Szef Sztabu Generalnego Wojska Polskiego – organ pomocniczy Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w procesie kierowania obroną państwaart. 25 ust. 2 ustawy z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny (), podlegający bezpośrednio Ministrowi Obrony Narodowej, który przy jego pomocy kieruje działalnością rodzajów Sił Zbrojnychart. 25 ust. 1 i art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny () oraz art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1995 r. o urzędzie Ministra Obrony Narodowej (). Szef Sztabu Generalnego WP wykonuje swoje zadania przy pomocy Sztabu Generalnego Wojska Polskiego, wchodzącego w skład Ministerstwa Obrony Narodowej. Jest to najwyższe stanowisko służbowe dowódcy w Siłach Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej na czas pokoju, przewidziane do obsadzenia przez żołnierza zawodowego w stopniu generała, a osoba je zajmująca dowodzi Siłami Zbrojnymi do momentu ewentualnego mianowania na w czas wojny Naczelnego Dowódcy Sił Zbrojnych i zarazem zwyczajowo jest przez Prezydenta RP oficjalnie wskazywana jako osoba przewidziana do mianowania na to stanowiskoart. 29 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny ().

Zadania Szef Sztabu Generalnego jest organem, którego zadania, obowiązki i uprawnienia zostały określone w niżej wymienionych aktach prawnych: art. 134 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r.., ustawie z dnia 14 grudnia 1995 r. o urzędzie Ministra Obrony Narodowej., ustawie z dnia 11 marca 2022 roku o obronie Ojczyzny., decyzji Rady (WE) 2001/79/WPZiB z dnia 22 stycznia 2001 r. ustanawiającej Komitet Wojskowy Unii Europejskiej., uchwale Rady Północnoatlantyckiej z dnia 17 września 1949 r..

Do zakresu działania Szefa Sztabu Generalnego Wojska Polskiego należyart. 8 ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1995 r. o urzędzie Ministra Obrony Narodowej (): dowodzenie Siłami Zbrojnymi, z wyłączeniem Wojsk Obrony Terytorialnej - do czasu osiągnięcia pełnej zdolności do działania przez Wojska Obrony Terytorialnej; planowanie strategicznego użycia Sił Zbrojnych; planowanie organizacji i funkcjonowania wojennego systemu dowodzenia Siłami Zbrojnymi; planowanie i organizowanie mobilizacyjnego i strategicznego rozwinięcia Sił Zbrojnych; przygotowanie i wyszkolenie Sił Zbrojnych na potrzeby obrony państwa oraz udziału w działaniach poza granicami państwa; określenie celów i głównych kierunków w zakresie działalności operacyjnej i szkoleniowej Sił Zbrojnych; zapewnienie utrzymania w Siłach Zbrojnych gotowości mobilizacyjnej i bojowej; programowanie wieloletniego rozwoju Sił Zbrojnych; programowanie rzeczowo-finansowe w Siłach Zbrojnych oraz udział w planowaniu wydatków rzeczowo-finansowych; planowanie i koordynowanie systemu logistycznego Sił Zbrojnych; reprezentowanie Sił Zbrojnych w najwyższych kolegialnych organach wojskowych organizacji międzynarodowych, których Rzeczpospolita Polska jest członkiem (tj. Komitecie Wojskowym NATO oraz Komitecie Wojskowym Unii Europejskiej); doradzanie Ministrowi Obrony Narodowej, sekretarzom stanu oraz podsekretarzom stanu w Ministerstwie w sprawach dotyczących ogólnej i operacyjnej działalności Sił Zbrojnych; przygotowanie i utrzymanie stanowisk kierowania w rejonach rozwinięcia zapasowych stanowisk kierowania obroną państwa dla Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, Prezesa Rady Ministrów oraz ministrów i centralnych organów administracji rządowej wskazanych przez Prezesa Rady Ministrów; ochrona obiektów i urządzeń o szczególnym znaczeniu oraz zapewnienie ich funkcjonowania

Szefowie SG WP Królestwo Polskie (1917–1918) Szefowie Inspektoratu Wyszkolenia Polskiej Siły Zbrojnej Królestwa Polskiego gen. piech. Felix von Barth (23 kwietnia 1917 – 19 października 1918) płk Henryk Minkiewicz (19 października – 29 października 1918)

Szef Sztabu Wojsk Polskich Królestwa Polskiego gen. ppor. Tadeusz Rozwadowski (28 października – 14 listopada 1918)Do 12 listopada działał jako najwyższy funkcją żołnierz polski, ponieważ w dniach 24 października-12 listopada urząd Naczelnego Wodza Wojsk Polskich nie był obsadzony. 24 października Rada Regencyjna zdymisjonowała naczelnego wodza gen. Beselera, a dopiero 12 listopada mianowała na ten urząd bryg. Piłsudskiego.

