Polskie Towarzystwo Miłośników Astronomii (PTMA) – stowarzyszenie skupiające wszystkich zainteresowanych astronomią – astronomów oraz astronomów amatorów. Siedziba władz mieści się w Krakowie.
Towarzystwo jest patronem portalu internetowego Astronomia.pl. Wspólnie z PTA wydaje dwumiesięcznik „Urania – Postępy Astronomii”. Wydaje także serię wydawniczą Biblioteka Uranii.
Historia Towarzystwo Miłośników Astronomii zostało założone 26 listopada 1921 roku w Warszawie. Członkami założycielami byli Maksymilian Białęcki, Karol Kowerski, Felicjan Kępiński, Józef Larissa-Domański i Jan Niewodniczański. Początkowo siedziba mieściła się przy ulicy Widok 18 m. 5, w prywatnym mieszkaniu Józefa Larissa-Domańskiego, który był wówczas sekretarzem Towarzystwa (kamienica stoi tam do dziś). Później uzyskano lokal przy ulicy Siennej 15, gdzie zorganizowano bibliotekę i czytelnię, która później mieściła się w lokalu Seminarium Matematycznego Uniwersytetu Warszawskiego, na pierwszym piętrze Pałacu Staszica. W 1921 roku uruchomiono własne obserwatorium tzw. dostrzegalnię na poddaszu gmachu przy ulicy Chmielnej 88—90 (Szkoła Techniczna Kolejowa), gdzie obecnie znajduje się Muzeum Techniki NOT. Dostrzegalnię wyposażono w dwa instrumenty: lunetę z obiektywem 96 mm, własność Maksymiliana Białęckiego, społecznego kierownika dostrzegalni i lunetę Bardou z obiektywem 108 mm, zakupioną w styczniu 1922 roku. Z Towarzystwem współpracowało Obserwatorium Astronomiczne Uniwersytetu Warszawskiego oraz drukarnia przy ulicy Dobrej 28. W 1925 roku przeniesiono siedzibę Towarzystwa do Budynku Obserwatorium Astronomicznego Uniwersytetu Warszawskiego przy Alejach Ujazdowskich 6/8 (obecnie 4). Od 22 grudnia 1928 roku, na podstawie zmienionego statutu, stowarzyszenie przyjęło nazwę: „Polskie Towarzystwo Przyjaciół Astronomii”.
Po zakończeniu II wojny światowej grupa naukowców (wśród nich byli: Jan Gadomski, Kazimierz Kordylewski, Tadeusz Kochmański, Lucjan Orkisz, Janusz Pagaczewski, Norbert Ramer, Józef Ryzner) na przełomie 1947/1948 reaktywowała w Krakowie stowarzyszenie pod nazwą „Polskie Towarzystwo Miłośników Astronomii”. Organem prasowym towarzystwa zostało czasopismo „Urania”.
Prezesi PTPA/PTMA 1921–1922 – Felicjan Kępiński 1922–1924 – inż. Piotr Strzeszewski 1924–1939 – Michał Kamieński 1948–1949 – Jan Gadomski 1949–1959 – inż. Władysław Kucharski 1959–1960 – Jan Kutrzebski (kurator) 1960–1964 – prof. Eugeniusz Rybka (kurator) 1964–1973 – dr Józef Sałabun 1973–1983 – Maciej Mazur 1983–1986 – prof. Roman Karol Janiczek 1986–1989 – prof. Michał Odlanicki-Poczobutt 1989–1992 – prof. Zbigniew Kowalski 1992–2000 – dr Jan Mietelski 2000–2014 – dr Henryk BrancewiczOdpis pełny KRS . 2014–2026 – Mieczysław Janusz JagłaOdpis pełny KRS . 2026–nadal – Sebastian Soberski
Sekcje Towarzystwo dzieli się na 9 sekcji tematycznych: SA – Sekcja Astronautyczna; SH – Sekcja Historyczna; SOCN – Sekcja Ochrony Ciemnego Nieba; SOGZ – Sekcja Obserwatorów Gwiazd Zmiennych; SOK – Sekcja Obserwatorów Komet; SOMiM – Sekcja Obserwacji Meteorów i Meteorytów; SOPiZ – Sekcja Obserwacji Pozycji i Zakryć; SOS – Sekcja Obserwacji Słońca; SPA – Sekcja Popularyzacji Astronomii.
Oddziały terenowe Oddziały terenowe PTMA znajdują się w następujących miejscowościach: Białystok Chorzów Częstochowa Gliwice Grudziądz Katowice Kielce Kraków Krosno Lublin Łódź Poznań Puławy Rozdrażew Szczecin Toruń Warszawa Wrocław Zielona Góra
Przypisy
Bibliografia
Linki zewnętrzne strona startowa PTMA – zawiera linki do witryn poszczególnych oddziałów i sekcji tematycznych PTMA strona historyczna PTMA – zawiera informacje o historii PTMA
Kategoria:Astronomia w Polsce Kategoria:Organizacje astronomiczne Kategoria:Polskie towarzystwa naukowe