jest ona wyłączona z eksploatacji.
Historia Linia kolejowa Szymankowo - Nowy Dwór Gdański została oddana do eksploatacji 1 października 1886 roku. Jej budowa była związana z rozwojem przemysłu przetwórczego na terenie Żuław Wiślanych (m.in cukrownia i słodownia w Nowym Stawie, browar, cukrownia i fabryka wódek w Nowym Dworze Gdańskim). Od początku istnienia pełniła ważną rolę w systemie transportowym regionu delty Wisły. Lokalny węzeł kolejowy w Szymankowie stał się punktem przesiadkowym położonym na magistrali Berlin - Królewiec. Znaczny ruch pasażerski wymusił budowę nowego wyprowadzenia linii na stację w Szymankowie, co wyeliminowało kolizję z pociągami na linii Tczew - Malbork. W 1920 roku cała linia kolejowa znalazła się na terytorium Wolnego Miasta Gdańska. Zgodnie z postanowieniami konwencji polsko-gdańskiej PKP zapewniały obsługę linii kolejowych w Wolnym Mieście, czyli również linii Szymankowo - Nowy Dwór Gdański. W latach 1921–1939 linia była podporządkowana Dyrekcji Kolei Państwowych w Gdańsku. Z chwilą wybuchu II wojny światowej w 1939 funkcje zarządzające przejęła nowo utworzona przez Kolej Rzeszy Dyrekcja Kolei Rzeszy w Gdańsku (Reichsbahndirektion Danzig - RBD/Rbd Danzig. Od 1945 roku linia kolejowa Szymankowo - Nowy Dwór Gdański była administrowana przez Północną Dyrekcję Kolei Państwowych w Gdańsku (od 1975 roku Północną DOKP w Gdańsku). W styczniu 1949 odcinek Nowy Staw - Nowy Dwór Gdański przekuto na 750 mm, co wpisało go w sieć Gdańskich Kolei Dojazdowych. Kilka miesięcy później odcinek ten ponownie przebudowano na szerokość 1435 mm. Do roku 1994 pod Nowym Stawem istniało skrzyżowanie z linią wąskotorową Lichnowy - Lipinka Gdańska. W Nowym Dworze Gdańskim i Nowym Stawie istniały stacje styczne z siecią żuławskich kolei wąskotorowych. Prowadzono tam intensywne prace przeładunkowe. W okresie powojennym liczba pociągów osobowych oscylowała wokół 5 par: 1 pary relacji Tczew - Nowy Dwór Gdański i 4 par relacji Szymankowo - Nowy Dwór Gdański. Kolej zapewniała także transport towarów lokalnym zakładom przemysłowym, gospodarstwom rolnym i gminnym spółdzielniom z całego terenu Żuław Wiślanych. 10 lipca 1989 roku Północna DOKP w Gdańsku podjęła decyzję o zawieszeniu kursowania pociągów osobowych na linii nr 256, wprowadzając kolejową komunikację autobusową. KKA kursowała do 1997 roku. W 2007 roku rada powiatu malborskiego i rada powiatu nowodworskiego podjęły uchwałę o zamiarze przejęcia linii kolejowej nr 256 oraz o planowanej stałej reaktywacji przewozów pasażerskich do Szymankowa i Nowego Dworu Gdańskiego. W latach 2009–2013 w okresie letnim uruchamiane były pociągi relacji Grudziądz - Nowy Dwór Gdański, skomunikowane z pociągami Żuławskiej Kolei Dojazdowej, z których korzystało nawet 500 osób dziennie. W roku 2014, ze względu na modernizację linii nr 9 w Szymankowie, wjazd na linię 256 był niemożliwy. W marcu 2015 roku w okolicach Tralewa doszło do kradzieży kilkuset metrów torów. Spowodowało to nieprzejezdność linii. PLK będące zarządcą linii nie są zainteresowane odbudową torowiska i wyłączyły linię kolejową nr 256 z eksploatacji. W 2025 roku podjęto prace porządkowe, zmierzające do przywrócenia przejezdności linii. 18 maja 2026 roku drezyna robocza PLK dotarła do Nowego Stawu. Planowany jest powrót pociągów na całą linię nr 256
Przewoźnicy PKP Cargo thumb|Pociąg osobowy relacji Grudziądz - Nowy Dwór Gdański na stacji w Nowym Stawie W zależności od potrzeb klientów Północny Zakład Spółki PKP Cargo S.A. uruchamiał pociąg zdawczy relacji Malbork - Nowy Dwór Gdański obsługujący ładownie w Nowym Stawie i Nowym Dworze Gdańskim. Pociągi te najczęściej pojawiały się wiosną. Od 2015 roku, ze względu na nieprzejezdność linii nr 256, pociągi te nie są uruchamiane.
Arriva RP Od 4 lipca 2009 roku do 31 sierpnia 2013 roku Arriva RP wspólnie z Pomorskim Towarzystwem Miłośników Kolei Żelaznych wprowadziła nowy produkt turystyczny pod nazwą "Wakacyjny pociąg nad morze". W każdą sobotę lipca i sierpnia pociąg osobowy z Grudziądza (poranny) i Kwidzyna (popołudniowy) kursował do Nowego Dworu Gdańskiego, gdzie był skomunikowany z pociągiem Żuławskiej Kolei Dojazdowej kursującym do Stegny i Sztutowa. Pociągi powrotne łączyły Nowy Dwór Gdański ze stacją Toruń Główny i Kwidzyn.
Przypisy
256 Kategoria:Transport kolejowy w Nowym Dworze Gdańskim