II Rzeczpospolita Szefowie Sztabu Generalnego Wojska Polskiego w II Rzeczypospolitej gen. ppor. Tadeusz Rozwadowski (14 listopada – 15 listopada 1918) gen. por. Stanisław Szeptycki (16 listopada 1918 – 7 lutego 1919) gen. ppor. Stanisław Haller (8 lutego 1919 – 22 lipca 1920) gen. por. Tadeusz Rozwadowski (22 lipca 1920 – 1 kwietnia 1921) gen. dyw. Władysław Sikorski (1 kwietnia 1921 – 16 grudnia 1922) marszałek Polski Józef Piłsudski (17 grudnia 1922 – 9 czerwca 1923) gen. dyw. Stanisław Haller (9 czerwca 1923 – 16 grudnia 1925) gen. bryg. Edmund Kessler (16 grudnia 1925 – 12 maja 1926) gen. dyw. Stanisław Haller (12 maja 1926 – 15 maja 1926) gen. bryg. Stanisław Burhardt-Bukacki (17 maja 1926 – 28 czerwca 1926) gen. dyw. Tadeusz Piskor (19 czerwca 1926Zarządzenie Prezydenta RP z dnia 19.06.1926 r. w: Dziennik Personalny M.S.Wojsk. Nr 25 z 28.06.1926 r., s. 197. – 22 grudnia 1928)

Szefowie Sztabu Głównego Wojska Polskiego w II Rzeczypospolitej gen. dyw. Tadeusz Piskor (22 grudnia 1928 – 3 grudnia 1931Zarządzenie Prezydenta RP z dnia 03.12.1931 r. w: Dziennik Personalny MSWojsk. Nr 6 z 23.03.1932 r., s. 219.) gen. bryg. Janusz Gąsiorowski (3 grudnia 1931 – 5 czerwca 1935) gen. bryg. Wacław Stachiewicz (5 czerwca 1935 – 18 września 1939)

Rząd RP na uchodźstwie Szefowie Sztabu Naczelnego Wodza w rządzie RP na uchodźstwie płk Aleksander Kędzior (7 listopada 1939 – 5 czerwca 1940) gen. bryg. Tadeusz Klimecki (czerwiec 1940 – 4 lipca 1943) gen. dyw. Stanisław Kopański (21 lipca 1943 – 3 września 1946)

Szef Zawiązka Sztabu Głównego Polskich Sił Zbrojnych w rządzie RP na uchodźstwie gen. dyw. Stanisław Kopański (1947 – 2 luty 1955)

Szef Sztabu Głównego Polskich Sił Zbrojnych w rządzie RP na uchodźstwie gen. bryg. Roman Władysław Szymański (2 luty 1955 – 1964)

Polska Ludowa Szefowie Sztabu Głównego Naczelnego Dowództwa Wojska Polskiego w Polsce Ludowej płk Marian Spychalski (22 lipca – 1 września 1944) gen. bryg. Władysław Korczyc (1 września – 4 października 1944) gen. bryg. Bronisław Półturzycki (4 października – 7 października 1944) gen. bryg. Bolesław Zarako-Zarakowski (7 października – 31 grudnia 1944) p.o. gen. bryg. Jan Jośkiewicz (w zastępstwie gen. B. Zarako-Zarakowskiego) gen. broni Władysław Korczyc (1 stycznia – 9 lipca 1945)

Szefowie Sztabu Generalnego Wojska Polskiego w Polsce Ludowej gen. broni Władysław Korczyc (10 lipca 1945 – 21 lipca 1952)

Szefowie Sztabu Generalnego Ludowego Wojska Polskiego w Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej gen. broni Władysław Korczyc (22 lipca 1952 – 18 stycznia 1954) gen. broni Borys Pigarewicz (cz.p.o. 1952-1954) gen. broni Jerzy Bordziłowski (23 marca 1954 – 6 lutego 1965) gen. dyw. Wojciech Jaruzelski (6 stycznia 1965 – 10 kwietnia 1968) gen. dyw. Bolesław Chocha (11 kwietnia 1968 – 11 stycznia 1973) gen. broni Florian Siwicki (12 stycznia 1973 – 21 listopada 1983) gen. broni Józef Użycki (22 listopada 1983 – 31 grudnia 1989)

III Rzeczpospolita Szefowie Sztabu Generalnego Wojska Polskiego w III Rzeczypospolitej gen. broni Józef Użycki (1 stycznia 1990 – 24 września 1990) gen. dyw. dr inż. Zdzisław Stelmaszuk (25 września 1990 – 4 sierpnia 1992) gen. broni Tadeusz Wilecki (5 sierpnia 1992 – 9 marca 1997) gen. broni Henryk Szumski (10 marca 1997 – 29 września 2000) generał Czesław Piątas (30 września 2000 – 31 stycznia 2006) p.o. generał broni Mieczysław Cieniuch (31 stycznia 2006 – 27 lutego 2006) generał dr Franciszek Gągor (27 lutego 2006 – 10 kwietnia 2010) p.o. generał broni Mieczysław Stachowiak (10 kwietnia 2010 – 7 maja 2010) generał Mieczysław Cieniuch (7 maja 2010 – 6 maja 2013) generał dr Mieczysław Gocuł (7 maja 2013 – 31 stycznia 2017) generał dr Leszek Surawski (31 stycznia 2017 – 2 lipca 2018) generał Rajmund Andrzejczak (3 lipca 2018 – 10 października 2023) generał Wiesław Kukuła (od 10 października 2023)

Zobacz też Sztab Generalny Wojska Polskiego

Przypisy

Kategoria:Stanowiska etatowe w wojsku Sztab Generalny Wojska Polskiego