mały|Jerzy Morawski w Berlinie w 1958 Jerzy Morawski (ur. 11 sierpnia 1918 w Warszawie, zm. 4 lutego 2012 tamżeNekrolog w „Gazecie Wyborczej” [dostęp 2020-10-26].) – polski ekonomista, polityk komunistyczny, sekretarz Komitetu Centralnego PZPR w latach 1955–1956 i 1957–1960 (jeden z trzech tzw. młodych sekretarzy), członek Biura Politycznego KC PZPR w latach 1956–1960, ambasador PRL w Wielkiej Brytanii w latach 1964–1969. Wiceprezes Najwyższej Izby Kontroli. Poseł do Krajowej Rady Narodowej, na Sejm Ustawodawczy oraz na Sejm PRL I, II i III kadencji.
Życiorys Syn Jerzego i Marii z KłosowskichAkt urodzenia Jerzego Morawskiego z dnia 21 lutego 1919 r., Akta stanu cywilnego parafii rzymskokatolickiej Narodzenia NMP w Warszawie-Leszno, akt nr 67/1919, Archiwum Archidiecezjalne Warszawskie [dostęp 2023-03-12].. Urodził się na Lesznie w Warszawie w rodzinie robotniczej wyznania katolickiego. Jego ojciec był elektrotechnikiem. W 1934 został członkiem Komunistycznego Związku Młodzieży Polski (w organizacji tej działał do jej rozwiązania w 1938). Uzyskał wykształcenie ekonomiczne na Uniwersytecie Warszawskim. W czasie studiów był sekretarzem Zarządu Głównego Organizacji Młodzieży Socjalistycznej „Życie”. Był członkiem Polskiej Partii Robotniczej od jej powstania w 1942, był redaktorem podziemnego organu Komitetu Centralnego PPR „Trybuny Wolności”Profil na stronie Biblioteki Sejmowej [dostęp 2020-10-26].. Od lipca 1944 do stycznia 1945 zasiadał w sekretariacie KC PPR. W czasie powstania warszawskiego służył w oddziale informacyjno-propagandowym Armii LudowejProfil na stronie 1944.pl [dostęp 2023-03-12]., gdzie zajmował się redagowaniem czasopisma pt. Armia Ludowa.
Od lutego do czerwca 1945 był przewodniczącym Zarządu Głównego Związku Walki Młodych. W latach 1946–1948 sprawował funkcję wiceprzewodniczącego ZWM. W latach 1948–1950 był z kolei wiceprzewodniczącym Zarządu Głównego Związku Młodzieży Polskiej. W 1948 został członkiem Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej, został zastępcą członka Komitetu Centralnego (którym był do 1950). Następnie do 1952 pełnił funkcję sekretarza ds. propagandy Komitetu Wojewódzkiego PZPR w Poznaniu, w latach 1952–1954 był zastępcą kierownika Wydziału Propagandy KC, a następnie do 1956 kierownikiem Wydziału Propagandy i Agitacji KC. Od marca 1954 do czerwca 1964 zasiadał w KC PZPR, od marca 1955 do stycznia 1960 będąc jego sekretarzem (należał do grupy tzw. młodych sekretarzy, obok Władysława Matwina i Jerzego Albrechta). Od 21 października 1956 do października 1960 członek Biura Politycznego KC PZPR (od grudnia 1956 do marca 1957 przewodniczący Komisji ds. Młodzieży KC PZPR, od maja 1957 odpowiadał w BP za oświatęZbigniew Osiński, Nauczanie historii w szkołach podstawowych w Polsce w latach 1944–1989: uwarunkowania organizacyjne oraz ideologiczno-polityczne, Lublin 2010, s. 90.). W latach 50. był uważany za jednego z nieformalnych przywódców puławian – grupy wewnątrz PZPR, która zamierzała dokonać w Polsce liberalizacji systemu stalinowskiego.
W latach 1945–1965 poseł kolejno do Krajowej Rady Narodowej, na Sejm Ustawodawczy oraz na Sejm PRL I, II i III kadencji. Od maja do lipca 1956 był redaktorem naczelnym „Trybuny Ludu”. W latach 1959–1964 był wiceprezesem Najwyższej Izby Kontroli, a w latach 1964–1969 był ambasadorem PRL w Wielkiej Brytanii.
Życie prywatne Jego pierwszą żoną była Hanna z domu Rozenberg (1918–1995), przedwojenna działaczka komunistycznaBarbara Engelking, Żydzi i komuniści w okupowanej Warszawie [w:] Zagłada Żydów. Studia i Materiały, Nr 14 (2018), s. 83., pochodzenia żydowskiego, uczestniczka powstania warszawskiego (w Batalionie im. Czwartaków) pseudonim „Krysia”, „Hanka”Profil Hanny Morawskiej na stronie 1944.pl [dostęp 2023-03-12].. Małżeństwo zawarli w Kościele św. Krzyża w Warszawie 13 września 1939 r. Drugą żoną została Irena TarłowskaWeronika Mirowska, Mam odwrócić głowę? – rozmowa z Marianem Turskim, „PRESS” 11–12/2021., właśc. Szenberg (1918–1991), działaczka komunistyczna żydowskiego pochodzenia, uciekinierka z getta warszawskiego. Pochowany wraz z drugą żoną i rodzicami na cmentarzu Wojskowym na Powązkach (kwatera A4-2-8)Wyszukiwarka grobów w Warszawie [dostęp 2020-10-26]..
Odznaczenia Medal za Warszawę 1939–1945 (17 stycznia 1946) („w pierwszą rocznicę wyzwolenia Warszawy zasłużonym w walce o wyzwolenie i odbudowę Stolicy (...)”). Warszawski Krzyż Powstańczy (1986)Odznaczeni Warszawskim Krzyżem Powstańczym, „Stolica”, nr 43, 26 października 1986, s. 21. Pamiątkowy Medal z okazji 40. rocznicy powstania Krajowej Rady Narodowej (1983)Uhonorowani pamiątkowymi medalami, „Trybuna Robotnicza”, nr 307, 30 grudnia 1983, s. 3.
Przypisy
Bibliografia Leksykon Historii Polski z 1995.
Kategoria:Absolwenci Uniwersytetu Warszawskiego Kategoria:Ambasadorowie Polski w Wielkiej Brytanii Kategoria:Ambasadorowie PRL Kategoria:Członkowie Biura Politycznego KC PZPR Kategoria:Członkowie struktur partyjnych odpowiedzialnych za oświatę w Polsce Ludowej Kategoria:Członkowie Związku Młodzieży Polskiej Kategoria:Działacze Komunistycznego Związku Młodzieży Polski Kategoria:Działacze Związku Walki Młodych Kategoria:Kierownicy wydziałów Komitetu Centralnego PZPR Kategoria:Ludzie urodzeni w Warszawie Kategoria:Odznaczeni Medalem za Warszawę 1939–1945 Kategoria:Odznaczeni Warszawskim Krzyżem Powstańczym Kategoria:Pochowani na Powązkach-Cmentarzu Wojskowym w Warszawie Kategoria:Politycy PPR Kategoria:Polscy dziennikarze prasowi Kategoria:Posłowie do Krajowej Rady Narodowej Kategoria:Posłowie na Sejm Ustawodawczy (1947–1952) Kategoria:Posłowie z okręgu Kalisz (PRL) Kategoria:Posłowie z okręgu Wałbrzych (PRL) Kategoria:Posłowie z okręgu Ząbkowice Śląskie (PRL) Kategoria:Sekretarze Komitetu Centralnego PZPR Kategoria:Sekretarze Komitetu Wojewódzkiego PZPR w Poznaniu Kategoria:Urodzeni w 1918 Kategoria:Wiceprezesi Najwyższej Izby Kontroli Kategoria:Zastępcy członków Komitetu Centralnego PZPR Kategoria:Zastępcy kierowników wydziałów KC PZPR Kategoria:Zmarli w 2012